รวม 10 ประเด็นร้อน "ประกันสังคม" ที่ไม่ยึดโยงกับผู้ประกันตนรวมถึงความโปร่งใส?

รวมประเด็นเรื่อง "ประกันสังคม" ในปี 2569 ที่กลายเป็นประเด็นร้อน ที่คนไทยให้ความสนใจอย่างมาก เนื่องจากเป็นการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ในรอบหลายทศวรรษที่กระทบต่อเงินในกระเป๋าและสวัสดิการในอนาคตของคนทำงานกว่า 24 ล้านคน

ที่ทางประกันสังคมว่า ไม่ยึดโยงกับผู้ประกันตน ถือเป็นปัญหาใหญ่ที่สุดของประกันสังคมในปัจจุบัน  และหลายครั้งไม่ยึดโยงแม้กระทั่งกับบอร์ด จะเห็นได้ว่าข้อเสนอหลายอย่างที่บอร์ดเสนอไป ทางสำนักงานกลับไม่นำไปปฏิบัติ หรือนำเสนอผ่านโครงสร้างราชการที่ล่าช้า หรือการตั้งคำถามถึงปัญหาความโปร่งใสแต่กลับไม่ได้รับการตอบสนองมากนัก สะท้อนให้เห็นว่าระบบราชการมีวิธีคิดที่ขัดกับความต้องการของประชาชน มาเปิด 10 ประเด็นร้อนที่เป็นกระแสและน่าสงสัยอย่างมากมาย....

1.การปรับเพดานเงินสมทบใหม่: เริ่มตั้งแต่มกราคม 2569 มีการขยับเพดานค่าจ้างจาก 15,000 บาท เป็น 17,500 บาท ทำให้คนที่มีเงินเดือนเกิน 15,000 บาท ต้องจ่ายเงินสมทบเพิ่มขึ้น (สูงสุด 875 บาท/เดือน)

2.ดราม่าระบบออนไลน์ล่มซ้ำซาก: แอปพลิเคชันและเว็บ SSO Plus ปิดปรับปรุงบ่อยครั้งและเลื่อนวันเปิดใช้งาน ทำให้ผู้ประกันตนโดยเฉพาะกลุ่มว่างงานไม่สามารถลงทะเบียนรับเงินชดเชยได้ทันท่วงที

3.ความโปร่งใสในการลงทุน: เกิดการตั้งคำถามเรื่องการนำเงินกองทุนไปลงทุนในสินทรัพย์ที่ถูกมองว่า "ติดดอย" หรือขาดทุน เช่น โครงการ TU Dome และหุ้นบางตัวที่ราคาดิ่งลงอย่างหนัก (เช่น กรณีหุ้น EA)

4.ความเสี่ยงกองทุนล้มละลาย: มีงานวิจัย (เช่นจาก TDRI) ระบุว่าหากไม่มีการปฏิรูป กองทุนชราภาพอาจมีเงินไม่พอจ่ายในอีก 30-40 ปีข้างหน้า เนื่องจากไทยเข้าสู่สังคมสูงวัยอย่างสมบูรณ์

5.ความซ้ำซ้อนกับ "บัตรทอง": ผู้ประกันตนตั้งคำถามว่าทำไมต้องจ่ายเงินสมทบเพื่อสิทธิรักษาพยาบาล ในขณะที่ประชาชนทั่วไปใช้สิทธิบัตรทองได้ฟรีและคุณภาพเริ่มใกล้เคียงกัน

6.งบประมาณระบบไอที: มีการเปิดเผยงบลงทุนด้านไอทีที่สูงถึง 850 ล้านบาท แต่ระบบกลับไม่มีเสถียรภาพ สร้างความไม่พอใจให้กับผู้ใช้งาน

7.การเลือกตั้งบอร์ดประกันสังคม: ความตื่นตัวเรื่องการมีส่วนร่วมในการบริหารจัดการกองทุน เพื่อให้ตัวแทนฝั่งลูกจ้างเข้าไปตรวจสอบและกำหนดนโยบายได้จริง

8.สิทธิประโยชน์ที่ไม่สอดคล้องค่าครองชีพ: แม้จะเพิ่มเงินชดเชย (เช่น ค่าคลอดบุตรเป็น 26,250 บาท) แต่หลายคนมองว่ายังไม่ทันต่อเงินเฟ้อและค่าใช้จ่ายจริงในปัจจุบัน

9.ภาระของ SME: การปรับเพิ่มเพดานเงินสมทบไม่ได้กระทบแค่ลูกจ้าง แต่เพิ่มต้นทุนให้นายจ้างรายย่อยในภาวะเศรษฐกิจที่ยังไม่ฟื้นตัวเต็มที่

10.การสื่อสารที่ล่าช้า: ประกันสังคมมักถูกวิจารณ์ว่าชี้แจงประเด็นดราม่าได้ไม่เคลียร์ ทำให้ข่าวลือเรื่อง "เงินหมด" หรือ "คอร์รัปชัน" แพร่กระจายได้ง่าย

แล้วพวกเขาจะแก้ปัญหาที่ฝังรากลึกของกองทุนที่มีเงินสะสมกว่า 2.3 ล้านล้านบาทนี้ อย่างไรเช่น..ที่ตอนนี้มีหลายภาคส่วนเห็นพ้อง และเริ่มมีข้อเสนอ “โมเดลปฏิรูปประกันสังคม” 

การปฏิรูปโครงสร้างการลงทุน: ต้องเพิ่มสัดส่วนการลงทุนในสินทรัพย์ที่มีผลตอบแทนสูงและมีความเสี่ยงที่เหมาะสม ภายใต้การดูแลของผู้เชี่ยวชาญที่เป็นมืออาชีพและโปร่งใส (Professional Management)

การแยกตัวเป็นองค์กรอิสระ: ลดการครอบงำจากระบบราชการเพื่อให้การบริหารคล่องตัวและตรวจสอบได้ง่ายขึ้น

การรวมศูนย์ระบบสาธารณสุข: พิจารณาการบูรณาการสิทธิรักษาพยาบาลร่วมกับบัตรทอง เพื่อลดความซ้ำซ้อนและนำเงินสมทบส่วนการรักษาไปเพิ่มเป็นเงินบำนาญแทน

Digital Transformation ที่ใช้งานได้จริง: เร่งแก้ไขระบบ SSO Plus ให้เสถียรและเชื่อมโยงข้อมูลแบบ Real-time เพื่อลดขั้นตอนการทำธุรกรรมที่สำนักงาน

การเปิดเผยข้อมูล (Open Data): ประกันสังคมต้องเปิดเผยพอร์ตการลงทุนและสถานะกองทุนอย่างละเอียดรายเดือน เพื่อสร้างความมั่นใจให้กับเจ้าของเงินตัวจริงคือ "ผู้ประกันตน"