ช่องแคบฮอร์มุซลุ้นเปิดเพิ่ม สหรัฐฯ–อิหร่านยังให้ข้อมูลต่างกัน

การเจรจาเพื่อฟื้นฟูการเดินเรือผ่าน ช่องแคบฮอร์มุซ เริ่มมีสัญญาณคืบหน้า หลัง อิหร่าน และ โอมาน หารือเรื่องการจัดตั้งเส้นทางเดินเรือที่ปลอดภัย ขณะที่เจ้าหน้าที่ระดับสูงของสหรัฐฯ แสดงความหวังว่าจะสามารถบรรลุข้อตกลงได้ในเร็ว ๆ นี้ อย่างไรก็ตาม ทั้งสองฝ่ายยังให้ข้อมูลไม่ตรงกันว่าสหรัฐฯ มีส่วนร่วมในการเจรจาโดยตรงหรือไม่

มาร์โค รูบิโอ รัฐมนตรีต่างประเทศสหรัฐฯ กล่าวว่า การหารือมีความคืบหน้า แต่ยังไม่ได้ข้อสรุปสุดท้าย และหวังว่าจะเกิดขึ้นในเร็ว ๆ นี้ ส่วน สก็อตต์ เบสเซนต์ รัฐมนตรีคลังสหรัฐฯ ให้สัมภาษณ์กับ CNBC เมื่อวันที่ 4 สิงหาคม 2026 ว่า มีโอกาสที่ข้อตกลงเปิดช่องแคบจะเกิดขึ้นได้เร็วที่สุดภายใน “วันนี้หรือพรุ่งนี้”

ด้านเอสมาอิล บาเกอี โฆษกกระทรวงการต่างประเทศอิหร่าน ยืนยันว่า การเจรจาที่กำลังดำเนินอยู่เป็นการหารือระหว่างอิหร่านกับโอมาน โดยมุ่งจัดตั้งเส้นทางเดินเรือขาเข้าและขาออกที่ปลอดภัย พร้อมคำนึงถึงอธิปไตยและผลประโยชน์ด้านความมั่นคงของทั้งสองประเทศ ขณะที่อิหร่านยังปฏิเสธว่ากำลังเจรจาโดยตรงกับสหรัฐฯ

ข้อเสนอที่อยู่ระหว่างการหารืออาจกำหนดให้เรือเข้าสู่อ่าวเปอร์เซียผ่านเส้นทางที่อยู่ภายใต้การดูแลของอิหร่าน และออกผ่านเส้นทางฝั่งโอมาน แต่รายละเอียดสำคัญยังไม่ได้ข้อยุติ ทั้งเรื่องการควบคุมเส้นทาง ค่าธรรมเนียมบริการทางทะเล และเงื่อนไขที่เกี่ยวข้องกับการยกเลิกมาตรการปิดล้อมท่าเรือของอิหร่าน ฝ่ายสหรัฐฯ ยืนยันว่าการเดินเรือควรเป็นไปอย่างเสรี โดยไม่มีประเทศใดควบคุมหรือเรียกเก็บค่าผ่านทาง

ช่องแคบฮอร์มุซเป็นเส้นทางขนส่งพลังงานสำคัญของโลก โดยตามภาวะปกติมีการขนส่งน้ำมันและก๊าซธรรมชาติเหลวประมาณหนึ่งในห้าของปริมาณทั่วโลกผ่านพื้นที่นี้ อย่างไรก็ตาม การเดินเรือขณะนี้ยังอยู่ในระดับต่ำมาก ข้อมูลการเดินเรือที่รอยเตอร์สตรวจสอบพบว่า เมื่อวันที่ 3 สิงหาคม มีเรือเพียง 6 ลำที่เดินทางผ่านช่องแคบ ลดลงจาก 7 ลำในวันก่อนหน้า และเรือบางลำอาจปิดสัญญาณติดตามตำแหน่ง

ความพยายามทางการทูตยังดำเนินควบคู่กันในหลายประเทศ ชีค ทามิม บิน ฮาหมัด อัล ธานี ประมุขกาตาร์ ได้พูดคุยทางโทรศัพท์กับประธานาธิบดี โดนัลด์ ทรัมป์ เพื่อหาทางลดความแตกต่างระหว่างวอชิงตันกับเตหะราน ขณะที่กาตาร์ ปากีสถาน และโอมานกำลังประสานงานเพื่อแลกเปลี่ยนข้อเสนอและผลักดันให้ทั้งสองฝ่ายกลับเข้าสู่โต๊ะเจรจา

สถานการณ์ความมั่นคงด้านอื่นในตะวันออกกลางยังไม่แน่นอนเช่นกัน ผู้แทน อิสราเอล และ เลบานอน เริ่มการเจรจารอบใหม่ที่กรุงโรมเมื่อวันที่ 4 สิงหาคม โดยมีสหรัฐฯ เป็นผู้ประสาน กระบวนการดังกล่าวเกี่ยวข้องกับการลดกำลังทหารอิสราเอลในภาคใต้ของเลบานอน การปลดอาวุธกลุ่มฮิซบอลลาห์ และการฟื้นฟูอำนาจของรัฐบาลเลบานอนในพื้นที่ชายแดน

ในทะเลแดง เรือพาณิชย์ติดธงอินเดียลำหนึ่งจมนอกชายฝั่งเยเมนเมื่อวันที่ 4 สิงหาคม หลังถูกโจมตีด้วยเรือบรรทุกวัตถุระเบิด ลูกเรือทั้งหมด 14 คน ซึ่งประกอบด้วยชาวอินเดีย 13 คนและชาวเยเมน 1 คน ได้รับการช่วยเหลืออย่างปลอดภัย โดยยังไม่มีผู้ใดออกมาอ้างความรับผิดชอบทันที

วันเดียวกัน กลุ่มฮูตีอ้างว่าได้ส่งโดรนโจมตี “เป้าหมายสำคัญ” ภายในสนามบินเมืองนาจราน ทางตะวันตกเฉียงใต้ของซาอุดีอาระเบีย แต่ไม่ได้แสดงหลักฐานสนับสนุน และยังไม่มีคำยืนยันจากทางการซาอุดีอาระเบีย

โดยรวมแล้ว การหารือเรื่องช่องแคบฮอร์มุซมีความคืบหน้า แต่ยังไม่มีการประกาศข้อตกลงขั้นสุดท้าย ณ ช่วงเช้าวันที่ 5 สิงหาคม 2026 ประเด็นเรื่องอำนาจควบคุมเส้นทาง ค่าธรรมเนียม มาตรการปิดล้อม และโครงการนิวเคลียร์ของอิหร่านยังต้องเจรจากันต่อไป ขณะที่ความเสี่ยงจากการโจมตีเรือและความขัดแย้งในภูมิภาคยังเป็นปัจจัยสำคัญที่ต้องจับตา