ฮุน มาเนต เคย นักเรียนทุนเวสพอยต์จากกัมพูชาในโควต้ากองทัพไทย ปี 2538 เรื่องราวที่คนไทยยังจดจำ

ฮุน มาเนต: นักเรียนทุนเวสพอยต์จากกัมพูชาในโควต้ากองทัพไทย ปี 2538 เรื่องราวที่คนไทยยังจดจำ

ในช่วงปี พ.ศ. 2538 หรือกว่า 30 ปีก่อน มีเหตุการณ์หนึ่งที่ยังถูกพูดถึงในวงการทหารไทยและกัมพูชาจนถึงปัจจุบัน นั่นคือการที่ “พล.อ.ฮุน มาเนต” บุตรชายของสมเด็จฮุน เซน อดีตนายกรัฐมนตรีกัมพูชา ได้รับทุนเข้าศึกษาที่ “โรงเรียนนายร้อยเวสต์พอยต์” (United States Military Academy at West Point) ประเทศสหรัฐอเมริกา ภายใต้ โควตานักเรียนทหารต่างชาติของกองทัพไทย ซึ่งในเวลานั้นถือเป็นโควตาพิเศษที่จำกัดและมีคุณค่ามาก เพราะแม้แต่นักเรียนนายร้อยไทยหลายคนก็ยังไม่สามารถได้รับสิทธินี้

การที่ฮุน มาเนตได้ทุนภายใต้โควตาของไทย นับเป็นกรณีที่น่าจดจำ เพราะไทยกับกัมพูชาในยุคนั้นเพิ่งฟื้นความสัมพันธ์หลังสงครามกลางเมืองกัมพูชา และรัฐบาลไทยมีนโยบายเปิดความร่วมมือด้านความมั่นคงกับประเทศเพื่อนบ้าน เพื่อสร้างเสถียรภาพในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ การสนับสนุนให้บุตรชายของผู้นำกัมพูชาได้ไปศึกษาในสถาบันทหารชั้นนำของโลก จึงเป็นส่วนหนึ่งของความสัมพันธ์ทางการทูตและความไว้เนื้อเชื่อใจระหว่างสองประเทศ

อย่างไรก็ตาม ข่าวนี้ก็สร้างเสียงวิพากษ์วิจารณ์ในสังคมไทยไม่น้อยในขณะนั้น เนื่องจากมีนักเรียนไทยหลายคนใฝ่ฝันจะได้ทุนเวสต์พอยต์แต่กลับไม่ได้รับเลือก บางคนมองว่าเป็น “โอกาสที่หลุดมือของคนไทย” ที่ไปอยู่ในมือของชาวต่างชาติ ขณะที่อีกฝ่ายมองว่าเป็น “การใช้ทุนอย่างมีชั้นเชิงทางการทูต” ซึ่งในระยะยาวอาจเป็นประโยชน์ต่อความสัมพันธ์ไทย–กัมพูชา

ฮุน มาเนตสำเร็จการศึกษาจากเวสต์พอยต์ในปี 2542 กลายเป็น นายทหารกัมพูชาคนแรก ที่จบจากสถาบันแห่งนี้ ซึ่งขึ้นชื่อว่ามีระเบียบวินัยและหลักสูตรเข้มงวดที่สุดแห่งหนึ่งของโลก เส้นทางหลังจากนั้นของเขาเป็นไปอย่างรวดเร็ว เขากลับประเทศมารับราชการในกองทัพกัมพูชา ได้รับการเลื่อนตำแหน่งต่อเนื่อง และในที่สุดได้ก้าวขึ้นเป็น นายกรัฐมนตรีกัมพูชาในปี 2566 สืบต่อจากบิดา

กรณีของฮุน มาเนตจึงสะท้อนให้เห็นหลายมิติ ทั้งด้านการทูต การศึกษา และความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ การที่ผู้นำคนสำคัญของกัมพูชาในปัจจุบันเคยผ่านระบบการศึกษาทางทหารของสหรัฐฯ ภายใต้โควต้าของกองทัพไทย ถือเป็นหน้าประวัติศาสตร์ร่วมของทั้งสองชาติ ที่แม้จะมีทั้งเสียงชื่นชมและเสียงครหา แต่ก็ปฏิเสธไม่ได้ว่าเป็นจุดเปลี่ยนสำคัญของความสัมพันธ์ไทย–กัมพูชาในยุคใหม่

> ปัจจุบัน แม้คนไทยจำนวนมากยังใฝ่ฝันอยากได้ทุนเรียนที่เวสต์พอยต์ แต่กรณีของฮุน มาเนตก็ยังเป็นตัวอย่างของ “การใช้โอกาสทางการศึกษาเชื่อมโยงความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ” ได้อย่างน่าสนใจ และกลายเป็นบทเรียนทางประวัติศาสตร์ที่ยังถูกกล่าวถึงจนถึงวันนี้.