อินเดียเลิกคว่ำบาตรน้ำมันราคาประหยัดจากรัสเซียแล้ว หลังจากระงับการสั่งซื้อตามคำสั่งของสหรัฐมานานพอสมควรแล้ว มันไม่ไหวอ่ะเด้อ ค่าครองชีพพุ่งกระฉูดจริงๆ

ถ้าไล่ดูสถานการณ์พลังงานโลกช่วงนี้ จะบอกว่า “น้ำมันรัสเซีย” ยังเป็นของร้อนก็ไม่ผิดนัก ล่าสุดมีข่าวว่า รีไลแอนซ์ อินดัสทรีส์ โรงกลั่นน้ำมันเอกชนรายใหญ่สุดของอินเดีย กลับมาซื้อน้ำมันดิบจากรัสเซียอีกครั้ง ทั้งที่ก่อนหน้านี้เพิ่งหยุดไป เพราะแรงกดดันจากมาตรการคว่ำบาตรของสหรัฐฯ

ย้อนกลับไปเมื่อเดือนตุลาคม รัฐบาลวอชิงตันประกาศคว่ำบาตรหนักใส่ รอสเนฟต์ กับ ลุคออยล์ สองบริษัทยักษ์พลังงานของรัสเซีย เพื่อบีบภาคพลังงานของมอสโก จากปมสงครามยูเครน ผลก็คือบริษัทน้ำมันทั่วโลก—including โรงกลั่นในอินเดีย—ต้องรีบเบรกธุรกรรมกับรัสเซีย ก่อนเส้นตายวันที่ 21 พฤศจิกายน

รีไลแอนซ์เองก็ออกมาบอกชัดเมื่อเดือนก่อนว่า จะหยุดการซื้อใหม่ทั้งหมด เพื่อให้สอดคล้องกับมาตรการคว่ำบาตร และยืนยันว่าน้ำมันล็อตสุดท้ายถูกขนถ่ายไปตั้งแต่วันที่ 12 พฤศจิกายนแล้ว

แต่ข่าวล่าสุดจากบลูมเบิร์กบอกว่า เรื่องมันไม่ได้จบแค่นั้น เพราะรีไลแอนซ์กำลังมองหา น้ำมันดิบราคาลดพิเศษจากแหล่งที่ไม่ถูกคว่ำบาตร และไปติดต่อเรือบรรทุกน้ำมันขนาด Aframax ของ RusExport บริษัทสัญชาติรัสเซีย ซึ่งตอนนี้กำลังลำเลียงน้ำมันไปยังโรงกลั่น จัมนาการ์ โรงกลั่นยักษ์ของรีไลแอนซ์ที่มีกำลังการผลิตถึง 660,000 บาร์เรลต่อวัน

แหล่งข่าวในบริษัทพยายามอธิบายว่า การส่งมอบน้ำมันครั้งนี้เป็นดีลเก่าที่ทำไว้ก่อนแล้ว และถูกปรับเงื่อนไขให้ “พอเดินต่อได้” ภายใต้กรอบคว่ำบาตร ฟังดูเหมือนเดินบนเส้นบาง ๆ ระหว่างธุรกิจกับการเมืองโลกเลยทีเดียว

ต้องไม่ลืมว่า อินเดียคือผู้บริโภคน้ำมันรายใหญ่อันดับ 3 ของโลก และหลังสงครามยูเครนปะทุในปี 2022 รัสเซียก็กลายเป็นซัพพลายเออร์น้ำมันรายใหญ่ที่สุดของอินเดียแบบเต็มตัว ข้อมูลจาก Kpler ระบุว่า ปีนี้น้ำมันจากรัสเซียคิดเป็นถึง 36% ของการนำเข้าน้ำมันดิบทั้งหมดของอินเดีย

แม้โรงกลั่นหลายแห่งจะชะลอคำสั่งซื้อใหม่ แต่บริษัทอย่าง Indian Oil Corporation ที่รัฐหนุนหลัง ก็ยังยืนยันว่าจะซื้อน้ำมันจากผู้ผลิตรัสเซียที่ไม่อยู่ในบัญชีคว่ำบาตรต่อไป

ฝั่งตะวันตกเองก็ยังไม่ปล่อย อินเดียโดนแรงกดดันซ้ำ ๆ ถึงขั้นที่ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ เคยประกาศรีดภาษีนำเข้าอินเดีย 25% เมื่อเดือนสิงหาคม โดยโยงเหตุผลกับการที่อินเดียซื้อน้ำมันรัสเซีย และมองว่าการค้าพลังงานแบบนี้ทำให้สงครามยูเครนยืดเยื้อ

แต่นิวเดลีก็ยืนกรานจุดยืนเดิมว่า นโยบายพลังงานต้องมาก่อนผลประโยชน์ชาติ ไม่ใช่การเมืองของใคร ขณะที่อียูก็เดินหน้าคว่ำบาตรแพ็กเกจใหม่ เล่นงานสิ่งที่เรียกว่า “กองเรือเงา” ของรัสเซียอย่างต่อเนื่อง

สุดท้ายฝั่งมอสโกก็สวนกลับแรงไม่แพ้กัน บอกว่าการขู่คว่ำบาตรหรือขึ้นภาษีกับประเทศคู่ค้า เป็นการละเมิดอธิปไตยของชาติอื่นโดยตรง

สรุปสั้น ๆ แบบเพื่อนคุยกันก็คือ
เรื่องนี้สะท้อนชัดว่า น้ำมันไม่ใช่แค่พลังงาน แต่คือเกมอำนาจระดับโลก และอินเดียเองก็พยายามทรงตัวระหว่าง “ของถูกที่จำเป็น” กับ “แรงกดดันจากมหาอำนาจ” ซึ่งดูแล้วเกมนี้ยังไม่จบง่าย ๆ แน่นอน 🔥🌍