ใคร "เจ็บ" หนักสุด? หากสงคราม #สหรัฐ - #อิหร่าน ปะทุ เมื่อตลาดพลังงานโลกสั่นคลอน เอเชียคือภูมิภาคที่เปราะบางที่สุด

ใคร "เจ็บ" หนักสุด? หากสงคราม #สหรัฐ - #อิหร่าน ปะทุ

เมื่อตลาดพลังงานโลกสั่นคลอน เอเชียคือภูมิภาคที่เปราะบางที่สุด

เพราะเกือบทุกประเทศเป็น "ผู้นำเข้าน้ำมัน" แต่ถ้ากางตัวเลขเทียบกับขนาดเศรษฐกิจ (GDP) จะเห็นภาพชัดว่าใครเสี่ยงแค่ไหน:

ประเทศกลุ่มเสี่ยง #ไทย และ #อินเดีย

ไทย เปราะบางที่สุดในอาเซียน! เพราะเรานำเข้าพลังงานสุทธิสูงถึง 4.7% ของ GDP หากราคาน้ำมันพุ่ง ต้นทุนขนส่งและสินค้าในไทยจะดีดตัวขึ้นเร็วมาก (เงินเฟ้อรุนแรง)

อินเดีย นำเข้าน้ำมันถึง 80% ของที่ใช้ทั้งหมด แถมมีคลังสำรองน้อยกว่าจีนมาก ถ้าเส้นทางเดินเรือถูกปิด อินเดียจะวิกฤตทันที

กลุ่มพึ่งพาตะวันออกกลางสูง #ญี่ปุ่น และ #เกาหลีใต้

พึ่งพาน้ำมันจากโซนขัดแย้งสูงถึง 70-90%

ความเสี่ยงหลัก หากช่องแคบฮอร์มุซถูกปิด ทั้งสองประเทศจะขาดแคลนทั้งน้ำมันและก๊าซ LNG สำหรับผลิตไฟฟ้า

กลุ่มประเทศที่รอด (The Survivors)

ในวิกฤตย่อมมีคนได้ประโยชน์ มีเพียง 2 ประเทศในโซนนี้ที่ยิ้มได้:

แต่ในความเป็นจริง ผลกระทบของสงครามสหรัฐ–อิหร่านไม่ได้จำกัดอยู่แค่เรื่อง “ราคาน้ำมันแพงขึ้น” เท่านั้น หากความขัดแย้งยกระดับจนกระทบ ช่องแคบฮอร์มุซ (Strait of Hormuz) ซึ่งเป็นเส้นทางขนส่งน้ำมันที่สำคัญที่สุดแห่งหนึ่งของโลก ภาพของวิกฤตพลังงานอาจรุนแรงกว่าที่หลายคนคิด

ช่องแคบฮอร์มุซถือเป็นเส้นเลือดใหญ่ของตลาดพลังงานโลก เพราะน้ำมันดิบประมาณ 20% ของการค้าพลังงานทั่วโลก ต้องผ่านเส้นทางนี้ หากเกิดการปิดล้อมหรือการโจมตีเรือบรรทุกน้ำมัน แม้เพียงระยะเวลาสั้น ๆ ราคาน้ำมันในตลาดโลกก็อาจพุ่งขึ้นอย่างรวดเร็ว

นักวิเคราะห์หลายสำนักเคยประเมินว่า หากช่องแคบฮอร์มุซถูกปิดจริง ราคาน้ำมันอาจพุ่งทะลุ 120–150 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล ได้ไม่ยาก ซึ่งจะส่งผลเป็นลูกโซ่ต่อเศรษฐกิจทั่วโลกทันที

สำหรับประเทศไทย ผลกระทบจะเกิดขึ้นหลายด้านพร้อมกัน ไม่ใช่เพียงค่าเชื้อเพลิงที่แพงขึ้นเท่านั้น แต่ยังรวมถึงต้นทุนการขนส่ง การผลิตสินค้า และค่าไฟฟ้า ซึ่งล้วนเกี่ยวข้องกับพลังงานทั้งสิ้น เมื่อราคาน้ำมันปรับตัวสูงขึ้น ผู้ประกอบการจำนวนมากจำเป็นต้องผลักภาระต้นทุนไปยังผู้บริโภค ทำให้ราคาสินค้าต่าง ๆ ในประเทศปรับตัวขึ้นตาม

ผลที่ตามมาคือ แรงกดดันด้านเงินเฟ้อ ซึ่งอาจทำให้กำลังซื้อของประชาชนลดลง และเศรษฐกิจในประเทศชะลอตัวลงได้

ขณะเดียวกัน ประเทศขนาดใหญ่บางประเทศเริ่มเตรียมแผนรับมือสถานการณ์ลักษณะนี้มานานแล้ว เช่น จีน ที่มีการสร้าง คลังสำรองน้ำมันเชิงยุทธศาสตร์ (Strategic Petroleum Reserve) ไว้จำนวนมาก เพื่อใช้ในกรณีฉุกเฉิน หากเส้นทางนำเข้าพลังงานเกิดปัญหา

สหรัฐเองก็มีคลังสำรองน้ำมันขนาดมหาศาลเช่นกัน ทำให้สามารถพยุงตลาดในช่วงแรกของวิกฤตได้ระดับหนึ่ง แต่สำหรับหลายประเทศในเอเชียที่มีคลังสำรองจำกัด ความเสี่ยงจึงสูงกว่าอย่างเห็นได้ชัด

อีกหนึ่งผลกระทบที่มักถูกมองข้ามคือ ตลาดการเงินโลก เพราะทุกครั้งที่เกิดความตึงเครียดทางภูมิรัฐศาสตร์ เงินทุนมักไหลเข้าสินทรัพย์ปลอดภัย เช่น ทองคำ และดอลลาร์สหรัฐ ส่งผลให้ค่าเงินของหลายประเทศในเอเชียอ่อนค่าลง

เมื่อค่าเงินอ่อนค่าพร้อมกับราคาพลังงานที่แพงขึ้น ต้นทุนการนำเข้าก็จะยิ่งสูงขึ้นไปอีก กลายเป็นแรงกดดันต่อเศรษฐกิจแบบ “สองชั้น”

อย่างไรก็ตาม วิกฤตพลังงานก็อาจกลายเป็น จุดเร่งสำคัญของการเปลี่ยนผ่านพลังงานโลก หลายประเทศเริ่มตระหนักว่าการพึ่งพาน้ำมันจากพื้นที่เสี่ยงมากเกินไปอาจเป็นความเสี่ยงทางยุทธศาสตร์ จึงเริ่มเร่งลงทุนในพลังงานทางเลือก เช่น พลังงานแสงอาทิตย์ ลม และพลังงานสะอาดอื่น ๆ

ในระยะยาว ความตึงเครียดในตะวันออกกลางอาจทำให้โลกเดินหน้าเข้าสู่ยุคพลังงานใหม่เร็วกว่าที่คาด

สุดท้ายแล้ว แม้สงครามจะเกิดขึ้นไกลจากเอเชียหลายพันกิโลเมตร แต่ในโลกที่เชื่อมต่อกันด้วยระบบพลังงานและการค้า แรงสะเทือนจากตะวันออกกลางสามารถกระทบกระเป๋าเงินของผู้คนทั่วโลกได้ทันที

และคำถามสำคัญอาจไม่ใช่แค่ว่า “ใครเจ็บที่สุด” หากสงครามเกิดขึ้นจริง

#มาเลเซีย: ผู้ส่งออกน้ำมันและก๊าซ รายได้เข้าประเทศพุ่ง ค่าเงินแข็งค่า

#ออสเตรเลีย: ยักษ์ใหญ่ LNG ที่กลายเป็นที่พึ่งหลักของโลก เพราะอยู่นอกเขตสงคราม

#วิกฤตพลังงาน #สงคราม #สหรัฐอิหร่าน #ราคาน้ำมัน #เศรษฐกิจโลก