จีนเผชิญวิกฤตแต่งงาน ! จดทะเบียนสมรส 9 เดือนแรกปี 2569 เหลือ 4.65 ล้านคู่ ต่ำสุดในรอบ 18 ปี

จีนกำลังเผชิญความท้าทายด้านประชากรครั้งสำคัญ หลังจำนวนคู่รักที่จดทะเบียนสมรสในช่วง 9 เดือนแรกของปี 2569 ลดลงเหลือเพียง 4.65 ล้านคู่ ต่ำที่สุดในรอบ 18 ปีสำหรับช่วงเดือนมกราคมถึงกันยายน ท่ามกลางความกังวลเกี่ยวกับอัตราการเกิดที่ลดลง และการเข้าสู่สังคมสูงวัย แม้รัฐบาลจะพยายามออกมาตรการจูงใจให้ประชาชนแต่งงาน และมีบุตรมากขึ้นก็ตาม

จีนจดทะเบียนสมรส 4.65 ล้านคู่ ต่ำสุดในรอบ 18 ปี

ข้อมูลจากกระทรวงกิจการพลเรือนของจีน (Ministry of Civil Affairs) ระบุว่า ในช่วงเดือนมกราคมถึงสิ้นเดือนกันยายน 2569 มีคู่รักจดทะเบียนสมรสรวมประมาณ 4.65 ล้านคู่ ขณะที่มีคู่รักจดทะเบียนหย่าร้าง 2.08 ล้านคู่

สำนักข่าว Yicai รายงานว่า จำนวนการจดทะเบียนสมรสดังกล่าวเป็นระดับต่ำที่สุดในรอบ 18 ปี เมื่อพิจารณาเฉพาะช่วง 9 เดือนแรกของปี

หากแยกตามไตรมาส พบว่าในไตรมาสแรกมีการจดทะเบียนสมรส 1.70 ล้านคู่ ไตรมาสสอง 1.58 ล้านคู่ และไตรมาสสาม 1.37 ล้านคู่ โดยลดลงเมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อนประมาณ 6%, 9% และ 15% ตามลำดับ

ตัวเลขดังกล่าวสะท้อนว่า การจดทะเบียนสมรสในจีนยังคงเผชิญแรงกดดัน และการลดลงในไตรมาสสามมีสัดส่วนมากกว่าไตรมาสก่อนหน้า

รัฐบาลจีนเร่งออกมาตรการจูงใจให้ประชาชนแต่งงาน และมีลูก

ในช่วงหลายปีที่ผ่านมา ทางการจีนพยายามแก้ไขปัญหาอัตราการเกิดที่ลดลง ด้วยมาตรการสนับสนุนการแต่งงาน และการมีบุตรหลายด้าน เช่น การให้เงินอุดหนุนแก่ครอบครัว การสนับสนุนบริการดูแลเด็ก และการลดภาระค่าใช้จ่ายทางการแพทย์ที่เกี่ยวข้องกับการคลอดบุตร

นอกจากนี้ รัฐบาลยังให้ความสำคัญกับการนำประเด็นการพัฒนาเยาวชนมาบูรณาการเข้ากับการวางผังเมือง ทั้งด้านที่อยู่อาศัย สาธารณสุข การศึกษา และบริการสาธารณะ เพื่อสร้างสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการใช้ชีวิตของคนรุ่นใหม่ และครอบครัว

อย่างไรก็ตาม มาตรการเหล่านี้ยังต้องเผชิญความท้าทายหลายด้าน ทั้งค่าครองชีพ ค่าใช้จ่ายในการเลี้ยงดูบุตร และแนวโน้มประชากรวัยทำงานที่เปลี่ยนแปลงไป

จีนเข้าสู่สังคมสูงวัย ท่ามกลางจำนวนประชากรที่ลดลง

ปัญหาการแต่งงานที่ลดลงเกิดขึ้นพร้อมกับการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างประชากรของจีน โดยข้อมูลที่ Reuters รายงานระบุว่า  อัตราส่วนพึ่งพิงผู้สูงอายุได้แซงหน้าอัตราส่วนพึ่งพิงเด็กแล้ว หมายความว่าเมื่อเทียบตามตัวชี้วัดดังกล่าว ประชากรวัยทำงานต้องรองรับภาระการพึ่งพิงจากผู้สูงอายุในสัดส่วนที่สูงกว่าเด็ก

ขณะเดียวกัน ในปี 2568 ประชากรจีนลดลงต่อเนื่องเป็นปีที่ 4 โดยมีจำนวนประชากรลดลงประมาณ 3.39 ล้านคน เหลือราว 1.405 พันล้านคน และมีจำนวนเด็กเกิดใหม่ 7.92 ล้านคน ซึ่งเป็นระดับต่ำสุดเป็นประวัติการณ์

สถานการณ์ดังกล่าวเพิ่มแรงกดดันต่อระบบเศรษฐกิจ ตลาดแรงงาน และระบบสวัสดิการของประเทศในระยะยาว เนื่องจากจำนวนประชากรวัยทำงานมีแนวโน้มลดลง ขณะที่จำนวนผู้สูงอายุเพิ่มขึ้น

ผู้หญิงวัยเจริญพันธุ์ของจีนมีแนวโน้มลดลงอย่างมาก

อีกหนึ่งความท้าทายสำคัญคือ จำนวนผู้หญิงในวัยเจริญพันธุ์ ซึ่งองค์การสหประชาชาติ (United Nations) กำหนดช่วงอายุไว้ที่ 15–49 ปี โดย Reuters รายงานการคาดการณ์ว่า จำนวนผู้หญิงกลุ่มนี้ในจีนอาจลดลงมากกว่าสองในสาม  และเหลือต่ำกว่า 100 ล้านคนภายในสิ้นศตวรรษนี้

ตัวเลขดังกล่าวเป็นการคาดการณ์ระยะยาว ไม่ใช่จำนวนประชากรที่เกิดขึ้นแล้วในปัจจุบัน แต่สะท้อนให้เห็นถึงความท้าทายด้านประชากรที่จีนอาจต้องเผชิญต่อไป

นอกจากนี้ การแต่งงานยังมีความเกี่ยวข้องกับแนวโน้มการเกิดของเด็กในจีน เนื่องจากการมีบุตรส่วนใหญ่ยังเกิดขึ้นภายในชีวิตสมรส ดังนั้น จำนวนคู่รักที่จดทะเบียนสมรสลดลงจึงเป็นหนึ่งในปัจจัยที่นักประชากรศาสตร์ติดตาม เพื่อประเมินแนวโน้มการเกิดในอนาคต

ความท้าทายประชากรจีนที่ต้องแก้ไขในระยะยาว

การที่จำนวนคู่รักจดทะเบียนสมรสในจีนลดลงสู่ระดับต่ำสุดในรอบ 18 ปี ไม่ได้เป็นเพียงเรื่องของการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมการแต่งงานเท่านั้น แต่ยังเชื่อมโยงกับปัญหาโครงสร้างประชากร เศรษฐกิจ และสังคมสูงวัยที่กำลังเกิดขึ้น

แม้รัฐบาลจีนจะพยายามส่งเสริมให้ประชาชนแต่งงาน และมีบุตรมากขึ้น แต่การฟื้นฟูอัตราการเกิดอาจต้องอาศัยปัจจัยหลายด้าน ทั้งความมั่นคงในการทำงาน รายได้ ค่าครองชีพ ที่อยู่อาศัย และระบบสนับสนุนการเลี้ยงดูเด็ก

สถานการณ์นี้จึงเป็นโจทย์ระยะยาวของจีนว่า จะทำอย่างไรให้คนรุ่นใหม่มีความพร้อม และมีความมั่นใจในการสร้างครอบครัว ท่ามกลางสังคมที่กำลังเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว