เกมสงครามรอบไต้หวัน ปักกิ่งตอบโต้ข้อตกลงอาวุธสหรัฐฯ

บรรยากาศในช่องแคบไต้หวันกลับมาตึงเครียดอีกครั้ง เมื่อจีนเดินหน้าจัด “เกมสงคราม” รอบเกาะไต้หวันอย่างเป็นรูปธรรม เพียงไม่นานหลังจากปักกิ่งออกมาโจมตีข้อตกลงอาวุธสำคัญระหว่างสหรัฐอเมริกากับไต้หวัน การเคลื่อนไหวครั้งนี้ไม่ใช่แค่การซ้อมรบตามปกติ แต่ถูกมองว่าเป็นสัญญาณเตือนทางยุทธศาสตร์ที่ส่งตรงถึงวอชิงตัน ไทเป และประเทศในภูมิภาคอินโด-แปซิฟิกทั้งหมดการซ้อมรบของจีนครอบคลุมพื้นที่รอบไต้หวันทั้งทางอากาศและทางทะเล มีการเคลื่อนกำลังรบ เรือรบ เครื่องบินรบ และระบบขีปนาวุธในลักษณะที่จำลองสถานการณ์ความขัดแย้งจริง นักวิเคราะห์มองว่า นี่คือ “การแสดงพลังเชิงบังคับ” มากกว่าการฝึกตามปฏิทิน เพราะจังหวะเวลาเกิดขึ้นทันทีหลังจากสหรัฐฯ เดินหน้าข้อตกลงอาวุธที่ปักกิ่งมองว่าเป็นการละเมิดหลักการจีนเดียวอย่างร้ายแรง

สำหรับจีน ไต้หวันไม่ใช่แค่ประเด็นดินแดน แต่เป็นเรื่องของอธิปไตย ความชอบธรรมของพรรคคอมมิวนิสต์ และภาพลักษณ์ของประเทศมหาอำนาจที่ไม่ยอมถูกท้าทาย การขายอาวุธของสหรัฐฯ ให้ไต้หวันจึงถูกมองว่าไม่ต่างจากการ “เติมเชื้อไฟ” ให้ความขัดแย้งที่เปราะบางอยู่แล้ว และการซ้อมรบครั้งนี้คือคำตอบที่จีนเลือกใช้ แทนการโต้เถียงผ่านถ้อยแถลงทางการทูตเพียงอย่างเดียวในมุมของสหรัฐอเมริกา ข้อตกลงอาวุธถูกอธิบายว่าเป็นการช่วยไต้หวันป้องกันตนเอง และรักษาสมดุลอำนาจในภูมิภาค แต่สำหรับปักกิ่ง นี่คือการแทรกแซงกิจการภายในอย่างโจ่งแจ้ง ความแตกต่างของมุมมองนี้ทำให้ช่องแคบไต้หวันกลายเป็นหนึ่งในจุดเสี่ยงที่สุดของโลก ที่ความเข้าใจไม่ตรงกันอาจลุกลามเป็นความขัดแย้งที่ควบคุมได้ยาก

สิ่งที่ทำให้สถานการณ์น่ากังวลยิ่งขึ้น คือการซ้อมรบของจีนไม่ได้มีเป้าหมายแค่ทางทหาร แต่ยังสื่อสารเชิงจิตวิทยาไปถึงสังคมไต้หวันโดยตรง การเคลื่อนกำลังใกล้ชายฝั่ง การบินผ่านแนวป้องกันทางอากาศ และการแสดงขีดความสามารถในการปิดล้อม ถูกมองว่าเป็นความพยายามกดดันให้ประชาชนไต้หวันรู้สึกถึงต้นทุนของการพึ่งพาสหรัฐฯ และการยืนหยัดท้าทายปักกิ่งในขณะเดียวกัน ประเทศเพื่อนบ้านและพันธมิตรของสหรัฐฯ ในภูมิภาคก็จับตาสถานการณ์อย่างใกล้ชิด เพราะความตึงเครียดรอบไต้หวันไม่ได้จำกัดผลกระทบแค่สองฝั่งช่องแคบ หากแต่เชื่อมโยงถึงเส้นทางการค้า ห่วงโซ่อุปทาน และเสถียรภาพทางเศรษฐกิจโลก การซ้อมรบแต่ละครั้งของจีนจึงไม่ใช่เรื่องไกลตัว แม้สำหรับประเทศที่ไม่ได้มีส่วนโดยตรงในข้อพิพาทนี้นักวิเคราะห์จำนวนมากเห็นตรงกันว่า จีนยังไม่ต้องการเผชิญหน้าทางทหารเต็มรูปแบบในเวลานี้ แต่เลือกใช้ยุทธศาสตร์ “บีบโดยไม่ปะทะ” ผ่านการซ้อมรบ การคุกคามเชิงสัญลักษณ์ และการส่งสารทางการเมือง ขณะที่สหรัฐฯ ก็ยังคงเดินเกมระมัดระวัง ไม่ถอยจนเสียอิทธิพล แต่ก็ไม่รุกจนเกิดการปะทะโดยตรง

ภาพรวมที่ปรากฏคือเกมชักเย่อเชิงอำนาจ ที่แต่ละฝ่ายพยายามทดสอบขีดจำกัดของอีกฝ่ายโดยไม่ก้าวข้ามเส้นแดง การจัดเกมสงครามรอบไต้หวันหลังโจมตีข้อตกลงอาวุธของสหรัฐฯ จึงเป็นมากกว่าข่าวการทหารรายวัน แต่มันคือบทหนึ่งของการแข่งขันระหว่างมหาอำนาจ ที่กำลังนิยามทิศทางความมั่นคงของเอเชียในทศวรรษข้างหน้าและในเกมนี้ ไต้หวันยังคงอยู่ตรงกลาง ระหว่างแรงกดดันจากจีน และการสนับสนุนจากสหรัฐฯ โดยมีทั้งโอกาสและความเสี่ยงเดินเคียงคู่กันไป ทุกการซ้อมรบ ทุกดีลอาวุธ และทุกถ้อยแถลง ล้วนเป็นหมากในกระดานที่โลกทั้งใบกำลังเฝ้ามองอย่างไม่กะพริบตา