ธนบัตรอังกฤษโฉมใหม่ ! เปลี่ยนภาพบุคคลสำคัญเป็น 4 สัตว์ป่า คนเกือบ 5 แสนร่วมโหวต

ธนบัตรไม่ได้เป็นเพียงเครื่องมือสำหรับใช้จ่ายในชีวิตประจำวันเท่านั้น แต่ยังเป็นสิ่งที่สะท้อนประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม และเอกลักษณ์ของประเทศได้อีกด้วย ล่าสุด ธนาคารกลางอังกฤษ (Bank of England) ประกาศรายชื่อสัตว์ป่า 4 ชนิดที่จะมาเป็นภาพหลักบนธนบัตรอังกฤษรุ่นใหม่ในอนาคต ได้แก่ นกพัฟฟินแอตแลนติก นกเค้าแมวโรงนา ผึ้งบัมเบิลบีหางสีอ่อน และเม่นยุโรป

การเปลี่ยนแปลงครั้งนี้ถือเป็นก้าวสำคัญของธนบัตรอังกฤษ เพราะเป็นการเปลี่ยนจากภาพบุคคลสำคัญทางประวัติศาสตร์ที่ใช้มาตั้งแต่ปี 1970 มาเป็นภาพสัตว์ป่าที่สะท้อนความหลากหลายทางธรรมชาติของสหราชอาณาจักร ขณะเดียวกันก็ยังคงพระบรมฉายาลักษณ์ของพระมหากษัตริย์ไว้บนธนบัตรเช่นเดิม

สิ่งที่น่าสนใจคือ การคัดเลือกสัตว์ทั้ง 4 ชนิดไม่ได้เกิดจากการตัดสินใจของผู้เชี่ยวชาญเพียงกลุ่มเดียว แต่เปิดโอกาสให้ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมผ่านการลงคะแนน โดยมีผู้ตอบแบบสำรวจถึง 478,531 คน และมีการลงคะแนนเลือกสัตว์รวมกว่า 2.5 ล้านครั้ง สะท้อนให้เห็นว่าการออกแบบธนบัตรยังเป็นเรื่องที่ประชาชนให้ความสนใจ แม้การใช้เงินสดในชีวิตประจำวันจะลดลงจากการเติบโตของระบบชำระเงินดิจิทัลก็ตาม

▪️เปิดโฉม 4 สัตว์ป่าที่จะปรากฏบนธนบัตรอังกฤษรุ่นใหม่

สัตว์ทั้ง 4 ชนิดได้รับการคัดเลือกจากรายชื่อสัตว์พื้นถิ่น 18 ชนิด ซึ่งแบ่งออกเป็น 3 กลุ่ม ได้แก่ สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม นก และสัตว์สะเทินน้ำสะเทินบก แมลง และปลา โดยมีคณะผู้เชี่ยวชาญด้านสัตว์ป่าจากสหราชอาณาจักรร่วมจัดทำรายชื่อ ก่อนเปิดให้ประชาชนแสดงความคิดเห็น และลงคะแนน

1. ผึ้งบัมเบิลบีหางสีอ่อน (Buff-Tailed Bumblebee)

ผึ้งบัมเบิลบีหางสีอ่อนเป็นสัตว์ที่ได้รับคะแนนสูงที่สุดในการสำรวจครั้งนี้ โดยมีผู้เลือกถึง 360,399 คะแนน ทำให้กลายเป็นหนึ่งในดาวเด่นของธนบัตรรุ่นใหม่

ผึ้งชนิดนี้มีบทบาทสำคัญต่อระบบนิเวศ โดยช่วยผสมเกสรให้พืชหลายชนิด ทั้งพืชป่า และพืชที่มนุษย์นำมาใช้ประโยชน์ การปรากฏตัวของผึ้งบนธนบัตร จึงไม่เพียงสร้างความแปลกใหม่ให้กับเงินตรา แต่ยังช่วยสะท้อนความสำคัญของแมลงผสมเกสรที่มีต่อความหลากหลายทางชีวภาพ และการผลิตอาหาร

2. นกเค้าแมวโรงนา (Barn Owl)

นกเค้าแมวโรงนาได้รับคะแนน 270,596 คะแนน และเป็นนกที่ได้รับความนิยมสูงสุดในหมวดนกของการสำรวจครั้งนี้

นกชนิดนี้มีใบหน้ารูปหัวใจอันเป็นเอกลักษณ์ และเป็นนักล่าที่มีบทบาทในการควบคุมประชากรสัตว์ขนาดเล็ก เช่น หนู การเลือกนกเค้าแมวโรงนามาเป็นภาพบนธนบัตรจึงช่วยนำเสนอสัตว์ป่าที่มีความโดดเด่น ทั้งในด้านรูปลักษณ์ และหน้าที่ในระบบนิเวศ

3. เม่นยุโรป (European Hedgehog)

เม่นยุโรปได้รับคะแนน 259,665 คะแนน และเป็นสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมที่ได้รับคะแนนสูงสุดในหมวดของตัวเอง

เม่นยุโรปเป็นสัตว์ที่หลายคนจดจำได้จากลำตัวขนาดเล็ก และหนามที่ใช้ป้องกันตัว มักพบในพื้นที่ที่มีพุ่มไม้ สวน และแหล่งที่อยู่อาศัยที่เหมาะสม การเลือกเม่นยุโรปมาอยู่บนธนบัตรยังช่วยสร้างความสนใจต่อสัตว์ป่าที่อาศัยอยู่ใกล้ชุมชนมนุษย์ ซึ่งอาจได้รับผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงของพื้นที่ธรรมชาติ และสิ่งแวดล้อม

4. นกพัฟฟินแอตแลนติก (Atlantic Puffin)

นกพัฟฟินแอตแลนติกเป็นสัตว์ที่ได้รับเลือกด้วยเหตุผลแตกต่างจากอีกสามชนิด แม้จะไม่ได้เป็นนกที่ได้รับคะแนนสูงสุดในหมวดนก แต่เป็นสัตว์ทะเลที่ได้รับความนิยมสูงที่สุดในการสำรวจ

นกพัฟฟินมีลักษณะโดดเด่นจากจะงอยปากสีสันสดใส และใช้ชีวิตส่วนใหญ่ในทะเล ก่อนขึ้นมาบนบก เพื่อทำรัง และขยายพันธุ์ การนำสัตว์ชนิดนี้มาเป็นส่วนหนึ่งของธนบัตร ช่วยเพิ่มความหลากหลายของภาพ และเปิดโอกาสให้ธนาคารกลางอังกฤษนำเสนอธรรมชาติบริเวณชายฝั่งของสหราชอาณาจักรด้วย

▪️ประชาชนเกือบ 5 แสนคนร่วมโหวต เลือกจากสัตว์ 18 ชนิด

กระบวนการคัดเลือกเริ่มจากการที่ธนาคารกลางอังกฤษตัดสินใจใช้ธรรมชาติ และสัตว์ป่าเป็นธีมหลักของธนบัตรรุ่นใหม่ หลังจากเปิดรับความคิดเห็นเกี่ยวกับธีมที่ประชาชนต้องการเห็นบนธนบัตรในปี 2025

ต่อมาในวันที่ 3 มิถุนายน 2026 ธนาคารกลางอังกฤษเปิดให้ประชาชนเลือกสัตว์จากรายชื่อที่ผ่านการพิจารณาโดยผู้เชี่ยวชาญ โดยการสำรวจเปิดให้ร่วมลงคะแนนจนถึงวันที่ 3 กรกฎาคม 2026

ผลปรากฏว่า มีผู้ตอบแบบสำรวจ 478,531 คน และมีการเลือกสัตว์รวม 2,549,003 ครั้ง นับเป็นการสำรวจความคิดเห็นเกี่ยวกับภาพบนธนบัตรที่ได้รับการตอบรับมากที่สุดครั้งหนึ่งของธนาคารกลางอังกฤษ

อย่างไรก็ตาม การเลือกสัตว์ทั้ง 4 ชนิดไม่ได้หมายความว่าจะนำสัตว์ที่ได้คะแนนสูงสุด 4 อันดับแรกมาใช้ทั้งหมด แต่ยังพิจารณาถึงความหลากหลายของสัตว์ และสภาพแวดล้อมที่ต้องการนำเสนอด้วย จึงเป็นเหตุผลที่นกพัฟฟินแอตแลนติกได้รับเลือกให้เป็นตัวแทนสัตว์ทะเล แม้จะมีคะแนนน้อยกว่านกบางชนิดก็ตาม 

▪️ธนบัตร 5, 10, 20 และ 50 ปอนด์ จะเปลี่ยนไปอย่างไร ?

ธนบัตรอังกฤษรุ่นใหม่จะครอบคลุมธนบัตร 4 มูลค่าหลัก ได้แก่ 5 ปอนด์ 10 ปอนด์ 20 ปอนด์ และ 50 ปอนด์ โดยสัตว์ทั้ง 4 ชนิดจะเป็นภาพหลักของธนบัตรแต่ละชนิด แต่ในขณะนี้ ธนาคารกลางอังกฤษยังไม่ได้ประกาศว่าสัตว์ชนิดใดจะอยู่บนธนบัตรมูลค่าใดโดยเฉพาะ รายละเอียดดังกล่าวจะเปิดเผยเมื่อการออกแบบมีความคืบหน้ามากขึ้น

สำหรับธนบัตรที่ใช้อยู่ในปัจจุบัน ภาพบุคคลสำคัญบนด้านหลังประกอบด้วย

• เซอร์วินสตัน เชอร์ชิลล์ อดีตนายกรัฐมนตรี บนธนบัตร 5 ปอนด์

• เจน ออสเตน นักเขียนชื่อดัง บนธนบัตร 10 ปอนด์

• เจ.เอ็ม.ดับเบิลยู. เทอร์เนอร์ จิตรกรชาวอังกฤษ บนธนบัตร 20 ปอนด์

• อลัน ทัวริง นักคณิตศาสตร์ และผู้มีบทบาทสำคัญในการถอดรหัสในช่วงสงคราม บนธนบัตร 50 ปอนด์

เมื่อธนบัตรชุดใหม่เริ่มออกใช้ ภาพสัตว์ป่าจะเข้ามาแทนที่ภาพบุคคลเหล่านี้ในฐานะภาพหลักของธนบัตรชุดใหม่ อย่างไรก็ตาม พระบรมฉายาลักษณ์ของพระมหากษัตริย์อังกฤษจะยังคงอยู่บนธนบัตร ไม่ได้ถูกนำออกทั้งหมดตามที่บางคนอาจเข้าใจ 

▪️เหตุใดอังกฤษถึงเลือกสัตว์ป่ามาอยู่บนธนบัตร ?

เหตุผลสำคัญไม่ได้มีเพียงการสร้างภาพลักษณ์ใหม่ให้กับเงินตราเท่านั้น แต่ยังเกี่ยวข้องกับการออกแบบธนบัตรให้มีความแตกต่าง สังเกตได้ง่าย และรองรับเทคโนโลยีป้องกันการปลอมแปลงในอนาคต

ธนาคารกลางอังกฤษระบุว่า การเปลี่ยนภาพ และองค์ประกอบของธนบัตรเป็นส่วนหนึ่งของการพัฒนาธนบัตรรุ่นใหม่ เพื่อช่วยให้ประชาชนแยกแยะธนบัตรแต่ละรุ่นได้ง่ายขึ้น ขณะเดียวกัน ภาพสัตว์ที่แตกต่างกันยังช่วยให้ธนบัตรแต่ละมูลค่ามีเอกลักษณ์เฉพาะตัว

นอกจากนี้ การใช้สัตว์ป่ายังเปิดโอกาสให้ธนบัตรทำหน้าที่เป็นสื่อที่สะท้อนธรรมชาติของประเทศ ตั้งแต่แมลงผสมเกสร สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมที่อาศัยอยู่ตามสวน และพื้นที่ธรรมชาติ ไปจนถึงนกที่เชื่อมโยงกับชายฝั่ง และระบบนิเวศทางทะเล

วิกตอเรีย เคลนด์ หัวหน้าเจ้าหน้าที่ด้านการออกธนบัตรของธนาคารกลางอังกฤษ กล่าวว่า การมีส่วนร่วมของประชาชนเกือบครึ่งล้านคนแสดงให้เห็นว่า เงินสดยังคงมีความสำคัญ และสัตว์ทั้ง 4 ชนิดจะช่วยนำเสนอความหลากหลายของสัตว์ป่าในสหราชอาณาจักร พร้อมสนับสนุนการพัฒนาคุณสมบัติด้านความปลอดภัยของธนบัตรด้วย 

▪️การเปลี่ยนแปลงครั้งนี้มีเสียงเห็นด้วย และเสียงคัดค้าน

แม้การเลือกสัตว์ป่าจะได้รับความสนใจจากประชาชน แต่การเปลี่ยนภาพบุคคลสำคัญทางประวัติศาสตร์ก็ทำให้เกิดเสียงวิพากษ์วิจารณ์จากนักการเมืองบางส่วน

ไนเจล ฟาราจ ผู้นำพรรค Reform UK และเซอร์เอ็ด เดวีย์ ผู้นำพรรค Liberal Democrats แสดงความไม่เห็นด้วยกับการเปลี่ยนแปลงดังกล่าว ขณะที่เคมี บาเดนอค ผู้นำพรรค Conservative ก็วิจารณ์ว่าการตัดสินใจครั้งนี้ไม่ฉลาด

ประเด็นถกเถียงจึงไม่ได้อยู่ที่ความสวยงามของธนบัตรเพียงอย่างเดียว แต่ยังเกี่ยวข้องกับบทบาทของเงินตราในการจดจำบุคคลสำคัญ และประวัติศาสตร์ของประเทศด้วย

ในอีกมุมหนึ่ง การเปลี่ยนภาพบนธนบัตรไม่ได้หมายความว่าบุคคลเหล่านั้นจะถูกลบออกจากประวัติศาสตร์ แต่เป็นการเลือกธีมใหม่สำหรับธนบัตรรุ่นถัดไป โดยยังมีพระมหากษัตริย์เป็นส่วนหนึ่งของการออกแบบ และยังสามารถนำเสนอเรื่องราวของบุคคลสำคัญผ่านช่องทางอื่นได้เช่นเดิม 

▪️กว่าจะได้เห็นธนบัตรโฉมใหม่ อาจต้องรออีกหลายปี

แม้จะประกาศรายชื่อสัตว์ทั้ง 4 ชนิดแล้ว แต่การออกแบบธนบัตรยังอยู่ในระยะเริ่มต้น ธนาคารกลางอังกฤษต้องใช้เวลาในการพัฒนาแนวคิดการออกแบบ เลือกวัสดุ ศึกษาเทคโนโลยีป้องกันการปลอมแปลง รวมถึงทดสอบคุณภาพ ความทนทาน และการใช้งานสำหรับประชาชนทุกกลุ่ม ขั้นตอนเหล่านี้มีความสำคัญอย่างยิ่ง เพราะธนบัตรต้องสามารถใช้งานได้จริงในชีวิตประจำวัน มีความปลอดภัย และรองรับการตรวจสอบความแท้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ธนาคารกลางอังกฤษคาดว่า ธนบัตรรุ่นใหม่จะเริ่มออกใช้ในอีกไม่กี่ปีข้างหน้า แต่ยังไม่ได้กำหนดวันเริ่มใช้ที่แน่นอน และจะเปิดเผยรายละเอียดของการออกแบบเมื่อใกล้ถึงกำหนดการนำออกใช้ การเปลี่ยนแปลงครั้งนี้จึงเป็นมากกว่าการเปลี่ยนภาพบนเงินตรา แต่ยังเป็นการสะท้อนมุมมองใหม่ที่ให้ความสำคัญกับธรรมชาติ และความหลากหลายทางชีวภาพ พร้อมกับพัฒนาความปลอดภัยของธนบัตรให้เหมาะสมกับยุคสมัย

ในอนาคต เมื่อธนบัตรชุดใหม่ออกมาใช้งานจริง ผู้คนอาจได้เห็นสัตว์ป่าที่คุ้นเคยจากธรรมชาติกลายมาเป็นส่วนหนึ่งของสิ่งที่ใช้จับจ่ายในทุกวัน และทำให้ธนบัตรแต่ละใบเป็นทั้งเครื่องมือทางเศรษฐกิจ และตัวแทนเรื่องราวของธรรมชาติในสหราชอาณาจักร