บิลค่าไฟกันยายน 2569 เปลี่ยนเพราะโครงสร้างใหม่ จุดไหนควรเช็กก่อนจ่าย

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

ซองบิลค่าไฟที่มาถึงบ้านในเดือนกันยายนอาจทำให้หลายคนหยุดดูยอดนานกว่าปกติ เพราะตัวเลขอาจไม่เหมือนเดือนก่อนทั้งที่ยังใช้เครื่องใช้ไฟฟ้าชุดเดิม จุดที่ต้องแยกให้ออกคือ ยอดเงินที่เปลี่ยนไม่ได้แปลว่ามิเตอร์เสียทันที แต่อาจเป็นผลจากโครงสร้างอัตราค่าไฟบ้านที่เริ่มใช้กับบิลประจำเดือนกันยายน 2569

การไฟฟ้าส่วนภูมิภาค หรือ PEA แจ้งว่าการปรับครั้งนี้เป็นไปตามมติคณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน และมีผลกับผู้ใช้ไฟฟ้าประเภทบ้านอยู่อาศัยตั้งแต่บิลเดือนกันยายนเป็นต้นไป ดังนั้นคนที่ทำบัญชีรายจ่ายหรือแบ่งเงินไว้จ่ายบิลควรอ่านรายละเอียดให้ครบ ก่อนสรุปจากยอดรวมเพียงบรรทัดเดียว

สิ่งที่เปลี่ยนอยู่ตรงอัตรา ไม่ใช่หน้าปัดมิเตอร์

โครงสร้างใหม่เป็นอัตราค่าพลังงานไฟฟ้าแบบก้าวหน้า โดยจัดช่วงการใช้ไฟใหม่ให้บ้านอยู่อาศัยบางกลุ่มได้ประโยชน์จาก 200 หน่วยแรกในอัตราไม่เกิน 3 บาทต่อหน่วย ขณะที่หน่วยช่วงสูงกว่านั้นก็มีการปรับอัตราลงจากเดิมบางส่วน แต่คำว่า 200 หน่วยแรกไม่ได้หมายความว่าทุกบ้านจะถูกคิดเหมือนกันทั้งหมด เพราะประเภทผู้ใช้ไฟฟ้าและเงื่อนไขของมิเตอร์ยังมีผลต่อการคำนวณ

• บ้านอยู่อาศัยประเภท 1.1.1 ซึ่งใช้ไฟไม่เกิน 150 หน่วยต่อเดือน ยังคงคิด 15 หน่วยแรกที่ 2.3488 บาทต่อหน่วย และ 10 หน่วยถัดไปที่ 2.9882 บาทต่อหน่วย ส่วนหน่วยที่ 26 ถึง 200 ใช้อัตราใหม่ 3.0000 บาทต่อหน่วย

• บ้านประเภท 1.1.2 ซึ่งใช้ไฟเกิน 150 หน่วยต่อเดือน คิด 200 หน่วยแรกที่ 3.0000 บาทต่อหน่วย หน่วยที่ 201 ถึง 400 อยู่ที่ 4.1584 บาทต่อหน่วย และหน่วยที่ 401 เป็นต้นไปอยู่ที่ 4.3583 บาทต่อหน่วย

ยังมีค่าบริการรายเดือนที่ต่างกัน โดยตารางของ PEA ระบุ 8.19 บาทสำหรับประเภท 1.1.1 และ 24.62 บาทสำหรับประเภท 1.1.2 ตัวเลขนี้จึงเป็นเหตุผลว่าทำไมการเทียบแค่จำนวนหน่วยอาจยังตอบไม่ได้ว่าบิลถูกหรือผิด

ค่า Ft ไม่ใช่ผู้ร้ายของบิลรอบนี้

ค่าไฟหนึ่งใบไม่ได้มาจากค่าใช้เครื่องใช้ไฟฟ้าอย่างเดียว PEA อธิบายว่าบิลประกอบด้วยค่าไฟฟ้าฐาน ค่าไฟฟ้าผันแปรหรือค่า Ft และภาษีมูลค่าเพิ่ม โดยในบิลยังมีค่าบริการรายเดือนและรายการอื่นตามบัญชีผู้ใช้ไฟฟ้าให้ตรวจดูด้วย

สำหรับงวดกันยายนถึงธันวาคม 2569 ค่า Ft อยู่ที่ 16.23 สตางค์ต่อหน่วย ซึ่งเท่ากับงวดพฤษภาคมถึงสิงหาคม 2569 การเปลี่ยนแปลงของบิลเดือนนี้จึงควรมองไปที่โครงสร้างอัตรา ประเภทผู้ใช้ไฟฟ้า จำนวนหน่วย และรอบการอ่านมิเตอร์ประกอบกัน ไม่ควรเหมารวมว่าเกิดจากค่า Ft ที่เพิ่มขึ้น

ถ้าคิดเป็นภาพง่าย ๆ บ้านประเภท 1.1.1 ที่ใช้ 150 หน่วยและไม่มีรายการพิเศษ จะมีค่าใช้จ่ายรวมโดยประมาณ 506 บาทเมื่อรวมค่าบริการ ค่า Ft และภาษีมูลค่าเพิ่ม ส่วนบ้านประเภท 1.1.2 ที่ใช้ 200 หน่วยจะอยู่ราว 703 บาท ตัวเลขนี้เป็นเพียงตัวอย่างจากอัตราปัจจุบัน การปัดเศษ รอบบิล สิทธิช่วยเหลือ ยอดค้าง หรือรายการปรับปรุงในบัญชีจริงอาจทำให้ยอดสุดท้ายต่างออกไป

คนเช่าห้องและบ้านที่ยังไม่มีทะเบียนถาวรควรรู้

การปรับครั้งนี้ยังทบทวนนิยามบ้านอยู่อาศัยให้ครอบคลุมการใช้ไฟเพื่ออยู่อาศัยอย่างต่อเนื่องในสถานที่ที่ยังไม่มีทะเบียนบ้านถาวร รวมถึงบ้าน วัด สำนักสงฆ์ และสถานประกอบศาสนกิจตามเงื่อนไขที่กำหนด ประเด็นนี้ทำให้ผู้เช่าหรือคนที่อยู่ในพื้นที่ซึ่งเอกสารบ้านยังไม่สมบูรณ์มีเรื่องต้องตรวจสอบกับบัญชีผู้ใช้ไฟฟ้ามากขึ้น

สิทธิไม่ได้เปลี่ยนให้อัตโนมัติทุกกรณี ผู้ใช้ไฟที่ยังไม่มีทะเบียนบ้านถาวรต้องมีการใช้ไฟเพื่ออยู่อาศัยถาวรต่อเนื่องและมีประวัติชำระค่าไฟอย่างน้อย 6 เดือน จากนั้นต้องติดต่อ PEA ในพื้นที่เพื่อตรวจสอบเอกสารและจัดทำสัญญาซื้อขายไฟฟ้าตามเงื่อนไข เพราะฉะนั้นผู้เช่าควรถามให้ชัดว่าบิลที่ได้รับเป็นบิลจากการไฟฟ้าโดยตรงหรือเป็นยอดที่เจ้าของห้องคำนวณต่อ

เปิดบิลแล้วเช็กอะไรบ้าง

การตรวจบิลเดือนกันยายนไม่จำเป็นต้องเริ่มจากการถอดปลั๊กทั้งบ้าน ให้ไล่ดูข้อมูลที่เชื่อมกันเป็นลำดับดังนี้

• ดูวันที่เริ่มและสิ้นสุดรอบบิลก่อน เพราะจำนวนวันไม่เท่ากันอาจทำให้หน่วยใช้ไฟของเดือนนั้นเทียบกับเดือนก่อนได้ไม่ตรง

• เทียบเลขมิเตอร์ต้นงวด ปลายงวด และจำนวนหน่วยกับภาพถ่ายมิเตอร์หรือบันทึกที่บ้านมีอยู่

• ตรวจประเภทผู้ใช้ไฟฟ้าว่าเป็น 1.1.1 หรือ 1.1.2 พร้อมดูค่าบริการรายเดือนที่ถูกเรียกเก็บ

• แยกค่าไฟฐาน ค่า Ft ภาษีมูลค่าเพิ่ม ยอดค้าง หรือรายการปรับปรุงออกจากยอดรวม อย่าดูเฉพาะตัวเลขสุดท้าย

• ถ่ายภาพมิเตอร์ในวันที่จดเลขไว้ทุกเดือน โดยให้เห็นเลขมิเตอร์และวันเวลาจากโทรศัพท์ เก็บคู่กับบิลฉบับนั้น

ถ้าจำนวนหน่วยในบิลไม่สัมพันธ์กับเลขมิเตอร์ หรือมีประเภทผู้ใช้ไฟฟ้าที่ไม่ตรงกับสภาพการอยู่อาศัย ให้เตรียมเลขผู้ใช้ไฟฟ้า ภาพบิล ภาพมิเตอร์ และประวัติการใช้ไฟ แล้วติดต่อ PEA Contact Center 1129 เพื่อขอตรวจสอบ ข้อมูลเหล่านี้ช่วยให้เจ้าหน้าที่ไล่หาจุดผิดปกติได้เร็วกว่าการแจ้งเพียงว่า “ค่าไฟแพงขึ้น”

กระทบการทำบัญชีบ้านอย่างไร

สำหรับคนทำบัญชีครัวเรือน วิธีที่แม่นกว่าการกันเงินตามยอดเดิมคือบันทึกอย่างน้อยสามช่อง ได้แก่ จำนวนหน่วย ประเภทอัตรา และยอดชำระจริง เมื่อมีการปรับโครงสร้างจะเห็นทันทีว่ายอดที่เปลี่ยนมาจากราคาต่อหน่วยหรือมาจากการใช้ไฟมากขึ้น วิธีนี้ยังช่วยแยกปัญหาจากพฤติกรรมในบ้าน เช่น เปิดเครื่องปรับอากาศนานขึ้น ใช้เครื่องทำน้ำอุ่นบ่อย หรือมีตู้เย็นและอุปกรณ์บางอย่างทำงานผิดปกติ

บ้านที่ใช้ไฟต่ำกว่า 150 หน่วยอาจเห็นผลจากช่วงอัตราใหม่ไม่เหมือนบ้านที่ข้ามไปอยู่ประเภทเกิน 150 หน่วย ส่วนบ้านเช่าควรเก็บทั้งบิลจริงและหลักฐานการโอนเงิน เพื่อไม่ให้การปรับอัตรากลายเป็นยอดก้อนเดียวที่ตรวจสอบไม่ได้

บิลเดือนกันยายนจึงควรอ่านเหมือนรายงานการใช้ไฟ ไม่ใช่แค่ใบเรียกเก็บเงิน เมื่อหน่วยตรงกับมิเตอร์ ประเภทผู้ใช้ไฟฟ้าตรงกับเงื่อนไข และรายการคิดเงินอธิบายได้ ความเปลี่ยนแปลงของยอดก็มีโอกาสเป็นผลจากกติกาใหม่มากกว่าความเสียหายของมิเตอร์ แต่ถ้าข้อมูลสามส่วนนี้ไม่ตรงกัน ค่อยยกระดับเป็นเรื่องที่ต้องขอตรวจสอบอย่างเป็นทางการ