จีนเตือนสหรัฐฯ พร้อมปกป้องผลประโยชน์ หากมาตรการคว่ำบาตรอิหร่านกระทบบริษัทจีน

จีนส่งสัญญาณเตือนไปยังสหรัฐฯ ว่า จะดำเนินมาตรการที่จำเป็นเพื่อปกป้องสิทธิและผลประโยชน์ของประเทศ หากการขยายมาตรการคว่ำบาตรอิหร่านส่งผลกระทบต่อบริษัทจีน ประเด็นดังกล่าวอาจกลายเป็นแนวรบใหม่ในความสัมพันธ์ระหว่างสองประเทศที่มีขนาดเศรษฐกิจใหญ่ที่สุดในโลก

เมื่อวันที่ 24 สิงหาคม 2569 สกอตต์ เบสเซนต์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังสหรัฐฯ ประกาศเปิดปฏิบัติการ “Operation Economic Outcast” เพื่อเพิ่มแรงกดดันทางเศรษฐกิจต่ออิหร่าน โดยครอบคลุมทั้งมาตรการคว่ำบาตรโดยตรงและความเสี่ยงจากมาตรการคว่ำบาตรขั้นทุติยภูมิสำหรับผู้ที่ยังทำธุรกรรมบางประเภทกับอิหร่าน

เบสเซนต์ระบุว่า นิติบุคคลใดที่ช่วยอิหร่านฟอกเงินหรือหลบเลี่ยงมาตรการคว่ำบาตร อาจถูกตัดออกจากระบบการเงินของสหรัฐฯ ซึ่งใช้เงินดอลลาร์เป็นหลัก มาตรการชุดนี้มุ่งเป้าไปยังหลายภาคส่วน เช่น สินทรัพย์ดิจิทัล เทคโนโลยี ทองคำ การบิน และการเดินเรือ

ต่อมาเมื่อวันที่ 25 สิงหาคม หลิน เจี้ยน โฆษกกระทรวงการต่างประเทศจีน แถลงว่า จีนคัดค้านมาตรการคว่ำบาตรฝ่ายเดียวที่ไม่มีพื้นฐานตามกฎหมายระหว่างประเทศ หรือไม่ได้รับความเห็นชอบจากคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติ

จีนมองว่า สงครามเศรษฐกิจและนโยบายกดดันสูงสุดไม่สามารถแก้ปัญหาได้ แต่จะยิ่งเพิ่มความตึงเครียด กระทบระเบียบเศรษฐกิจและการเงินโลก ตลอดจนสร้างความเสียหายต่อสิทธิและผลประโยชน์อันชอบธรรมของประเทศอื่น

หลิน เจี้ยน ย้ำว่า ความร่วมมือระหว่างจีนกับอิหร่านดำเนินอยู่ภายใต้กรอบกฎหมายระหว่างประเทศ จึงไม่ควรถูกแทรกแซง พร้อมระบุว่า จีนกำลังติดตามสถานการณ์อย่างใกล้ชิด และจะดำเนินการทุกอย่างที่จำเป็นเพื่อปกป้องสิทธิและผลประโยชน์ของตน

รายงานของ Financial Times ระบุว่า จีนเป็นปลายทางของน้ำมันที่อิหร่านส่งออกราว 90% โดยโรงกลั่นเอกชนขนาดเล็กของจีนเป็นผู้ซื้อสำคัญ ขณะที่บริษัทจีนบางแห่งตกเป็นเป้าหมายของมาตรการล่าสุด แต่สหรัฐฯ ยังหลีกเลี่ยงการคว่ำบาตรสถาบันการเงินรายใหญ่ของจีน

ตัวเลขดังกล่าวหมายถึงสัดส่วนการส่งออกน้ำมันของอิหร่านที่ไปยังจีน ไม่ได้หมายความว่า 90% ของน้ำมันที่จีนนำเข้าทั้งหมดมาจากอิหร่าน

ประเด็นนี้จึงมีความอ่อนไหวต่อความสัมพันธ์ระหว่าง วอชิงตัน กับ ปักกิ่ง เพราะมาตรการที่กระทบธุรกิจหรือสถาบันการเงินรายใหญ่ของจีน อาจนำไปสู่มาตรการตอบโต้ทางเศรษฐกิจได้

อย่างไรก็ตาม ท่าทีอย่างเป็นทางการของจีนในขณะนี้ยังไม่ได้เปิดเผยว่าจะตอบโต้ด้วยวิธีใด โดยปักกิ่งยังเรียกร้องให้ทุกฝ่ายลดความตึงเครียดและกลับเข้าสู่การเจรจา เพื่อคลี่คลายความขัดแย้งระหว่างสหรัฐฯ กับอิหร่าน