ร้านนอกสิทธิ์สะเทือน? ผู้ประกอบการชี้ไทยช่วยไทย 60/40 อาจดึงลูกค้าไปทางอื่น

ร้านที่เข้าร่วมสิทธิ์รัฐอาจได้ลูกค้าเพิ่ม แต่ร้านที่ไม่ได้เข้าร่วมอาจเจอภาพตรงข้าม นี่คือประเด็นที่ถูกพูดถึงหลังผู้ประกอบการรายหนึ่งโพสต์ว่าลูกค้าลดลงในช่วงโครงการไทยช่วยไทย พลัส 60/40

เมื่อวันที่ 8 มิถุนายน มีผู้ประกอบการรายหนึ่งโพสต์ผ่านโซเชียล ระบุว่าหลังโครงการ “ไทยช่วยไทย พลัส 60/40” เริ่มใช้สิทธิ์ ลูกค้าบางส่วนเปลี่ยนไปใช้บริการร้านที่เข้าร่วมโครงการมากขึ้น จนยอดขายลดลงอย่างเห็นได้ชัด พร้อมประกาศปิดปรับปรุง 3 สาขาที่เปิดมานานกว่า 6 ปี โดยมีกำหนดกลับมาเปิดอีกครั้งในเดือนตุลาคม 2569

ประเด็นนี้ไม่ได้อยู่ที่การปิดปรับปรุงเพียงอย่างเดียว แต่อยู่ที่คำถามว่า เมื่อรัฐช่วยจ่าย 60% และประชาชนจ่าย 40% พฤติกรรมการซื้อของคนจำนวนมากอาจเปลี่ยนไปทางร้านที่ใช้สิทธิ์ได้หรือไม่

โครงการไทยช่วยไทย พลัส 60/40 เปิดให้ประชาชนใช้สิทธิ์ผ่านแอปฯ เป๋าตัง โดยรัฐร่วมจ่ายในส่วนหนึ่ง และประชาชนจ่ายส่วนที่เหลือ ใช้กับร้านค้าที่เข้าร่วมโครงการได้ในช่วงวันที่ 1 มิถุนายน ถึง 30 กันยายน 2569 ภายใต้เงื่อนไขที่รัฐกำหนด

ฝั่งร้านค้าที่เข้าร่วมโครงการมีหลายกลุ่ม เช่น ร้านอาหาร เครื่องดื่ม สินค้าทั่วไป ร้านธงฟ้า วิสาหกิจชุมชน ร้านค้าชุมชน ผู้ประกอบการขนส่งสาธารณะ และนิติบุคคลขนาดเล็กบางประเภท แต่ไม่ได้หมายความว่าทุกร้านจะเข้าร่วมได้ทันที เพราะต้องผ่านขั้นตอนลงทะเบียน ตรวจสอบประเภทกิจการ และยอมรับเงื่อนไขในระบบ

สิ่งที่เกิดขึ้นกับผู้ประกอบการรายนี้จึงสะท้อนอีกมุมหนึ่งของมาตรการกระตุ้นกำลังซื้อ ร้านที่เข้าร่วมอาจได้แรงหนุนจากสิทธิ์รัฐ ส่วนร้านที่ไม่ได้เข้าร่วมหรือยังเข้าร่วมไม่ได้ อาจต้องแข่งกับราคาจริงที่ลูกค้ารู้สึกว่าถูกกว่าจากการใช้สิทธิ์

ตัวอย่างง่าย ๆ คือ ถ้าลูกค้ามีงบเท่าเดิม แต่ร้านหนึ่งใช้สิทธิ์รัฐร่วมจ่ายได้ ขณะที่อีกร้านใช้ไม่ได้ การตัดสินใจของลูกค้าอาจไม่ได้ขึ้นอยู่กับรสชาติ ทำเล หรือความคุ้นเคยเหมือนเดิมทั้งหมด แต่มี “สิทธิ์ที่ใช้ได้” เข้ามาเป็นอีกปัจจัย

อย่างไรก็ตาม จากข้อมูลที่มีอยู่ตอนนี้ ยังไม่สามารถสรุปได้ว่าการปิดปรับปรุงทั้ง 3 สาขาเกิดจากโครงการไทยช่วยไทย พลัส 60/40 โดยตรงทั้งหมด เพราะยอดขายของร้านอาจเกี่ยวข้องกับหลายปัจจัยพร้อมกัน ทั้งกำลังซื้อในพื้นที่ ต้นทุน ค่าเช่า พฤติกรรมลูกค้า คู่แข่งใกล้เคียง และแผนปรับปรุงกิจการของร้านเอง

สิ่งที่ชัดกว่าคือ โครงการลักษณะนี้ทำให้ “ร้านที่อยู่ในระบบสิทธิ์” และ “ร้านที่อยู่นอกระบบสิทธิ์” เจอสถานการณ์ไม่เหมือนกัน ร้านที่เข้าร่วมอาจได้ลูกค้าใหม่หรือยอดขายเพิ่มในช่วงสั้น ส่วนร้านที่ไม่ได้เข้าร่วมอาจต้องหาวิธีสื่อสารกับลูกค้าให้ชัดขึ้น เช่น โปรโมชั่นของร้านเอง เมนูราคาคุ้มค่า ช่องทางสั่งซื้อ หรือจุดเด่นที่สิทธิ์รัฐทดแทนไม่ได้

สำหรับผู้บริโภค เรื่องนี้ช่วยให้เห็นอีกด้านของการใช้สิทธิ์รัฐ การเลือกใช้สิทธิ์ช่วยลดค่าใช้จ่ายในชีวิตประจำวันได้จริง แต่ในเวลาเดียวกัน เงินที่ไหลไปยังร้านใดร้านหนึ่งมากขึ้น ก็อาจทำให้ร้านเล็กบางแห่งที่ไม่ได้อยู่ในระบบต้องปรับตัวหนักขึ้น

ส่วนผู้ประกอบการที่ต้องการเข้าร่วมโครงการ ควรยึดช่องทางที่รัฐกำหนดเป็นหลัก โดยร้านค้าที่เคยเข้าร่วมคนละครึ่ง พลัสสามารถยืนยันสิทธิ์ผ่านแอปฯ ถุงเงิน ส่วนร้านใหม่ต้องดำเนินการตามขั้นตอนของธนาคารกรุงไทยและเอกสารรับรองตามประเภทกิจการ

เรื่องนี้จึงไม่ใช่แค่ข่าวร้านปิดปรับปรุง 3 สาขา แต่เป็นภาพเล็ก ๆ ของคำถามใหญ่กว่าเดิมว่า มาตรการช่วยค่าครองชีพควรทำอย่างไรให้เม็ดเงินหมุนถึงร้านรายย่อยมากที่สุด โดยไม่ทำให้ร้านอีกกลุ่มหนึ่งรู้สึกว่ากำลังถูกทิ้งไว้ข้างหลัง