Barclays ลดพนักงาน 5,000 ตำแหน่งปี 2569 AI กระทบตลาดแรงงานอย่างไร

การเข้ามาของปัญญาประดิษฐ์ หรือ AI กำลังเปลี่ยนแปลงตลาดแรงงานทั่วโลกอย่างต่อเนื่อง ล่าสุด Barclays ธนาคารรายใหญ่ของสหราชอาณาจักร ประกาศแผนลดพนักงานประมาณ 5,000 ตำแหน่งภายในปี 2569 คิดเป็นราว 5% ของกำลังคนทั่วโลก โดยให้เหตุผลว่าการลงทุนด้านเทคโนโลยีและ AI ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการทำงาน ลดต้นทุนและทำให้ธนาคารดำเนินงานได้คล่องตัวขึ้น

ข้อมูลที่ Reuters รายงานเมื่อวันที่ 22 ตุลาคม 2569 ระบุว่า Barclays ลดตำแหน่งงานไปแล้วประมาณ 1,000 ตำแหน่งและคาดว่าจะลดอีกประมาณ 4,000 ตำแหน่งภายในสิ้นปี โดยราว 60% ของการลดตำแหน่งงานเกี่ยวข้องกับหน่วยงานสนับสนุน ซึ่งรวมถึงงานด้านการพัฒนาซอฟต์แวร์ เหตุการณ์นี้สะท้อนคำถามสำคัญของตลาดแรงงานยุคใหม่ว่า เมื่อ AI สามารถทำงานได้มากขึ้น บริษัทจะต้องการพนักงานน้อยลงหรือไม่ อาชีพใดมีความเสี่ยงสูงและคนทำงานควรเตรียมตัวอย่างไรเพื่อไม่ให้ถูกทิ้งไว้ข้างหลัง

Barclays ลดพนักงาน 5,000 ตำแหน่ง มีรายละเอียดอย่างไร

Barclays เปิดเผยแผนปรับลดพนักงานพร้อมรายงานผลประกอบการไตรมาส 3 ปี 2569 โดยระบุว่าการเปลี่ยนแปลงดังกล่าวเป็นส่วนหนึ่งของแผนปรับโครงสร้างองค์กรและเพิ่มประสิทธิภาพผ่านเทคโนโลยี

รายละเอียดสำคัญมีดังนี้

• จำนวนตำแหน่งงานที่คาดว่าจะลด: ประมาณ 5,000 ตำแหน่ง

• สัดส่วนต่อกำลังคนทั่วโลก ประมาณ 5%

• ตำแหน่งที่ลดไปแล้ว ประมาณ 1,000 ตำแหน่งในช่วงครึ่งแรกของปี

• ตำแหน่งที่คาดว่าจะลดเพิ่มเติม ประมาณ 4,000 ตำแหน่งภายในสิ้นปี 2569

• กลุ่มงานที่ได้รับผลกระทบ ราว 60% เป็นงานสนับสนุน รวมถึงตำแหน่งนักพัฒนาซอฟต์แวร์

• เป้าหมายทางธุรกิจ ลดต้นทุนคงที่ เพิ่มประสิทธิภาพและยกระดับผลตอบแทนจากการดำเนินงาน

อย่างไรก็ตาม ไม่ควรตีความว่าพนักงานทั้ง 5,000 ตำแหน่งถูกแทนที่ด้วย AI โดยตรงทั้งหมดเพราะแผนดังกล่าวยังครอบคลุมการปรับโครงสร้างองค์กร การลดความซ้ำซ้อนและการปรับกระบวนการทำงานให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น ผู้บริหาร Barclays ระบุว่า AI มีบทบาทสำคัญในการเพิ่มผลิตภาพ แต่ผลลัพธ์ยังขึ้นอยู่กับการลงทุนด้านเทคโนโลยีและการปรับระบบงานที่ดำเนินการมาหลายปีด้วย

ทำไม Barclays จึงใช้ AI เป็นส่วนหนึ่งของแผนลดต้นทุน

1. AI ช่วยให้งานซ้ำๆ ใช้คนน้อยลง

ธุรกิจธนาคารมีงานจำนวนมากที่ต้องดำเนินการซ้ำอย่างเป็นระบบ เช่น

• การตรวจสอบเอกสาร
• การจัดหมวดหมู่ข้อมูล
• การสรุปข้อความ
• การตรวจสอบความผิดปกติ
• การตอบคำถามทั่วไปของลูกค้า

AI และระบบอัตโนมัติสามารถช่วยทำงานบางส่วนได้รวดเร็วขึ้น ทำให้พนักงานหนึ่งคนดูแลงานได้มากกว่าเดิมหรือช่วยลดจำนวนขั้นตอนที่ต้องใช้แรงงานคน เมื่อกระบวนการทำงานมีประสิทธิภาพสูงขึ้น ธนาคารอาจไม่จำเป็นต้องเพิ่มพนักงานในอัตราเดิมและอาจปรับลดตำแหน่งที่ซ้ำซ้อนลงได้

2. AI ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพงานพัฒนาซอฟต์แวร์

การพัฒนาซอฟต์แวร์เป็นอีกด้านที่ได้รับผลกระทบจาก AI เนื่องจากเครื่องมือ AI สามารถช่วยเขียนโค้ด อธิบายข้อผิดพลาด สร้างชุดทดสอบและจัดทำเอกสารประกอบได้ Barclays ระบุว่าสัดส่วนสำคัญของการลดตำแหน่งงานอยู่ในกลุ่มงานสนับสนุน รวมถึงนักพัฒนาซอฟต์แวร์ โดย AI ช่วยเพิ่มผลิตภาพของพนักงานที่ยังทำงานอยู่

อย่างไรก็ตาม การที่ AI เขียนโค้ดได้ไม่ได้หมายความว่างานวิศวกรรมซอฟต์แวร์ทั้งหมดจะหายไป เพราะระบบธนาคารต้องการผู้เชี่ยวชาญที่ตรวจสอบความถูกต้อง ความปลอดภัยและความสอดคล้องกับข้อกำหนดทางกฎหมายด้วย

3. ธนาคารต้องการลดต้นทุนและเพิ่มผลตอบแทน

นอกเหนือจาก AI แล้ว Barclays ยังเดินหน้าปรับโครงสร้างองค์กรและควบคุมค่าใช้จ่ายเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพทางการเงิน ผลประกอบการไตรมาส 3 ปี 2569 ของธนาคารระบุกำไรก่อนภาษีประมาณ 2.3 พันล้านปอนด์ เพิ่มขึ้น 12% จากปีก่อน แต่ยังต่ำกว่าที่นักวิเคราะห์บางส่วนคาดการณ์ไว้ ขณะเดียวกัน ธนาคารยังรายงานค่าใช้จ่ายด้านการปรับโครงสร้างเพิ่มเติม จึงเห็นได้ว่าการลดพนักงานไม่ได้เกิดจากเทคโนโลยีเพียงปัจจัยเดียว แต่เป็นส่วนหนึ่งของกลยุทธ์ลดต้นทุนและปรับการดำเนินงานในภาพรวม โดย AI ทำให้บางกระบวนการสามารถดำเนินการได้ด้วยทรัพยากรน้อยลง

งานประเภทใดมีความเสี่ยงจาก AI มากขึ้น

กรณี Barclays ชี้ให้เห็นว่างานที่ประกอบด้วยขั้นตอนซ้ำๆ มีข้อมูลดิจิทัลจำนวนมากและสามารถกำหนดวิธีทำงานให้เป็นมาตรฐานได้ อาจเผชิญแรงกดดันจากระบบอัตโนมัติมากกว่างานประเภทอื่น

งานธุรการและสนับสนุนองค์กร

งานจัดทำเอกสาร ตรวจข้อมูลเบื้องต้น บันทึกข้อมูลและจัดหมวดหมู่คำร้อง สามารถนำระบบอัตโนมัติมาช่วยลดขั้นตอนที่ต้องทำด้วยมือได้ หากองค์กรนำระบบเหล่านี้มาใช้อย่างเต็มรูปแบบ ความต้องการแรงงานสำหรับงานซ้ำๆ อาจลดลงหรือพนักงานอาจต้องเปลี่ยนไปทำงานที่ต้องใช้การวิเคราะห์และตัดสินใจมากขึ้น

งานบริการลูกค้า

AI สามารถตอบคำถามทั่วไป สรุปประวัติการติดต่อและช่วยจัดลำดับคำร้องของลูกค้าได้ งานบริการที่มีรูปแบบชัดเจนจึงมีโอกาสถูกทำให้เป็นระบบอัตโนมัติมากขึ้น กรณีที่เกี่ยวข้องกับข้อร้องเรียนซับซ้อน การเจรจาหรือการตัดสินใจที่มีผลกระทบต่อชีวิตลูกค้า ยังต้องอาศัยมนุษย์ในการประเมินสถานการณ์และรับผิดชอบผลลัพธ์

งานพัฒนาซอฟต์แวร์ระดับเริ่มต้น

เครื่องมือ AI ช่วยสร้างโค้ดเบื้องต้น ตรวจข้อผิดพลาดและเร่งการพัฒนาซอฟต์แวร์ได้ จึงอาจทำให้บริษัทต้องการพนักงานน้อยลงสำหรับงานเขียนโค้ดบางประเภท สิ่งที่เปลี่ยนไปอาจไม่ใช่การหายไปของอาชีพนักพัฒนาทั้งหมด แต่เป็นความคาดหวังที่สูงขึ้นต่อพนักงาน ซึ่งต้องเข้าใจระบบ ออกแบบสถาปัตยกรรม ตรวจสอบความปลอดภัยและแก้ปัญหาที่ซับซ้อนได้ด้วย

งานตรวจสอบเอกสารและปฏิบัติตามกฎเกณฑ์

AI สามารถช่วยอ่านเอกสาร ค้นหาความผิดปกติและจัดลำดับกรณีที่ต้องตรวจสอบเพิ่มเติมได้ ทำให้เจ้าหน้าที่ใช้เวลากับงานวิเคราะห์มากขึ้น แต่ในธุรกิจการเงิน การตรวจสอบขั้นสุดท้ายยังต้องพิจารณากฎระเบียบ ความเสี่ยงและความรับผิดชอบขององค์กร การใช้ AI จึงไม่ได้ทำให้ความจำเป็นของผู้เชี่ยวชาญด้านการกำกับดูแลหายไปโดยอัตโนมัติ

AI แทนที่คนทำงานทั้งหมดหรือเพียงเปลี่ยนรูปแบบงาน

การถกเถียงเรื่อง AI กับการจ้างงานมักถูกนำเสนอในรูปแบบว่า AI จะเข้ามาแทนที่มนุษย์หรือไม่ แต่ในความเป็นจริง ผลกระทบมีหลายระดับ ตั้งแต่การลดจำนวนตำแหน่งงาน การเปลี่ยนหน้าที่ของพนักงาน ไปจนถึงการสร้างความต้องการทักษะและอาชีพใหม่กรณี Barclays แสดงให้เห็นว่าบริษัทสามารถเพิ่มประสิทธิภาพด้วยเทคโนโลยี พร้อมกับลดจำนวนพนักงานบางกลุ่มได้ในเวลาเดียวกัน แต่ยังไม่ใช่หลักฐานว่าทุกบริษัทหรือทุกอุตสาหกรรมจะมีผลลัพธ์เหมือนกัน

ผลกระทบต่อแรงงานสามารถแบ่งออกเป็น 3 ลักษณะสำคัญ

1. งานบางประเภทถูกทำให้เป็นระบบอัตโนมัติ

เมื่อ AI ทำงานบางส่วนได้เร็วขึ้น ความต้องการพนักงานที่ทำงานเหล่านั้นอาจลดลง โดยเฉพาะงานที่มีขั้นตอนซ้ำและมีข้อยกเว้นไม่มาก

2. งานเดิมเปลี่ยนไป

พนักงานอาจต้องใช้ AI เป็นเครื่องมือทำงานและรับผิดชอบการตรวจสอบผลลัพธ์ การตัดสินใจและการจัดการกรณีที่ระบบทำงานผิดพลาดมากขึ้น

3. เกิดความต้องการทักษะใหม่

องค์กรที่ลงทุนใน AI ต้องการบุคลากรด้านข้อมูล ความปลอดภัยไซเบอร์ การกำกับดูแล AI และการออกแบบกระบวนการทำงานที่ใช้เทคโนโลยีร่วมกับมนุษย์ ดังนั้นผลลัพธ์สุทธิของ AI ต่อตลาดแรงงานจะขึ้นอยู่กับความเร็วในการนำเทคโนโลยีมาใช้ ความสามารถของธุรกิจในการสร้างตำแหน่งงานใหม่ และโอกาสที่แรงงานเดิมจะพัฒนาทักษะเพื่อเปลี่ยนไปทำงานประเภทอื่น

ผลกระทบต่อตลาดแรงงานในระยะยาว

1. การแข่งขันหางานอาจสูงขึ้นในบางอาชีพ

หากหลายบริษัทใช้ AI ลดจำนวนตำแหน่งงานในช่วงเวลาใกล้เคียงกัน แรงงานที่มีทักษะคล้ายกันอาจต้องแข่งขันเพื่อหางานใหม่มากขึ้น โดยเฉพาะในงานระดับเริ่มต้นที่มีหน้าที่ชัดเจนและทำซ้ำได้ ผลกระทบอาจไม่ได้จำกัดอยู่ที่คนตกงานเท่านั้น แต่ยังรวมถึงผู้สมัครใหม่ที่ต้องการเข้าสู่อุตสาหกรรมเพราะตำแหน่งฝึกงานหรืองานระดับเริ่มต้นบางประเภทอาจมีน้อยลง

2. ความต้องการทักษะด้าน AI เพิ่มขึ้น

บริษัทอาจต้องการพนักงานที่สามารถใช้ AI ทำงานได้จริง ไม่ว่าจะเป็นการตรวจสอบข้อมูล การสร้างกระบวนการอัตโนมัติหรือการวิเคราะห์ผลลัพธ์ ทักษะที่สำคัญจึงไม่ได้มีแค่การเขียนคำสั่งให้ AI แต่ยังรวมถึงความเข้าใจในงาน การตรวจสอบข้อผิดพลาด การคุ้มครองข้อมูลและการตัดสินใจเมื่อระบบให้คำตอบที่ไม่แน่นอน

หากองค์กรสามารถทำงานได้มากขึ้นด้วยพนักงานจำนวนน้อยลง ผลประโยชน์จากผลิตภาพที่เพิ่มขึ้นอาจตกอยู่กับบริษัทและผู้ถือหุ้นเป็นสัดส่วนมาก ขณะที่แรงงานบางกลุ่มอาจต้องเผชิญกับรายได้ที่ไม่แน่นอนหรือค่าใช้จ่ายในการฝึกทักษะใหม่ ผลลัพธ์จะแตกต่างกันตามนโยบายขององค์กร เช่น

• การฝึกอบรม
• การโยกย้ายพนักงานไปทำงานใหม่
• การแบ่งปันประโยชน์จากผลิตภาพที่เพิ่มขึ้น

4. ภาครัฐต้องเตรียมระบบพัฒนาทักษะแรงงาน

หาก AI เปลี่ยนแปลงงานเร็วขึ้น ระบบการศึกษาและการฝึกอาชีพจำเป็นต้องปรับให้ทันกับความต้องการของตลาด รวมถึงช่วยให้คนทำงานที่ได้รับผลกระทบสามารถเปลี่ยนสายงานได้ การสนับสนุนที่สำคัญอาจประกอบด้วยหลักสูตรทักษะดิจิทัล การฝึกใช้ AI ในอาชีพจริง การให้คำปรึกษาด้านอาชีพและมาตรการช่วยเหลือแรงงานระหว่างเปลี่ยนงาน

คนทำงานควรปรับตัวอย่างไรในยุค AI

แม้ไม่มีใครสามารถรับประกันได้ว่าอาชีพใดจะปลอดภัยจาก AI แต่คนทำงานสามารถลดความเสี่ยงด้วยการพัฒนาความสามารถที่ช่วยให้ทำงานร่วมกับเทคโนโลยีได้ดีขึ้น

เรียนรู้การใช้ AI ในงานประจำ

เริ่มจากระบุงานที่ใช้เวลามาก เช่น

• การสรุปเอกสาร
• การจัดข้อมูล
• การค้นคว้า
• การเตรียมรายงาน

แล้วทดลองใช้ AI ช่วยในขั้นตอนที่มีความเสี่ยงต่ำ พร้อมตรวจสอบความถูกต้องก่อนนำผลลัพธ์ไปใช้

พัฒนาความรู้เชิงลึกในสายอาชีพ

AI อาจสร้างคำตอบหรือเนื้อหาได้ แต่การเข้าใจบริบทของอุตสาหกรรม ลูกค้า กฎระเบียบและผลกระทบของการตัดสินใจยังเป็นทักษะที่สำคัญ ผู้ที่มีทั้งความรู้เฉพาะทางและความสามารถใช้ AI จึงมีโอกาสปรับตัวเข้ากับกระบวนการทำงานใหม่ได้ดีกว่าผู้ที่พึ่งพาทักษะเพียงด้านเดียว

ฝึกทักษะที่ต้องใช้การตัดสินใจและสื่อสาร

การเจรจา การทำงานเป็นทีม การแก้ปัญหาที่ไม่มีคำตอบตายตัวและการรับผิดชอบต่อการตัดสินใจ เป็นทักษะที่ยังมีความสำคัญในสภาพแวดล้อมการทำงานที่ใช้ AI

เตรียมแผนพัฒนาทักษะอย่างต่อเนื่อง

คนทำงานควรติดตามว่าเครื่องมือใหม่ส่งผลต่อหน้าที่ของตนอย่างไรและประเมินทักษะที่จำเป็นต่อการเลื่อนตำแหน่งหรือย้ายสายงานเป็นระยะ การเรียนรู้ไม่จำเป็นต้องหมายถึงการเปลี่ยนอาชีพทันที แต่อาจเริ่มจากการเพิ่มความสามารถในงานปัจจุบันก่อน

Barclays เป็นสัญญาณเตือนของตลาดแรงงานทั่วโลกหรือไม่

การลดพนักงานของ Barclays เป็นกรณีสำคัญที่แสดงให้เห็นว่า AI เริ่มมีบทบาทต่อการตัดสินใจด้านกำลังคนในธุรกิจการเงิน โดยเฉพาะงานสนับสนุนและงานที่สามารถเพิ่มผลิตภาพผ่านเทคโนโลยีได้ รายงานข่าวยังชี้ให้เห็นว่าธนาคารและบริษัทขนาดใหญ่อื่นๆ กำลังพิจารณาปรับโครงสร้างและการจ้างงานควบคู่กับการลงทุนใน AI แต่รายละเอียดของแต่ละองค์กรแตกต่างกัน ทั้งในแง่จำนวนตำแหน่งงาน เหตุผลทางธุรกิจและช่วงเวลาที่ดำเนินการ สิ่งสำคัญคือไม่ควรสรุปว่าการลดตำแหน่งงานทุกกรณีมีสาเหตุจาก AI ทั้งหมดเพราะบริษัทอาจกำลังเผชิญแรงกดดันจาก

• ผลประกอบการ
• การแข่งขัน
• การควบรวมกิจการ
• การปรับโครงสร้างด้วย

สำหรับตลาดแรงงาน สิ่งที่ควรติดตามต่อไปคือบริษัทต่างๆ จะลดตำแหน่งงานอย่างต่อเนื่องหรือไม่ มีการสร้างงานใหม่ที่เกี่ยวข้องกับ AI มากน้อยเพียงใดและพนักงานที่ได้รับผลกระทบสามารถย้ายไปทำงานประเภทอื่นได้เร็วแค่ไหน

สรุป

แผนลดพนักงานประมาณ 5,000 ตำแหน่งของ Barclays ภายในสิ้นปี 2569 สะท้อนให้เห็นว่าการลงทุนด้าน AI และระบบอัตโนมัติกำลังส่งผลต่อการออกแบบองค์กรและความต้องการแรงงาน โดยประมาณ 60% ของตำแหน่งที่ลดเกี่ยวข้องกับงานสนับสนุน รวมถึงงานพัฒนาซอฟต์แวร์ การเปลี่ยนแปลงครั้งนี้ไม่ได้พิสูจน์ว่า AI จะทำให้ทุกอาชีพหายไปหรือทุกบริษัทจะลดจำนวนพนักงานในสัดส่วนเดียวกัน แต่แสดงให้เห็นว่าลักษณะงานและทักษะที่ตลาดต้องการกำลังเปลี่ยนแปลง ในระยะต่อไปคนทำงานควรให้ความสำคัญกับการใช้ AI อย่างมีประสิทธิภาพ การพัฒนาความรู้เฉพาะทางและทักษะการตัดสินใจ ขณะที่องค์กรควรลงทุนทั้งในเทคโนโลยีและการพัฒนาบุคลากร

ข้อมูลอ้างอิง

1. Reuters — Barclays to cut 5,000 jobs this year

2. Reuters — Barclays to slash 5,000 jobs in AI-powered cost-cutting drive

3. Banking Dive — Barclays to cut 5,000 employees this year

4. Associated Press — Barclays is latest to redirect spending toward AI as it trims its workforce