ปวดหัวช่วงอากาศร้อน แพทย์เตือนอาจเป็นไข้แดด

เมื่อครู่นี้ผู้เขียนได้อ่านบทความด้านสุขภาพเกี่ยวกับอาการปวดศีรษะที่เกิดขึ้นในช่วงอากาศร้อนของหลายประเทศ แล้วก็รู้สึกว่านี่เป็นเรื่องที่ใกล้ตัวคนไทยอย่างมาก เพราะช่วงนี้อากาศบ้านเราเรียกได้ว่าร้อนจัดแทบทุกภาค บางวันแค่เดินออกจากบ้านไม่กี่นาทีก็รู้สึกเหมือนถูกแดดเผาไปทั้งตัว หลายคนจึงเริ่มมีอาการปวดหัว อ่อนเพลีย หรือมีไข้ต่ำ ๆ โดยไม่ทันสังเกตว่าร่างกายกำลังส่งสัญญาณเตือนบางอย่าง

แพทย์อธิบายว่า ในช่วงที่อากาศร้อนจัด ร่างกายของคนเราจะพยายามรักษาอุณหภูมิภายในให้อยู่ในระดับปกติ โดยการขับเหงื่อออกมาเพื่อระบายความร้อน แต่ในกระบวนการนี้ร่างกายก็สูญเสียน้ำและเกลือแร่ไปจำนวนมาก หากดื่มน้ำไม่เพียงพอ เลือดจะไหลเวียนได้ไม่ดีเหมือนเดิม และอาจทำให้เกิดอาการปวดศีรษะ เวียนหัว หรือมีไข้ได้ง่ายขึ้น ซึ่งหลายกรณีมักเกี่ยวข้องกับภาวะขาดน้ำหรือความเครียดจากความร้อน

ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพจึงแนะนำว่า หากเริ่มมีอาการปวดหัวจากไข้ในช่วงหน้าร้อน สิ่งแรกที่ควรทำคือดื่มน้ำสะอาดให้เพียงพอ เพราะน้ำมีบทบาทสำคัญอย่างมากต่อการรักษาสมดุลของร่างกาย การจิบน้ำทีละน้อยแต่สม่ำเสมอจะช่วยให้ร่างกายดูดซึมน้ำได้ดีขึ้น และช่วยลดอาการปวดศีรษะที่เกิดจากการขาดน้ำได้ในหลายกรณี

อีกวิธีหนึ่งที่ช่วยได้ไม่น้อยคือการหยุดพักและหาที่เย็นให้นั่งพักสักระยะ เพราะเมื่อร่างกายต้องอยู่กลางแดดเป็นเวลานาน อุณหภูมิภายในจะสูงขึ้น การได้พักในที่ร่มหรือในห้องที่อากาศถ่ายเทดี จะช่วยให้ร่างกายค่อย ๆ ลดความร้อนลงและกลับเข้าสู่ภาวะปกติได้เร็วขึ้น หลายคนที่เคยมีอาการปวดหัวจากแดดมักจะรู้สึกดีขึ้นหลังจากได้พักในที่เย็นเพียงไม่นาน

นอกจากนี้ยังมีวิธีง่าย ๆ ที่คนรุ่นก่อนนิยมใช้กันมานาน นั่นคือการใช้ผ้าชุบน้ำเย็นประคบหน้าผากหรือท้ายทอย ความเย็นจะช่วยให้เส้นเลือดบริเวณศีรษะคลายตัว ลดความตึงของกล้ามเนื้อ และช่วยให้ความรู้สึกปวดศีรษะค่อย ๆ บรรเทาลงได้ บางคนอาจอาบน้ำอุณหภูมิพอดีเพื่อช่วยลดความร้อนในร่างกาย ซึ่งก็เป็นอีกวิธีหนึ่งที่ช่วยให้รู้สึกสดชื่นขึ้น

ในกรณีที่มีไข้ร่วมด้วย การใช้ยาลดไข้หรือยาแก้ปวดพื้นฐานตามคำแนะนำของแพทย์หรือเภสัชกรก็สามารถช่วยบรรเทาอาการได้ แต่สิ่งสำคัญคือไม่ควรใช้ยาเกินขนาด และหากอาการไม่ดีขึ้นหรือมีอาการอื่นร่วมด้วย เช่น เวียนศีรษะมาก คลื่นไส้ อาเจียน หรือสับสน ก็ควรรีบพบแพทย์ทันที เพราะอาจเป็นสัญญาณของภาวะเจ็บป่วยจากความร้อนที่รุนแรงขึ้น

อีกเรื่องหนึ่งที่ไม่ควรมองข้ามคือการป้องกันตั้งแต่ต้นทาง เช่น การหลีกเลี่ยงการออกแดดในช่วงที่แดดแรงจัด สวมหมวกหรือใช้ร่มเมื่อต้องเดินกลางแจ้ง และเลือกเสื้อผ้าที่ระบายอากาศได้ดี สิ่งเล็ก ๆ เหล่านี้อาจช่วยลดโอกาสเกิดอาการปวดหัวหรือไข้จากความร้อนได้อย่างมาก

ในมุมมองของผู้เขียนเห็นว่า คนไทยจำนวนไม่น้อยมักจะชินกับอากาศร้อนจนบางครั้งละเลยสัญญาณเตือนจากร่างกาย อาการปวดหัวเล็ก ๆ น้อย ๆ จึงถูกมองว่าเป็นเรื่องธรรมดา ทั้งที่จริงแล้วมันอาจเป็นสัญญาณว่าร่างกายกำลังเหนื่อยล้าจากความร้อนและการสูญเสียน้ำ

หากเราหันมาใส่ใจร่างกายของตัวเองให้มากขึ้น ดื่มน้ำให้เพียงพอ พักผ่อนให้เหมาะสม และหลีกเลี่ยงแดดจัดในช่วงเวลาที่ไม่จำเป็น ก็อาจช่วยให้ผ่านหน้าร้อนของเมืองไทยไปได้อย่างสบายตัวและปลอดภัยมากขึ้น เพราะบางครั้งการดูแลสุขภาพก็ไม่ได้เป็นเรื่องยาก เพียงแค่ฟังเสียงเตือนเล็ก ๆ จากร่างกายของเราเท่านั้นเอง

แหล่งที่มาของข้อมูล :

Cleveland Clinic – Dehydration Headache

Mayo Clinic – Heat Exhaustion

Johns Hopkins Medicine – Heat Related Illness

MedlinePlus – Heat