ชาวประมงจับปลายักษ์ได้ แต่พวกเขาเลือกที่จะปล่อยมัน

จากกรณีที่ชาวประมงชื่อ "จาง" ในเมืองโจวซาน มณฑลเจ้อเจียง ประเทศจีน ได้จับปลาทะเลขนาดยักษ์ที่มีน้ำหนักมากกว่า 150 กิโลกรัมได้โดยบังเอิญ ขณะออกเรือในน่านน้ำทะเลจีนตะวันออก และ ต่อมาเขาได้ตัดสินใจปล่อยมันกลับคืนสู่ธรรมชาติ จนกลายเป็นกระแสชื่นชมในโลกโซเชียลมีเดียถึงความเมตตาต่อสัตว์นั้น ในความเป็นจริงเหตุผลหลักของการปล่อยปลากลับลงน้ำไม่ได้ซับซ้อน หรือเกิดจากอุดมคติอนุรักษ์นิยมอย่างที่หลายคนเข้าใจ แต่เป็นเพราะปลาชนิดนี้ไม่มีคุณค่าทางอาหาร และ ไม่มีมูลค่าทางการค้าที่คุ้มค่าแก่การนำกลับขึ้นฝั่งเลยนั่นเอง

ปลาขนาดยักษ์ตัวดังกล่าวคือ "ปลาโมลา" หรือที่รู้จักกันในชื่อ "ปลาพระอาทิตย์" ซึ่งจัดอยู่ในวงศ์ "โมลีดี้" ซึ่งมีความสัมพันธ์ทางสายพันธุ์ใกล้เคียงกับ "ปลาปักเป้า" และ "ปลาบ็อกซ์ฟิช" พวกมันมีรูปร่างแปลกตาที่สุดชนิดหนึ่งในท้องทะเล โดยมีลำตัวสั้น สูง แบนราบในแนวนอน มองจากด้านข้างคล้ายเค้กสีเงินขนาดใหญ่ มีปากเล็ก และ มีโครงสร้างหางที่เป็นเอกลักษณ์ ซึ่งใช้ควบคุมทิศทางมากกว่าการขับเคลื่อน ร่างกายของพวกมันค่อนข้างแข็ง ไม่มีถุงลมเหมือนปลาทั่วไป แต่มีเนื้อเยื่อคล้ายวุ้นความหนาแน่นต่ำใต้ผิวหนัง ซึ่งช่วยในการพยุงตัว ฉายาของพวกมันมาจากพฤติกรรมชอบนอนตะแคงอาบแดดบนผิวน้ำ เพื่อกำจัดปรสิตหลังจากดำลงไปในน้ำลึก จนได้ชื่อว่าเป็น "ปลาที่ขี้เกียจที่สุดในมหาสมุทร" นอกจากนี้ปลาโมลายังเป็นสัตว์ที่มีความสามารถในการสืบพันธุ์สูงที่สุดในกลุ่มสัตว์มีกระดูกสันหลัง โดยตัวเมียสามารถวางไข่ได้มากถึง 300 ล้านฟองในการวางไข่ครั้งเดียว ถึงแม้ว่าไข่และลูกปลาส่วนใหญ่จะรอดชีวิตจนโตเต็มวัยได้น้อยมากก็ตาม แม้ตัวที่ชาวประมงจับได้จะหนักถึง 150 กิโลกรัม แต่ก็ยังถือว่าเล็กเมื่อเทียบกับสถิติสูงสุดอย่างปลา "โมลา อเล็กซานดรินี" ที่ถูกค้นพบในปี 2022 ใกล้หมู่เกาะอะโซเรส ซึ่งมีความยาว 3.25 เมตร และหนักถึง 2.7 ตัน

เหตุผลที่ปลาโมลาไม่น่าดึงดูดสำหรับชาวประมงและผู้บริโภคได้รับการยืนยันจาก "แฟรงค์" นักวิจัยด้านวิทยาศาสตร์ทางทะเลและผู้สร้างเนื้อหาเจ้าของฉายา "ราชาแห่งท้องทะเล" ซึ่งเคยผ่าและแปรรูปปลาโมลาโมลาน้ำหนักกว่า 400 กิโลกรัมมาก่อน โดยเขาอธิบายว่า "ผิวหนังชั้นนอกของมันหยาบคล้ายกระดาษทราย จนสามารถบาดมือได้" และ "เมื่อผ่าลงไปจะพบเนื้อเยื่อสีขาวใต้ผิวหนังที่เหนียวยืดหยุ่นเหมือนยาง ตัดออกได้ยากมากแม้จะใช้มีดคม ส่วนเนื้อกล้ามเนื้อด้านในก็มีลักษณะซีด เป็นน้ำ และ ส่งกลิ่นคล้ายแอมโมเนียออกมา เมื่อนำมาปรุงอาหารยากและรสชาติไม่เป็นที่ถูกปาก นอกจากนี้ระบบย่อยอาหารของมันยังมีตับขนาดใหญ่ที่มีน้ำมันสูง สัตว์นักล่าบางชนิดจึงเลือกกินเฉพาะตับแล้วทิ้งเนื้อส่วนอื่นไว้ ส่วนอวัยวะภายในจะมีลำไส้ขนาดใหญ่คิดเป็น 80% ของน้ำหนักอวัยวะภายในทั้งหมด" ซึ่งจากการทดลองชิมพบว่า "มีเพียงส่วนลำไส้เท่านั้นที่พอจะทานได้ โดยมีเนื้อสัมผัสคล้ายกระเพาะวัว" ด้วยเหตุนี้ ปริมาณเนื้อที่ใช้ได้จริงจึง ไม่คุ้มค่ากับน้ำหนักตัวอันมหึมา นอกจากนี้กระบวนการแปรรูปก็ซับซ้อนยุ่งยาก และ ไม่มีความต้องการในตลาด...

ในประเด็นเรื่องความสามารถในการเอาชีวิตรอดของปลาโมลา ซึ่งมักมีภาพปรากฏบนสื่อออนไลน์ว่า "มันสามารถรอดชีวิตได้แม้โดนสัตว์นักล่ากัดเป็นแผลฉกรรจ์นั้น" ผู้เชี่ยวชาญระบุว่า "เกิดจากการที่ปลาโมลาตัวเต็มวัย มีขนาดใหญ่เกินกว่าผู้ล่าจะกลืนได้ทั้งตัว ร่วมกับผิวหนังที่หนายืดหยุ่นและชั้นเนื้อเยื่อเจลาตินใต้ผิวหนัง ที่มีน้ำเป็นองค์ประกอบถึง 89.8% ช่วยปกป้องอวัยวะภายใน" อย่างไรก็ตาม "หากบาดแผลเปิดนั้นลึกจนทำลายอวัยวะสำคัญ เกิดการสูญเสียเลือดมาก หรือ เกิดการติดเชื้อในภายหลัง พวกมันก็สามารถตายได้เช่นกัน!!" ซึ่งทำให้ไม่สามารถยืนยันได้แน่นอนว่า "ปลาตัวที่ถูกชาวประมงจับและปล่อยลงน้ำไปนั้นจะรอดชีวิตได้หรือไม่?"