ธารน้ำแข็งถล่ม? เปิดเบื้องหลังน้ำป่าทะลักชายแดนเนปาล-ทิเบต เสียชีวิตแล้ว 157 ศพ สูญหายกว่า 570 ราย ดาวเทียมจับภาพหิมะละลายหนักก่อนเกิดเหตุ

ธารน้ำแข็งถล่ม? เปิดเบื้องหลังน้ำป่าทะลักชายแดนเนปาล-ทิเบต เสียชีวิตแล้ว 157 ศพ สูญหายกว่า 570 ราย ดาวเทียมจับภาพหิมะละลายหนักก่อนเกิดเหตุ

วันที่ 27 สิงหาคม 2569 ความคืบหน้าเหตุภัยพิบัติครั้งใหญ่ในพื้นที่เทือกเขาหิมาลัย หลังเกิดน้ำป่าไหลหลากอย่างรุนแรงบริเวณชายแดนเนปาล-ทิเบตของจีน กระแสน้ำเชี่ยวกรากไหลทะลักเข้าท่วมพื้นที่อย่างรวดเร็ว พัดบ้านเรือน รถยนต์ ถนน และสะพานได้รับความเสียหายอย่างหนัก ล่าสุดมีรายงานผู้เสียชีวิตอย่างน้อย 157 ศพ และสูญหายอีกกว่า 570 ราย

ล่าสุด สำนักข่าว  Reuters  รายงานข้อมูลจากผู้เชี่ยวชาญที่วิเคราะห์ภาพถ่ายดาวเทียมของ Planet Labs โดยตั้งข้อสังเกตว่า เหตุอุทกภัยฉับพลันที่เกิดขึ้นเมื่อวันพุธที่ผ่านมา อาจมีต้นเหตุมาจาก ส่วนล่างของธารน้ำแข็งแตกและพังถล่มลงสู่หุบเขา ซึ่งอยู่ต่ำลงไปหลายร้อยเมตร

ภาพถ่ายดาวเทียมก่อนและหลังเกิดเหตุ เผยให้เห็นความเปลี่ยนแปลงของพื้นที่อย่างชัดเจน จากเดิมที่เป็นเนินเขาเขียวชอุ่ม กลายเป็นพื้นที่ถูกปกคลุมด้วยเศษซากและตะกอนสีน้ำตาล ขณะที่ข้อมูลจากภาพถ่ายยังพบว่า มีหิมะจำนวนมากละลายไปในช่วงประมาณ 24 ชั่วโมงก่อนเกิดภัยพิบัติ

วิกรม กุปตา ผู้เชี่ยวชาญด้านธรณีวิทยาวิศวกรรมและอาจารย์จากมหาวิทยาลัยสิกขิม ประเทศอินเดีย ระบุว่า ข้อมูลที่มีอยู่ชี้ว่าบริเวณปลายธารน้ำแข็งขนาดใหญ่เกิดการพังทลาย และกลายเป็นจุดเริ่มต้นของเหตุการณ์น้ำป่าไหลหลากครั้งนี้

เมื่อมวลน้ำจำนวนมหาศาลไหลลงสู่พื้นที่ต่ำ กระแสน้ำยังได้พัดพาก้อนหินและตะกอนดินจำนวนมากลงมาพร้อมกัน ส่งผลให้ความรุนแรงของกระแสน้ำเพิ่มขึ้นอย่างมาก และสร้างความเสียหายเป็นวงกว้าง

ข้อมูลจากภาพถ่ายดาวเทียม Planet Labs ยังแสดงให้เห็นว่า ส่วนล่างของธารน้ำแข็งแตกออกที่ระดับความสูงราว 5,200 เมตร ก่อนพังถล่มลงสู่หุบเขาที่อยู่ต่ำลงไปประมาณ 1,200 เมตร อย่างไรก็ตาม ขณะนี้ยังไม่สามารถสรุปได้อย่างแน่ชัดว่าอะไรเป็นตัวกระตุ้นให้ธารน้ำแข็งเกิดการถล่ม

ขณะที่ปัญหาการละลายของธารน้ำแข็งในเทือกเขาหิมาลัยกำลังกลายเป็นประเด็นที่น่ากังวลมากขึ้นเรื่อย ๆ โดยองค์การสหประชาชาติระบุเมื่อปี 2023 ว่า ภูเขาที่ปกคลุมด้วยหิมะของเนปาลสูญเสียน้ำแข็งไปเกือบหนึ่งในสามภายในช่วงเวลาเพียงกว่า 30 ปี

นอกจากนี้ ธารน้ำแข็งในเนปาลยังละลายเร็วขึ้นประมาณ 65% ในช่วง 10 ปีที่ผ่านมา เมื่อเทียบกับช่วงก่อนหน้า ซึ่งนักวิทยาศาสตร์เชื่อมโยงกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศของโลก

ด้านศูนย์นานาชาติเพื่อการพัฒนาภูเขาแบบบูรณาการ หรือ ICIMOD ระบุว่า ภัยพิบัติอย่างน้ำท่วม ดินถล่ม หิมะถล่ม และภัยแล้ง กำลังเกิดขึ้นบ่อยครั้งและมีความรุนแรงมากขึ้นทั่วพื้นที่เทือกเขาหิมาลัย

สำหรับเหตุการณ์ครั้งนี้ กระแสน้ำพร้อมตะกอนและก้อนหินจำนวนมหาศาลได้ไหลทะลักผ่านแม่น้ำโภเตโกศีและแม่น้ำตรีศุลี ขณะที่ระดับน้ำบริเวณกัลชี ซึ่งอยู่ทางตอนล่างของแม่น้ำ เพิ่มสูงขึ้นถึง 9 เมตรภายในเวลาเพียง 30 นาที

ทั้งนี้ แม้ผู้เชี่ยวชาญจะให้น้ำหนักกับความเป็นไปได้ว่าการพังถล่มของธารน้ำแข็งเป็นตัวจุดชนวน แต่ยังจำเป็นต้องมีการตรวจสอบเพิ่มเติมเพื่อยืนยันสาเหตุที่แท้จริงของภัยพิบัติครั้งนี้อย่างเป็นทางการ