โกงสอบท้องถิ่น 4.5 พันล้าน ปมใหญ่ที่ยังต้องรอคำตอบ

ป.ป.ช. และตำรวจ ปปป. แถลงผลปฏิบัติการตรวจค้นเครือข่ายทุจริตสอบท้องถิ่น พบข้อมูลโยงการแก้คะแนนและการเรียกรับเงินหลักแสนถึงหลายแสนบาทต่อราย

ข่าวทุจริตสอบท้องถิ่นกลับมาอยู่ในความสนใจ หลัง ป.ป.ช. ร่วมกับตำรวจ ปปป. แถลงผลปฏิบัติการตรวจค้นเครือข่ายที่ถูกกล่าวหาว่าเกี่ยวข้องกับการสอบบรรจุข้าราชการหรือพนักงานส่วนท้องถิ่น ประจำปี 2568

ข้อมูลจากรายงานข่าวระบุว่า เจ้าหน้าที่พบหลักฐานเกี่ยวกับการแก้ไขคะแนนสอบ เอกสารรายชื่อผู้เข้าสอบ และอุปกรณ์คอมพิวเตอร์หลายรายการ โดยประเมินมูลค่าความเสียหายเบื้องต้นราว 4.5 พันล้านบาท

คดีนี้เริ่มจากเบาะแสเรื่อง “ช่วยสอบผ่าน”

จากข้อมูลที่เปิดเผยต่อสาธารณะ เจ้าหน้าที่ได้รับเรื่องร้องเรียนพร้อมพยานหลักฐานและคลิปเสียงเกี่ยวกับกลุ่มบุคคลหรือสถาบันกวดวิชาบางแห่งที่แอบอ้างว่าสามารถช่วยผู้สมัครสอบให้ผ่านการคัดเลือกได้

รายงานระบุว่า มีการเรียกรับเงินตั้งแต่ประมาณ 350,000 บาท สำหรับตำแหน่งทั่วไป และอาจสูงถึง 700,000–800,000 บาท ในพื้นที่ที่มีการแข่งขันสูง

การสอบที่ถูกกล่าวถึงเป็นการสอบของคณะกรรมการกลางการสอบแข่งขันพนักงานส่วนท้องถิ่น หรือ กสถ. และกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น หรือ สถ. ประจำปี 2568 ซึ่งเปิดรับสมัคร 87 ตำแหน่ง รวม 6,669 อัตรา

สิ่งที่พบจากการตรวจค้น

จุดสำคัญของคดีอยู่ที่การตรวจค้นบ้านพักในพื้นที่อำเภอบางใหญ่ จังหวัดนนทบุรี ซึ่งเจ้าหน้าที่ระบุว่าเป็นสถานที่ที่ใช้เกี่ยวข้องกับการแก้ไขข้อมูลคะแนนสอบ

ของกลางที่มีรายงานว่าตรวจพบ ได้แก่ คอมพิวเตอร์และซีพียู 18 ชุด อุปกรณ์จัดเก็บข้อมูลดิจิทัล ฐานข้อมูลกระดาษคำตอบ รายชื่อผู้เข้าสอบ และสำเนากระดาษคำตอบประมาณ 3,000 ราย โดยมีข้อมูลว่าแก้ไขไปแล้วประมาณ 2,000 ราย

รายละเอียดเหล่านี้ยังอยู่ในกระบวนการตรวจสอบและขยายผล จึงต้องแยกให้ชัดระหว่าง “ข้อมูลที่เจ้าหน้าที่แถลง” กับ “ข้อสรุปทางคดี” ซึ่งยังต้องรอพยานหลักฐานและขั้นตอนตามกฎหมาย

ทำไมเรื่องนี้กระทบคนสอบสุจริต

การสอบท้องถิ่นเป็นช่องทางสำคัญของคนจำนวนมากที่ต้องการเข้าทำงานในองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ทั้งเทศบาล องค์การบริหารส่วนตำบล และองค์การบริหารส่วนจังหวัด

ตำแหน่งราชการท้องถิ่นมีทั้งความมั่นคง รายได้ประจำ และโอกาสทำงานใกล้บ้าน หลายคนจึงใช้เวลาหลายเดือนหรือหลายปีเพื่อเตรียมสอบ

เมื่อมีข้อมูลว่าบางรายอาจใช้เงินเพื่อแลกกับคะแนนหรือโอกาสสอบผ่าน ผลกระทบจึงไม่ได้อยู่ที่ตัวเลขความเสียหายเท่านั้น แต่รวมถึงความรู้สึกของผู้สมัครที่เข้าสอบด้วยความสามารถของตนเอง

ผลสอบจะถูกยกเลิกหรือไม่

ประเด็นที่หลายคนถามต่อคือ ผลสอบทั้งหมดจะถูกยกเลิกหรือไม่

จากรายงานของ Thai PBS เมื่อวันที่ 23 มิถุนายน 2569 รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทยระบุว่า ยังไม่ยกเลิกผลสอบทันที และขอตรวจสอบข้อเท็จจริงให้ชัดเจนก่อน โดยหน่วยงานที่เกี่ยวข้องต้องพิจารณาข้อมูล พยานหลักฐาน และกลุ่มผู้เกี่ยวข้องเป็นรายกรณี

ท่าทีนี้ทำให้เห็นว่า คดีอาจไม่ได้จบที่การตรวจค้นเพียงครั้งเดียว แต่ยังต้องดูต่อว่าใครเกี่ยวข้องในระดับใด มีผู้สอบผ่านรายใดได้รับประโยชน์จากการกระทำผิดจริงหรือไม่ และกระบวนการสอบส่วนใดได้รับผลกระทบ

มหาดไทยขยับหลังคดีถูกเปิดเผย

หลังข่าวปฏิบัติการของ ป.ป.ช. และตำรวจ ปปป. มีรายงานว่า ปลัดกระทรวงมหาดไทยลงนามคำสั่งให้อธิบดีกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่นไปประจำกระทรวงมหาดไทยเป็นการชั่วคราว มีผลตั้งแต่วันที่ 24 มิถุนายน 2569 เป็นต้นไป จนกว่าจะมีคำสั่งเปลี่ยนแปลง

ในคำสั่งดังกล่าวมีการอ้างถึงผลกระทบต่อความเชื่อมั่นของประชาชน การบริหารราชการแผ่นดิน และการบริหารงานบุคคลของกระทรวงมหาดไทย กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น รวมถึงองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น

สิ่งที่ยังต้องติดตาม

คดีนี้ยังมีหลายจุดที่ต้องรอความชัดเจน ได้แก่ จำนวนผู้เกี่ยวข้องทั้งหมด เส้นทางเอกสารหรือข้อมูลสอบ เส้นทางการเงิน บทบาทของเจ้าหน้าที่รัฐหรือคนกลาง และสถานะของผู้ที่สอบผ่านไปแล้ว

หากตรวจสอบพบว่ามีผู้ได้รับตำแหน่งจากการทุจริตจริง ผลที่ตามมาอาจเกี่ยวข้องทั้งคดีอาญา วินัยราชการ การเพิกถอนผลสอบ หรือการพิจารณาสถานะการบรรจุแต่งตั้ง

แต่ในทางกฎหมาย บุคคลที่ถูกกล่าวหาหรือถูกพาดพิงยังต้องได้รับสิทธิในการชี้แจง และยังถือเป็นผู้บริสุทธิ์จนกว่ากระบวนการยุติธรรมจะมีข้อสรุปถึงที่สุด

สำหรับประชาชนและผู้สมัครสอบ สิ่งที่ต้องจับตาในระยะต่อไปคือการเปิดเผยข้อมูลอย่างเป็นทางการจาก ป.ป.ช. ตำรวจ ปปป. กระทรวงมหาดไทย และกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น ว่าจะจัดการผลสอบ กลุ่มผู้เข้าสอบ และผู้เกี่ยวข้องในระบบอย่างไร

KEY TAKEAWAYS:

• ป.ป.ช. และตำรวจ ปปป. แถลงปฏิบัติการคดีทุจริตสอบท้องถิ่น ประจำปี 2568
• รายงานข่าวระบุพบหลักฐานเกี่ยวกับการแก้ไขคะแนนและกระดาษคำตอบหลายพันราย
• มีข้อมูลการเรียกรับเงินตั้งแต่หลักแสนถึงหลายแสนบาทต่อราย
• กระทรวงมหาดไทยยังไม่ยกเลิกผลสอบทันที โดยขอตรวจสอบข้อเท็จจริงให้ชัดเจนก่อน
• คดียังอยู่ระหว่างขยายผล ผู้ถูกกล่าวหายังต้องได้รับสิทธิชี้แจงตามกระบวนการกฎหมาย