4 เรื่องน่ารู้ที่หลายคนยังเข้าใจผิด ตั้งแต่ไก่ไร้หัวถึงเสียงแส้

โลกเรามีเรื่องแปลกๆ ที่คนจำนวนมากได้ยินต่อกันมาจนคิดว่าเป็นเรื่องจริง ทั้งไก่ที่อยู่ได้โดยไม่มีหัว น้ำในชักโครกที่หมุนตามซีกโลก หนอกอูฐที่เชื่อกันว่าเอาไว้เก็บน้ำ ไปจนถึงเสียง “เพียะ!” ของแส้

วันนี้จะมาเล่าเรื่องสนุกๆ 4 เรื่องในแบบเข้าใจง่าย ชนิดที่อ่านจบแล้วน่าจะร้อง “อ๋อ!” ได้ทันทีว่า ความจริงแต่ละเรื่องเป็นอย่างไรกันแน่

1. “ไมค์” ไก่ไร้หัวที่มีชีวิตต่ออีก 18 เดือน

เรื่องแรกเป็นเรื่องของไก่ตัวหนึ่งที่มหัศจรรย์มากๆ เพราะมันสามารถมีชีวิตอยู่ได้นานถึง 18 เดือนหลังถูกตัดหัว

เหตุการณ์นี้เกิดขึ้นจริงในเดือนกันยายน ค.ศ. 1945 ที่เมืองฟรูตา รัฐโคโลราโด สหรัฐอเมริกา กับไก่หนุ่มตัวหนึ่งชื่อว่า “ไมค์” หรือ Mike the Headless Chicken

เจ้าของตั้งใจจะนำมันไปทำอาหารจึงใช้ขวานตัดหัว แต่คมขวานกลับไม่ทำลายหลอดเลือดดำใหญ่ทั้งหมด ขณะเดียวกันยังเหลือก้านสมองบางส่วน ซึ่งควบคุมการหายใจ การทรงตัว และการทำงานพื้นฐานของร่างกายเอาไว้ ลิ่มเลือดยังช่วยป้องกันไม่ให้มันเสียเลือดจนตายด้วย

เจ้าไมค์จึงยังยืน เดิน และพยายามทำกิจกรรมตามธรรมชาติของไก่ได้ แม้จะไม่สามารถกินอาหารหรือส่งเสียงขันได้ตามปกติเหมือนไก่ทั่วไป เจ้าของต้องป้อนน้ำและอาหารเหลวผ่านหลอดหยด รวมทั้งคอยทำความสะอาดทางเดินอาหารอยู่เสมอ

เมื่อเรื่องราวแพร่ออกไป ไมค์ก็กลายเป็นสัตว์ชื่อดังระดับประเทศ ผู้คนยอมจ่ายเงินเพื่อเข้าชมมันตามงานแสดงต่างๆ และสร้างรายได้ให้เจ้าของเป็นจำนวนมาก

น่าเสียดายที่ระหว่างเดินทาง เจ้าของหาอุปกรณ์สำหรับดูดสิ่งอุดตันออกจากลำคอไม่พบ จึงไม่สามารถช่วยไมค์ได้ทัน สุดท้ายมันเสียชีวิตจากการสำลักในเดือนมีนาคม ค.ศ. 1947 เรื่องของไมค์จึงไม่ใช่หลักฐานว่าไก่ทั่วไปสามารถอยู่โดยไม่มีหัวได้ แต่เป็นกรณีพิเศษที่เกิดจากตำแหน่งของบาดแผลและกายวิภาคของนกโดยเฉพาะ

2. น้ำในชักโครกไม่ได้หมุนตามซีกโลกเสมอไป

มาพูดถึงเรื่องใกล้ตัวอย่าง น้ำในชักโครก กันบ้าง หลายคนเคยได้ยินความเชื่อว่า เวลากดชักโครก น้ำจะหมุนไปคนละทางตามฝั่งของโลกที่เราอยู่ เช่น ซีกโลกเหนือหมุนทางหนึ่ง ส่วนซีกโลกใต้หมุนอีกทางหนึ่ง เพราะแรงหมุนของโลก

ความจริงคือ การหมุนของโลกก่อให้เกิดสิ่งที่เรียกว่า แรงคอริออลิส ซึ่งมีผลต่อระบบขนาดใหญ่อย่างกระแสลม พายุ และกระแสน้ำในมหาสมุทร แต่เมื่อเป็นน้ำปริมาณเล็กๆ ในอ่างล้างหน้าหรือชักโครก แรงดังกล่าวอ่อนเกินกว่าจะกำหนดทิศทางการหมุนได้อย่างชัดเจน

สิ่งที่มีผลมากกว่าคือรูปร่างของโถ ตำแหน่งท่อน้ำ ช่องปล่อยน้ำ ความเอียงของพื้นผิว และการเคลื่อนไหวเดิมของน้ำก่อนกดชักโครก

ดังนั้น เราจึงพบชักโครกที่น้ำหมุนตามเข็มหรือทวนเข็มนาฬิกาได้ทั้งในซีกโลกเหนือและซีกโลกใต้ ไม่สามารถดูทิศทางน้ำแล้วใช้บอกได้ว่าเรากำลังอยู่ฝั่งไหนของเส้นศูนย์สูตร

3. หนอกอูฐไม่ได้มีไว้เก็บน้ำ

อีกหนึ่งเรื่องที่คนชอบจำสับสนกันมากคือเรื่องของ อูฐ เพราะมันสามารถเดินทางกลางทะเลทรายและอยู่โดยไม่ดื่มน้ำได้นาน หลายคนจึงคิดว่าหนอกโตๆ บนหลังของอูฐมีเอาไว้เก็บน้ำสำรอง

แต่ความจริงแล้ว ภายในหนอกไม่ได้เป็นถุงบรรจุน้ำ หากเป็นแหล่งสะสม ไขมัน ซึ่งอูฐสามารถนำมาใช้เป็นพลังงานเมื่อหาอาหารไม่ได้ การรวมไขมันไว้บริเวณหนอกยังช่วยลดการสะสมไขมันทั่วร่างกาย ซึ่งอาจทำให้ระบายความร้อนได้ยากขึ้น

ส่วนความสามารถในการทนแล้งของอูฐมาจากร่างกายที่ปรับตัวให้ประหยัดน้ำได้ดี ทั้งการลดการสูญเสียน้ำ การทนต่อความเปลี่ยนแปลงของอุณหภูมิร่างกาย และระบบเลือดที่รองรับการเปลี่ยนแปลงของปริมาณน้ำได้ดีกว่าสัตว์หลายชนิด

เมื่ออูฐได้พบแหล่งน้ำหลังขาดน้ำมานาน มันสามารถดื่มน้ำได้ครั้งละมากๆ และรวดเร็วมาก แต่ไม่ได้หมายความว่าน้ำทั้งหมดจะถูกส่งไปเก็บไว้ในหนอก เพราะหนอกยังคงทำหน้าที่สะสมไขมันเป็นหลัก

อีกเรื่องน่ารู้คือ ในการแข่งขันอูฐบางแห่งมีการนำ หุ่นยนต์ขนาดเล็ก มาใช้เป็นผู้ควบคุมอูฐแทนมนุษย์ ช่วยลดน้ำหนักที่อูฐต้องแบกและหลีกเลี่ยงการนำเด็กมาเสี่ยงอันตรายระหว่างการแข่งขัน

4. เสียง “เพียะ!” ของแส้ไม่ได้เกิดจากการกระทบพื้น

ปิดท้ายด้วยเรื่องของ แส้ ที่เราเคยเห็นในหนัง หลายคนคงเคยได้ยินเสียง “เพียะ!” เวลาสะบัดแส้ แล้วคิดว่าเสียงนั้นเกิดจากหนังแส้กระทบพื้นหรือวัตถุบางอย่าง

แต่จริงๆ แล้ว แส้สามารถส่งเสียงดังได้แม้ปลายแส้ไม่ได้กระทบพื้น เพราะเสียงดังกล่าวเกิดจากส่วนปลายของแส้เคลื่อนที่เร็วกว่าเสียง จนสร้างคลื่นกระแทกขนาดเล็กหรือ โซนิคบูม

เมื่อผู้ใช้สะบัดแส้ พลังงานและแรงเคลื่อนที่จะส่งต่อไปตามสายแส้ที่ค่อยๆ เรียวและเบาลง เกิดเป็นห่วงหรือคลื่นเคลื่อนตัวไปยังส่วนปลาย ยิ่งมวลของแส้ลดลง ความเร็วของส่วนที่กำลังเคลื่อนที่ก็ยิ่งสูงขึ้น

เมื่อคลื่นเดินทางถึงบริเวณปลายแส้ ส่วนที่เรียกว่า “แครกเกอร์” อาจเคลื่อนที่เร็วเกินความเร็วเสียงในอากาศ จึงเกิดเสียงแตกดัง “เพียะ!” ขึ้นมา เสียงที่เราได้ยินจึงไม่จำเป็นต้องเป็นเสียงจากการฟาดโดนวัตถุ แต่เป็นปรากฏการณ์ทางฟิสิกส์แบบเดียวกับคลื่นกระแทกจากวัตถุที่เคลื่อนที่เร็วกว่าเสียง เพียงแต่เกิดขึ้นในขนาดเล็กกว่ามาก

เรื่องทั้ง 4 นี้แสดงให้เห็นว่า สิ่งที่เราได้ยินต่อๆ กันมาอาจมีความจริงปะปนอยู่ แต่รายละเอียดสำคัญอาจถูกเล่าจนเปลี่ยนไป ไก่ไมค์มีชีวิตอยู่ได้เพราะบาดแผลเกิดในตำแหน่งพิเศษ น้ำในชักโครกไม่ได้หมุนตามซีกโลก หนอกอูฐเก็บไขมันแทนน้ำ และเสียงแส้ก็มาจากส่วนปลายที่เคลื่อนที่เร็วกว่าเสียง

ครั้งต่อไปเมื่อได้ยินเรื่องแปลกๆ ลองหยุดคิดและตรวจสอบเพิ่มอีกนิด เพราะบางครั้งความจริงก็สนุกและน่าทึ่งกว่าเรื่องที่เข้าใจผิดกันเสียอีก