ลูกเสือมีไม้พลองไม้ง่ามติดตัวใช้เพื่ออะไร? ไม่ได้ถือไว้เท่ๆ แต่คือชีวิตทั้งชีวิตในป่า

 

เชื่อไหมว่าไม้ท่อนเดียวที่ลูกเสือถือตอนสวนสนาม แท้จริงแล้วมันคือกระเป๋าเครื่องมือช่างทั้งใบที่ซ่อนอยู่ในไม้ท่อนเดียว

 

จุดเริ่มต้นของไม้พลอง มาจากสงครามจริง

 

คนคิดวิชาลูกเสือคือ ลอร์ด เบเดน โพเอลล์ หรือ บี.พี. เขาเป็นทหารอังกฤษที่ไปรบในแอฟริกา

 

ทหารสมัยนั้นทุกคนต้องมีไม้พลองยาวติดตัวไว้ยันเดินข้ามทุ่งหญ้า ใช้วัดระยะ ใช้กางเต็นท์ ใช้ป้องกันตัว

 

พอ บี.พี. มาตั้งลูกเสือ เขาก็เลยให้ลูกเสือมีไม้พลองติดตัวเหมือนทหาร เพื่อฝึกให้เด็กพึ่งพาตัวเองได้ในป่า

 

ไม้พลองที่ดีต้องยาวเท่าจมูกคนถือ ประมาณ 1.50 - 1.80 เมตร ทำจากไม้เนื้อแข็ง ปลายใส่ยางกันลื่น

 

ส่วนไม้ง่ามก็คือไม้พลองที่ปลายแยกเป็นตัว Y เหมือนหนังสติ๊กยักษ์ เพิ่มประโยชน์ขึ้นไปอีก

 

ไม้ท่อนเดียว ทำได้ 10 อย่างในป่า

 

 

1. เป็นขา เป็นเท้าที่สาม

 

ประโยชน์แรกและสำคัญที่สุดคือเป็นไม้เท้าเดินป่า

 

ขึ้นเขาเอาไว้ยัน ลงเขาเอาไว้ค้ำ ข้ามลำธารเอาไว้ถ่อไม่ให้ล้ม กันลื่นได้ดีกว่ารองเท้าดีๆ อีก

 

ลูกเสือสมัยก่อนต้องเดินวันละ 20-30 กิโล ไม่มีไม้พลองคือจบ

 

2. เป็นตลับเมตรธรรมชาติ

 

ครูลูกเสือสอนว่า ไม้พลอง 1 ท่อน = 1.5 เมตร

 

อยากรู้ว่าต้นไม้สูงกี่เมตร แม่น้ำกว้างกี่เมตร ระยะจากตรงนี้ไปตรงนั้นกี่กิโล ก็ใช้ไม้พลองทาบแล้วกะเอา

 

วิชาคะเนระยะที่ลูกเสือต้องสอบ ก็ใช้ไม้พลองนี่แหละเป็นเครื่องมือ

 

3. เป็นเสาบ้านในป่า

 

เข้าค่ายไม่มีเสาเต็นท์ทำไง?

 

เอาไม้พลอง 2 อันมามัดไขว้กันเป็นเสาเต็นท์ เอา 4 อันมาทำโครงโต๊ะชาวป่า เอาหลายๆ อันมาทำราวตากผ้า ทำเสาธง ทำประตูค่าย

 

ไม่มีไม้พลอง สร้างค่ายไม่ได้

 

4. เป็นอุปกรณ์กู้ภัย

 

นี่คือประโยชน์ที่ช่วยชีวิตคนมาแล้วนับไม่ถ้วน

 

คนตกน้ำ อย่าโดดลงไปช่วย ให้ยื่นไม้พลองให้เขาจับแล้วดึงขึ้นมา

 

คนหมดสติ เอาไม้พลอง 2 อันสอดเสื้อทำเป็นเปลหาม

 

คนขาหัก เอาไม้พลองมาดามขาได้ทันที

 

5. เป็นไม้สำรวจทาง

 

ก่อนจะเหยียบลงไปในโคลน ในน้ำ ในหญ้ารกๆ ให้เอาไม้พลองแหย่ดูก่อน

 

ตรงไหนเป็นหล่มลึก ตรงไหนมีงู ตรงไหนน้ำลึกเกินไป ไม้พลองจะบอกเราก่อนที่เราจะพลาด

 

6. เป็นอาวุธป้องกันตัวแบบไม่ต้องเข้าใกล้

 

เจองู เจอหมา เจอสัตว์ป่า ไม่ต้องเอามือไปไล่ ใช้ไม้พลองเคาะไล่ได้จากระยะไกล

 

ปลอดภัยทั้งคนทั้งสัตว์

 

7. เป็นเสาสัญญาณ

 

เอาธงลูกเสือผูกปลายไม้พลองแล้วยกสูงๆ โบกเป็นรหัสธง ให้หมู่ข้างหน้า ข้างหลังเห็นได้ไกลเป็นกิโล

 

สมัยไม่มีวอแดง ไม้พลองนี่แหละคือเสาสัญญาณ

 

แล้วไม้ง่ามพิเศษกว่าไม้พลองยังไง?

 

ไม้ง่ามคือไม้พลองที่ปลายแยกเป็นตัว Y ประโยชน์เหมือนไม้พลองทุกอย่าง แต่เพิ่มมาอีก 3 อย่าง

 

หนึ่ง - เป็นที่คีบของ

 

ง่ามใช้หนีบจับหม้อร้อนๆ จับเหล็กร้อนๆ ที่เตาได้ ไม่ต้องใช้ผ้า

 

สอง - เป็นที่ย่างอาหาร

 

เอาไม้ง่ามปักดิน 2 อัน แล้วเอาไม้อีกอันพาดตรงง่าม กลายเป็นเตาย่างบาร์บีคิวในป่าได้เลย

 

สาม - เป็นหลักล่ามสัตว์ที่แน่นที่สุด

 

ถ้าต้องผูกสัตว์ ผูกเรือ เอาเชือกคล้องตรงง่ามแล้วมัด มันจะแน่นกว่าไม้ตรงๆ ไม่รูดหลุดง่าย

 

ทำไมสมัยนี้ยังต้องถือ?

 

สมัยนี้เราไม่ได้เดินป่าจริงแล้ว เราเลยเห็นไม้พลองแค่ตอนสวนสนาม

 

แต่หัวใจของลูกเสือยังเหมือนเดิม

 

บี.พี. สอนไว้ว่า ลูกเสือต้องพร้อมเสมอ

 

ไม้พลองสอนให้เรารู้ว่า ของธรรมดาชิ้นเดียว ถ้าเรารู้จักใช้ มันทำได้ 10 อย่าง

 

คนเก่งไม่ใช่คนที่มีของเยอะ แต่คือคนที่มีของชิ้นเดียวแล้วใช้เป็นทุกอย่าง

 

ครั้งต่อไปถ้าเห็นลูกเสือถือไม้พลอง อย่ามองว่าเชยครับ

 

ให้มองว่าเขากำลังแบกบ้านทั้งหลังไว้บนบ่า