งานวิจัยชี้ ภาวะมีบุตรยากรุนแรงในผู้ชายอาจสัมพันธ์กับมะเร็งบางชนิด

ภาวะมีบุตรยากในผู้ชายอาจไม่ได้สะท้อนเฉพาะเรื่องการมีลูกเท่านั้น แต่งานวิจัยใหม่จากสวีเดนกำลังทำให้วงการแพทย์มองประเด็นนี้กว้างขึ้น หลังพบความสัมพันธ์ระหว่างภาวะมีบุตรยากรุนแรงในผู้ชายบางกลุ่ม กับความเสี่ยงของมะเร็งลำไส้ใหญ่และมะเร็งไทรอยด์ในระยะต่อมา

งานวิจัยนี้มาจากทีมของมหาวิทยาลัยลุนด์ ประเทศสวีเดน โดยใช้ข้อมูลทะเบียนประชากรมากกว่า 1.1 ล้านคนที่มีบุตรคนแรกระหว่างปี 1994-2014 ในจำนวนนี้มีผู้ชาย 14,540 คนที่เป็นพ่อผ่านวิธี ICSI ซึ่งเป็นเทคนิคช่วยการเจริญพันธุ์ที่มักใช้ในกรณีภาวะมีบุตรยากจากฝ่ายชายระดับรุนแรง

เมื่อนำข้อมูลไปเทียบกับทะเบียนมะเร็งแห่งชาติ นักวิจัยพบว่า กลุ่มผู้ชายที่มีบุตรผ่าน ICSI มีความเสี่ยงต่อมะเร็งลำไส้ใหญ่เกือบ 2 เท่า และมะเร็งไทรอยด์ประมาณ 3 เท่า เมื่อเทียบกับผู้ชายที่มีบุตรตามธรรมชาติ อย่างไรก็ตาม ประเด็นสำคัญคือ นี่เป็น “ความสัมพันธ์ทางสถิติ” ไม่ใช่ข้อพิสูจน์ว่าภาวะมีบุตรยากหรือการทำ ICSI เป็นสาเหตุของมะเร็งโดยตรง

นักวิจัยยังย้ำว่า แม้ความเสี่ยงเชิงสัดส่วนจะดูสูงขึ้น แต่ความเสี่ยงโดยรวมในระดับประชากรยังถือว่าไม่มาก และมะเร็งในกลุ่มอายุนี้ยังพบได้ไม่บ่อย จึงไม่ควรตีความผลวิจัยไปไกลจนเกิดความตื่นตระหนก

หนึ่งในคำอธิบายที่เป็นไปได้คือปัจจัยด้านพันธุกรรมและชีววิทยาของระบบสืบพันธุ์ เพราะความสามารถในการสร้างอสุจิเกี่ยวข้องกับยีนจำนวนมาก หากมีความผิดปกติบางอย่างที่กระทบต่อคุณภาพอสุจิ ก็อาจสะท้อนความเปราะบางของระบบอื่นในร่างกายไปพร้อมกันได้

นอกจากนี้ ยังมีปัจจัยด้านไลฟ์สไตล์ที่อาจเกี่ยวข้องทั้งกับคุณภาพอสุจิและความเสี่ยงโรคเรื้อรัง เช่น ภาวะอ้วน การสูบบุหรี่ การดื่มแอลกอฮอล์มากเกินไป และการไม่ค่อยเคลื่อนไหวร่างกาย อย่างไรก็ตาม ข้อมูลในการศึกษานี้ไม่ได้ครอบคลุมพฤติกรรมการใช้ชีวิตทั้งหมด จึงยังต้องมีการศึกษาเพิ่มเติมเพื่อแยกปัจจัยต่าง ๆ ให้ชัดเจนขึ้น

แนวทางจาก European Association of Urology ระบุว่า ภาวะมีบุตรยากในผู้ชายอาจเกี่ยวข้องได้กับหลายสาเหตุ ทั้งพันธุกรรม ความผิดปกติของระบบทางเดินปัสสาวะและสืบพันธุ์ ฮอร์โมน การติดเชื้อ โรคมะเร็งบางชนิด หรือการได้รับยาและการรักษาที่กระทบต่อการสร้างอสุจิ

ดังนั้น สิ่งที่งานวิจัยนี้กำลังชี้ ไม่ใช่การบอกว่าผู้ชายที่มีภาวะมีบุตรยากจะต้องเป็นมะเร็ง แต่เป็นการเสนอว่า ภาวะเจริญพันธุ์ของผู้ชายอาจเป็นหนึ่งในสัญญาณที่ช่วยสะท้อนสุขภาพโดยรวมได้มากกว่าที่เคยคิด

สำหรับผู้ที่มีปัญหาเรื่องมีบุตรยาก สิ่งที่ควรทำคือเข้ารับการประเมินกับแพทย์อย่างเหมาะสม ดูแลสุขภาพพื้นฐาน และติดตามความผิดปกติของร่างกายตามคำแนะนำทางการแพทย์ โดยเฉพาะหากมีประวัติครอบครัวเป็นมะเร็ง หรือมีอาการผิดปกติที่ควรได้รับการตรวจเพิ่มเติม

ท้ายที่สุด งานวิจัยนี้ยังไม่ใช่ข้อสรุปสุดท้าย แต่ช่วยเปิดคำถามสำคัญว่า การดูแลสุขภาพผู้ชายในคลินิกภาวะมีบุตรยาก อาจไม่ควรมองเฉพาะเป้าหมายเรื่องการมีลูกเท่านั้น แต่อาจเป็นโอกาสในการประเมินสุขภาพระยะยาวอย่างรอบด้านมากขึ้นด้วย