นาซาวางแผนสร้างฐานดวงจันทร์ที่ขั้วใต้ เริ่มจากโรเวอร์ ยานลงจอด และโดรน

นาซาเริ่มขยับแผน “ฐานบนดวงจันทร์” ให้เห็นเป็นรูปเป็นร่างมากขึ้นแล้ว คราวนี้ไม่ใช่แค่ส่งนักบินอวกาศไปปักธงแล้วกลับโลก แต่เป็นการเตรียมระบบสำหรับอยู่และทำงานบนผิวดวงจันทร์ให้นานขึ้นจริง ๆ

พื้นที่เป้าหมายคือบริเวณขั้วใต้ของดวงจันทร์ จุดที่หลายประเทศให้ความสนใจ เพราะมีทั้งบริเวณที่ได้รับแสงอาทิตย์ยาวนานกว่าแถบอื่น และหลุมเงามืดที่อาจเก็บน้ำแข็งเอาไว้ นั่นทำให้พื้นที่นี้สำคัญทั้งในแง่วิทยาศาสตร์ พลังงาน และการวางแผนภารกิจระยะยาว

ตามข้อมูลของนาซา แผน Moon Base จะเดินเป็น 3 ระยะ ไม่ได้สร้างเสร็จในครั้งเดียว

ช่วงแรก ตั้งแต่ตอนนี้ถึงปี 2029 นาซาจะเน้น “เรียนรู้ ทดสอบ และสร้างฐานราก” ผ่านภารกิจหุ่นยนต์ ยานลงจอด รถสำรวจ ระบบสื่อสาร ระบบนำทาง และเทคโนโลยีที่ต้องทนกับสภาพแวดล้อมสุดโหดบนดวงจันทร์ นาซาระบุว่าเฟสแรกอาจมีภารกิจมากถึง 25 ภารกิจ รวมถึงการลงจอด 21 ครั้ง และขนส่ง payload รวมราว 4 ตันไปทดสอบบนพื้นผิวดวงจันทร์

ตัวละครสำคัญในช่วงแรกมีหลายส่วน เช่น ยาน Blue Moon Mark 1 ของ Blue Origin ที่จะช่วยนำอุปกรณ์และงานทดลองไปยังพื้นที่ขั้วใต้, ยาน Griffin-1 ของ Astrobotic, โดรน MoonFall สำหรับสำรวจภูมิประเทศที่เข้าถึงยาก และรถสำรวจ VIPER ที่ถูกออกแบบมาเพื่อค้นหาน้ำแข็งและสารระเหยในดินดวงจันทร์

พูดง่าย ๆ คือ นาซากำลังส่ง “ชิ้นส่วนของบ้าน” ไปก่อน ยังไม่ใช่บ้านทั้งหลัง

ช่วงที่สอง ระหว่างปี 2029-2032 จะเริ่มขยับจากงานทดลองไปสู่โครงสร้างพื้นฐานที่ใช้งานได้จริงมากขึ้น ทั้งระบบพลังงานแสงอาทิตย์ ระบบพลังงานนิวเคลียร์บนพื้นผิว ระบบสื่อสาร และอุปกรณ์สำหรับขนส่งสัมภาระบนดวงจันทร์ นาซาระบุว่าเฟสนี้อาจมีการขนส่ง cargo ได้สูงสุดราว 60 ตัน ผ่านการลงจอดมากถึง 24 ครั้ง

จุดที่เกี่ยวข้องกับญี่ปุ่นอยู่ตรงนี้ด้วย องค์การสำรวจอวกาศญี่ปุ่น หรือ JAXA ถูกระบุในแผนของนาซาว่าจะจัดหารถสำรวจแบบมีแรงดันอากาศ ซึ่งทำหน้าที่เหมือนทั้งรถและที่พักชั่วคราว นักบินอวกาศสามารถอยู่ในชุดปกติภายในรถได้ และตามแนวคิดของโครงการ รถแบบนี้รองรับการทำงานของนักบินอวกาศ 2 คน ได้นานสูงสุด 30 วัน

นี่เป็นรายละเอียดที่น่าสนใจมาก เพราะถ้าไม่มีรถลักษณะนี้ นักบินอวกาศจะถูกจำกัดพื้นที่ทำงานใกล้จุดลงจอด แต่เมื่อมีรถที่เป็นเหมือนห้องแล็บเคลื่อนที่ การสำรวจขั้วใต้ของดวงจันทร์ก็จะกว้างขึ้นกว่าเดิมมาก

ส่วนระยะที่สาม ตั้งแต่ช่วงทศวรรษ 2030 เป็นต้นไป นาซาตั้งเป้าขยับจากการไปเยือนเป็นครั้ง ๆ ไปสู่การมีฐานถาวร หรืออย่างน้อยก็เป็นจุดปฏิบัติการที่มนุษย์สามารถกลับไปใช้งานได้ต่อเนื่องมากขึ้น แผนนี้ยังเชื่อมกับโครงการ Artemis ซึ่งเป็นโครงการส่งมนุษย์กลับไปสำรวจดวงจันทร์ และใช้ดวงจันทร์เป็นก้าวต่อไปของภารกิจดาวอังคาร

แต่ต้องพูดให้ชัด แผนนี้ยังไม่ได้แปลว่ามนุษย์จะ “ย้ายไปอยู่บนดวงจันทร์ถาวร” ในความหมายเหมือนเมืองหรือชุมชนบนโลก สิ่งที่นาซากำลังทำคือการสร้างระบบให้มนุษย์ทำงานบนดวงจันทร์ได้นานขึ้น ปลอดภัยขึ้น และกลับไปซ้ำได้บ่อยขึ้น

อุปสรรคยังมีอีกเยอะ ฝุ่นดวงจันทร์มีความคมและรบกวนอุปกรณ์ได้ง่าย อุณหภูมิในพื้นที่เงามืดต่ำมาก แถมดวงจันทร์แทบไม่มีบรรยากาศช่วยกันรังสีเหมือนโลก ระบบไฟฟ้า ความร้อน การสื่อสาร และการขนส่งจึงไม่ใช่เรื่องประกอบฉาก แต่เป็นเงื่อนไขว่าฐานนี้จะใช้งานได้จริงหรือไม่

ภาพรวมจึงไม่ใช่แค่ “นาซาจะสร้างบ้านบนดวงจันทร์” แต่เป็นการเริ่มวางระบบทั้งชุด ตั้งแต่ยานลงจอด รถสำรวจ โดรน ระบบไฟฟ้า ไปจนถึงที่พักและการขนส่งระยะยาว

ถ้าทุกอย่างเดินตามแผน ขั้วใต้ของดวงจันทร์อาจกลายเป็นพื้นที่ทำงานนอกโลกที่จริงจังที่สุดของมนุษย์ในอีกไม่กี่ปีข้างหน้า