โลกผวาอีก! อีโบล่ากลับมาระบาดคองโก ตรวจพบ 6 ราย ดับแล้ว 5 ราย

2 มิ.ย. 2563 โลกผวาอีกรอบ โควิดยังไม่ทันจาง อีโบล่าหวนกลับมาระบาดอีกครั้งที่คองโก ตรวจพบ 6 ราย ดับถึง 5 รายมีอีก 1 รายตรวจพบไกลกว่า 1,000 กม.จากจุดที่ระบาด ทางการคองโกกำลังเร่งหาทางป้องกัน

 

A new #Ebola outbreak detected in western #DRC, near Mbandaka, Équateur province. @MinSanteRDC has identified 6 cases, of which 4 people have died. The country is also in final phase of battling Ebola in eastern DRC, #COVID19 & the world’s largest measles outbreak.

— Tedros Adhanom Ghebreyesus (@DrTedros) June 1, 2020

 

 

โรค อีโบลา Ebola

 

Ebola virus และ Marburg virus เป็นเชื้อไวรัสอีโบลาอีโบลาที่ทำให้เกิดกลุ่มอาการไข้เลือดออก ซึ่งมีลักษณะดังนี้ เลือดออกง่ายและรุนแรง อวัยวะล้มเหลว และเสียชีวิต อัตราการเสียชีวิตสูงถึงร้อยละ 90 เชื้อนี้เป็นเชื้อประจำถิ่นแถบประเทศAfrica และมีการระบาดเป็นระยะๆ

 

เชื้อไวรัสอีโบลาอีโบลา Ebola จะอยู่อยู่ในสัตว์ คนได้รับเชื้อนี้จากสัตว์ที่มีเชื้อโรค การติดต่อจากคนสู่คนโดยการได้รับสารหลั่งขณะนี้ยังไม่มียาสำหรับรักษาโรคน

Ebola virus อยู่ใน family ที่เรียกว่า Filoviridae นักวิทยาศาสตร์แบ่งไวรัสอีโบลานี้เป็น 5 ชนิด 4 ชนิดมีรายงานว่าทำให้เกิดโรคในคนได้แก่เชื้อ

• Ebola-Zaire virus
• Ebola-Sudan virus
• Ebola-Ivory Coast virus
• และ Ebola-Bundibugyo

อาการของโรคอีโบลา Ebola

หลังจากได้รับเชื้อประมาณ2-21วัน(ระยะฟักตัว) ระยะแรกจะมีอาการดังต่อไปนี้

• ไข้ หนาวสั่น
• ปวดศีรษะอย่างมาก
• ปวดกล้ามเนื้อและปวดข้อ
• เจ็บคอ
• อ่อนเพลีย
• ท้องร่วง

อาการของโรคจะเป็นมากขึ้นเป็นลำดับ และมีอาการ

• คลื่นไส้ อาเจียน
• ท้องร่วงซึ่งอาจจะมีเลือดออกทางเดินอาหาร ถ่ายเป็นเลือด
• ตาแดง
• มีผื่นนูน
• ไอ เจ็บหน้าอก
• จุกแน่นบริเวณกระเพาะอาหาร
• น้ำหนักลด
• มีเลือดออกทางจมูก ปาก ทวาร หู ตา
• บวมอวัยวะเพศ

สาเหตุของโรคอีโบลา

เชื้อไวรัสอีโบลาอีโบลา Ebola พบในสัตว์ เช่น ลิงชิมแปนซี

การติดต่อจากสัตว์สู่คน

คนจะได้รับเชื้อไวรัสอีโบลาจากสารหลั่งของสัตว์ทาง

• เลือดของสัตว์ซึ่งเกิดจากการรับประทานอาหารสัตว์ป่าที่ไม่สุก
• ของเสียของสัตว์ เช่นอุจาระค้างคาวในถ่ำ

การติดต่อจากคนสู่คน

• สำหรับผู้ที่ได้รับเชื้อจะยังไม่สามารถติดต่อไปยังผู้อื่นหากยังไม่เกิดอาการ
• คนจะติดเชื้อเมื่อดูแลผู้ป่วยใกล้ชิด
• สำหรับบุคลากรทางการแพทย์จะติดเชื้อนี้หากไม่ป้องกันตัวเองเช่น ไม่สวมหน้ากากอนามัย ไม่สวมถุงมือ
• ยังไม่มีหลักฐานว่ายุงจะเป็นพาหะของโรค

การแพร่เชื้อของโรคอีโบลา

การแพร่เชื้อจากคนสู่คนของอีโบลามีได้หลายวิธีส่วนใหญ่จะแพร่จากคนหนึ่งสู่อีกคนหนึ่งทางการสัมผัสโดยตรง (ผ่านทางเยื่อบุต่างๆเช่น ตา จมูก ปาก และแผลที่ผิวหนัง)โดยผ่านทาง

• การสัมผัสเลือด หรือสารคัดหลั่งเช่น ปัสสาวะ น้ำลาย เหงื่อ อุจาระ อาเจียน น้ำนม น้ำเชื้อ จากคนที่ป่วย
• เข็มฉีดยา หรือ syringesที่ปนเปื้อนเชื้อ
• สัตว์ที่ป่วย
• ทางอาหารโดยรับประทานอาหารที่มีเชื้อ(อาหารป่า) ยังไม่มีหลักฐานว่ายุงจเป็นตัวนำเชื้อโรค

สำหรับบุคคลากรทางการแพทย์หากไม่สวมหน้ากากอนามัย เสื้อคลุม ถุงมือ แว่นตา จะมีโอกาศติดเชื้อสูง สำหรับผู้ที่หายจะโรคควรจะงดการมีเพศสัมพันธ์ 3 เดือน หรือให้สวมถุงยางอนามัย

ปัจจัยเสี่ยงของการติดเชื้ออีโบลา

• ปัจจัยเสี่ยงต่อการติดเชื้อจะเพิ่มขึ้นหากท่านไปท่องเที่ยวยังถิ่นที่มีการระบาดในอดีต
• สำหรับนักวิจัยเกี่ยวกับโรคนี้จะเสี่ยงต่อการติดเชื้อ
• ติดขณะแต่งศพ
• เจ้าหน้าที่ที่ดูแลผู้ป่วย ญาติ เพื่อนใกล้ชิดกับผู้ป่วยจะเสี่ยงต่อการติดเชื้อ
• ผู้ที่ทำอาหารป่า

โรคแทรกซ้อนของไวรัสอีโบลา Ebola

อัตราการเสียชีวิตของผู้ที่ติดเชื้อ Ebola จะสูง ภาวะแทรกซ้อนที่พบได้แก่

• หลายอวัยวะล้มเหลว
• เลือดออกรุนแรง
• ดีซ่าน
• สับสน
• ชัก
• โคม่าหมดสติ
• ช็อค

สำหรับผู้ที่หายจากโรคจะใช้เป็นเดือนกว่าร่างกายจะกลับสู่ปกติ และเชื้อจะยังอยู่ในร่างกายหลายสัปดาห์ ภาวะแทรกซ้อนที่พบได้

• ผมร่วง
• มีการเปลี่ยนแปลงเรื่องการรับความรู้สึก
• ตับอักเสบ
• อ่อนแรง
• ปวดศีรษะ
• ตาอักเสบ
• อัณฑะอักเสบ
• 

การวินิจฉัยโรคอีโบลา

การวินิจฉัยจะค่อนข้างยากเพราะระยะแรกของอาการจะเหมือนกับไข้ไทฟอยด์ หรือไข้มาราเรีย แต่หากได้ประวัติสัมผัสกับผู้ป่วยหรือไปยังถิ่นระบาด และแพทย์สงสัยก็จะเจาะเลือดตรวจด้วยวิธี

• enzyme-linked immunosorbent assay (ELISA)
• reverse transcriptase polymerase chain reaction (PCR)

ซึ่งจะทำให้วินิจฉัยโรคได้

การรักษาโรคอีโบล่า

ยังไม่มีการรักษาเฉพาะเพียงแค่การให้น้ำเกลือ การรักษาความดันโลหิต การเติมเลือด

• การให้น้ำเกลืออย่างเพียงพอ และสมดุลของเกลือแร่
• รักษาความดันโลหิตและออกซิเจนในเลือด
• รักษาโรคแทรกซ้อนอื่นๆ

การป้องกันโรคอีโบล่า

การป้องกันการติดเชื้อไวรัสอีโบลา Ebola ดีที่สุดคือการหลีกเลี่ยงการสัมผัสกับเชื้อไวรัสอีโบลา

• หลีกเลี่ยงการท่องเที่ยวยังพื้นที่ที่มีการระบาดของเชื้อ ก่อนจะไปเที่ยวให้ตรวจสอบพื้นที่ระบาดก่อนท่องเที่ยว
• ล้างมือให้สะอาดบ่อยๆโดยใช้น้ำเปลา และสบู่ หรือใช้แอลกอฮอลล์สำหรับล้างมือหากไม่มีน้ำหรือสบู่
• ไม่มีเพศสัมพันธ์กับตนในพื้นที่เสี่ยงต่อการติดโรค
• หลีกเลี่ยงการสัมผัสผู้ป่วย
• ผักและผลไม้ต้องล้างให้สะอาด
• หลีกเลี่ยงเนื้อสัตว์ป่าอาหารป่า
• หลีกเลี่ยงการสัมผัสสารคัดหลั่งเช่น น้ำเหลือง เลือด น้ำลาย น้ำจากช่องคลอด น้ำเชื้อของผู้ป่วย
• หลีกเลี่ยงของประจำตัวของผู้ป่วยเช่น เสื้อผ้า ผ้าคลุมเตียง เข็ม อุปกรณ์ทางการแพทย์ เพราะอาจจะมีเชื้อปนเปื้อน
• สำหรับเจ้าหน้าที่ทางการแพทย์จะต้องสวมถุงมือ หน้ากากอนามัย เส้ือคลุ่ม แว่นตาเมื่อต้องดูแลผู้ป่วย
• ศพของผู้เสียชีวิตยังสามารถแพร่เชื้อได้ต้องให้ความระมัดระวังเป็นพิเศษ
• ไม่นอนในโรงพยาบาลที่มีคนป่วยด้วยโรคอีโบลา
• หากอยู่ในแหล่งระบาดจะต้องเฝ้าดูอาการอีก 21 วัน

สำหรับเจ้าหน้าที่ทางการแพทย์

• สวมอุปกรณ์ป้องกันตัวเอง เช่นหน้ากากอนามัย แว่นตา เสื้อคลุม ถุงมือ หมวก
• แยกผู้ป่วยติดเชื้ออีโบลาจากผู้ป่วยอื่น
• จัดการเรื่องศพให้ดีเพราะเกิดการแพร่เชื้อจากศพได้
• แจ้งเจ้าหน้าที่หากท่านสัมผัสสารคัดหลั่งของผู้ป่วย
• ให้ปฏิบัติงานตามมาตรฐานการป้องกันการติดเชื้อ

ยังไม่มีวัคซีนสำหรับป้องกันโรค