ด่วน! ขุดถนนพิษณุโลกตะลึง เจอของดีอายุ 500 ปีซ่อนใต้ดิน

ถ้าพูดถึงเมืองเก่าแก่ที่มีความสำคัญทางประวัติศาสตร์ของประเทศไทย จังหวัดพิษณุโลกถือเป็นหนึ่งในเมืองที่มีเรื่องราวยาวนานและเกี่ยวข้องกับทั้งอาณาจักรสุโขทัยและกรุงศรีอยุธยา แต่ใครจะคาดคิดว่าภายใต้ถนนที่ผู้คนสัญจรผ่านกันอยู่ทุกวัน จะยังมีหลักฐานสำคัญจากอดีตซ่อนอยู่ลึกลงไปใต้พื้นดิน ล่าสุดเกิดการค้นพบที่สร้างความสนใจให้กับผู้คน เมื่อคนงานขุดเจาะถนนเพื่อปรับปรุงระบบไฟฟ้าใต้ดินบริเวณถนนมหาธรรมราชา ใกล้ตลาดศาลปู่ดำ ตำบลในเมือง อำเภอเมืองพิษณุโลก พบแนวอิฐโบราณขนาดใหญ่ ซึ่งเจ้าหน้าที่สันนิษฐานว่าเป็นฐานรากกำแพงเมืองพิษณุโลกสมัยกรุงศรีอยุธยา มีอายุประมาณ 500 ปี

เหตุการณ์นี้เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 29 ตุลาคม 2569 เวลาประมาณ 10.00 น. หลังจากคนงานดำเนินโครงการปรับปรุงระบบจำหน่ายไฟฟ้าและเคเบิลใต้ดิน แล้วขุดพบแนวอิฐโบราณฝังอยู่ใต้พื้นถนน โดยจุดที่พบมีความลึกจากผิวดินประมาณ 45 เซนติเมตร ลักษณะเป็นแนวก่ออิฐขนาดใหญ่ ต่อมาสำนักงานศิลปากรที่ 6 สุโขทัย จึงส่งเจ้าหน้าที่กลุ่มโบราณคดีลงพื้นที่ตรวจสอบ พร้อมด้วยนายศิริชิน หาญพิทักษ์พงศ์ นายกเทศมนตรีนครพิษณุโลก และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง

นางสาวนาตยา ภูศรี ผู้อำนวยการกลุ่มโบราณคดี สำนักงานศิลปากรที่ 6 สุโขทัย เปิดเผยว่า จากการตรวจสอบเบื้องต้น พบว่าโครงสร้างดังกล่าวน่าจะเป็นส่วนฐานรากของกำแพงเมืองพิษณุโลกทางด้านทิศใต้ มีความกว้างประมาณ 6-7 เมตร โดยตัวกำแพงส่วนบนได้พังทลายและสูญหายไปตามกาลเวลา เหลือเพียงฐานรากที่ยังฝังอยู่ใต้ดิน

สิ่งที่น่าสนใจคือ ลักษณะการก่อสร้างด้วยอิฐมีความแตกต่างจากกำแพงเมืองในยุคสุโขทัย ซึ่งเดิมนิยมใช้แนวกำแพงดินเป็นหลัก ก่อนที่ในสมัยอยุธยาจะมีการก่อกำแพงอิฐเพื่อเพิ่มความแข็งแรง จึงเป็นหลักฐานสำคัญที่ช่วยให้เจ้าหน้าที่ใช้ประกอบการศึกษาพัฒนาการของเมืองพิษณุโลกในอดีต ทั้งนี้ การกำหนดช่วงเวลาที่แน่นอนยังต้องอาศัยการศึกษาทางโบราณคดีเพิ่มเติม

สำหรับช่วงเวลาที่คาดว่ากำแพงแห่งนี้ถูกสร้างขึ้นนั้น เชื่อมโยงกับรัชสมัยสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถ ซึ่งเป็นยุคที่เมืองพิษณุโลกมีความสำคัญอย่างมากในประวัติศาสตร์อยุธยา พระองค์เสด็จมาประทับที่เมืองพิษณุโลกเป็นเวลาประมาณ 25 ปี ทำให้เมืองแห่งนี้มีฐานะเป็นศูนย์กลางอำนาจสำคัญของอยุธยาทางภาคเหนือ และมีบทบาทด้านการเมือง การปกครอง รวมถึงยุทธศาสตร์ในการรับมือกับอาณาจักรล้านนา

การค้นพบฐานกำแพงครั้งนี้จึงไม่ได้มีความหมายเพียงการพบโครงสร้างอิฐเก่าใต้ถนนเท่านั้น แต่ยังช่วยสะท้อนให้เห็นถึงความสำคัญของเมืองพิษณุโลกในอดีต และทำให้คนรุ่นปัจจุบันได้เห็นว่าพื้นที่เมืองที่มีการพัฒนาอย่างต่อเนื่องนั้น ยังคงมีร่องรอยประวัติศาสตร์ซ่อนอยู่มากกว่าที่หลายคนคาดคิด

ด้านนายศิริชิน หาญพิทักษ์พงศ์ นายกเทศมนตรีนครพิษณุโลก ได้สั่งให้ผู้รับจ้างหยุดดำเนินงานบริเวณที่พบแนวกำแพงไว้ชั่วคราว เพื่อเปิดทางให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบและหารือแนวทางดำเนินงานร่วมกับกรมศิลปากรและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง โดยมีเป้าหมายให้การปรับปรุงระบบไฟฟ้าใต้ดินสามารถเดินหน้าต่อไปได้ ควบคู่กับการรักษาหลักฐานทางประวัติศาสตร์ไม่ให้ได้รับความเสียหาย

เบื้องต้น สำนักงานศิลปากรที่ 6 สุโขทัย เทศบาลนครพิษณุโลก และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องจะร่วมกันพิจารณาแนวทางอนุรักษ์ฐานกำแพงเมืองเก่า เพื่อให้เป็นแหล่งเรียนรู้ทางประวัติศาสตร์ในอนาคต โดยบริเวณวัดโพธิญาณยังเป็นอีกจุดหนึ่งที่ประชาชนสามารถไปศึกษาร่องรอยแนวกำแพงเมืองพิษณุโลกที่ยังปรากฏให้เห็นได้

การขุดถนนเพื่อวางระบบไฟฟ้าในครั้งนี้จึงกลายเป็นการเปิดเผยเรื่องราวจากอดีตที่มีคุณค่าอย่างไม่คาดคิด เพราะใต้พื้นถนนที่ผู้คนใช้ชีวิตกันตามปกติ อาจมีหลักฐานทางประวัติศาสตร์ที่รอการค้นพบอีกมาก และการรักษาสิ่งเหล่านี้ไว้ก็เป็นส่วนสำคัญในการส่งต่อมรดกของเมืองให้คนรุ่นหลังได้เรียนรู้ต่อไป

แหล่งที่มา

• พิษณุโลกฮอตนิวส์
• สถานีวิทยุ สวพ.FM91
• สำนักงานศิลปากรที่ 6 สุโขทัย
• สารานุกรมวัฒนธรรมไทย
• องค์การบริหารส่วนจังหวัดพิษณุโลก

ขอบคุณที่แวะมาอ่านนะครับ ถ้าชอบก็อย่าลืมกดไลน์ กดแชร์และกดติดตามด้วยนะครับเพื่อที่ท่านจะได้ไม่พลาดข่าวสารต่าง ๆ ที่เป็นประโยชน์และสาระความบันเทิง