น้อมส่งเสด็จสู่สวรรคาลัย "เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภาฯ" เจ้าหญิงนักกฎหมายผู้ทรงงานเพื่อประชาชน สิ้นพระชนม์ 11 มิ.ย. 2569

สำนักพระราชวังประกาศอย่างเป็นทางการในเช้าวันที่ 12 มิถุนายน พ.ศ. 2569 ว่า สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภา นเรนทิราเทพยวดี กรมหลวงราชสาริณีสิริพัชร มหาวัชรราชธิดา ได้สิ้นพระชนม์ลงเมื่อวันพฤหัสบดีที่ 11 มิถุนายน พ.ศ. 2569 เวลา 19.48 น. ณ โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ สภากาชาดไทย ด้วยพระอาการสงบ สิริพระชันษาปีที่ 47 ข่าวนี้สร้างความโศกเศร้าอย่างล้นพ้นแก่พสกนิกรชาวไทยทั่วประเทศ และนานาชาติต่างส่งสารแสดงความอาลัยอย่างพร้อมเพรียง

พระอาการประชวรและการรักษาพระองค์

สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภาฯ ทรงพระประชวรหมดพระสติ ด้วยพระอาการทางพระหทัย และทรงเข้ารับการรักษาพระองค์ที่โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ สภากาชาดไทย มาตั้งแต่วันที่ 15 ธันวาคม พ.ศ. 2565 ซึ่งเป็นระยะเวลากว่า 3 ปีครึ่งที่คณะแพทย์ผู้เชี่ยวชาญได้ถวายการรักษาอย่างใกล้ชิดและเต็มความสามารถ

ต่อมาตั้งแต่วันที่ 21 พฤษภาคม พ.ศ. 2569 พระอาการทรุดลงอย่างต่อเนื่องจากการติดเชื้อในพระนาภี (ช่องท้อง) อันเนื่องมาจากการอักเสบของพระอันตะ (ลำไส้ใหญ่) ประกอบกับความดันพระโลหิตต่ำ พระหทัยเต้นผิดจังหวะ และการแข็งตัวของพระโลหิตผิดปกติ แม้คณะแพทย์จะถวายการรักษาอย่างสุดความสามารถ แต่พระอาการทรุดหนักลงตามลำดับ จนกระทั่งสิ้นพระชนม์ในที่สุด

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้สำนักพระราชวังจัดการพระศพ ถวายพระเกียรติยศสูงสุดตามราชประเพณี และประดิษฐานพระศพ ณ พระที่นั่งพิมานรัตยา ในพระบรมหาราชวัง ขณะที่คณะรัฐมนตรีมีมติให้ไว้ทุกข์เป็นเวลา 15 วัน เพื่อแสดงความอาลัยแด่พระองค์

พระราชประวัติ เจ้าฟ้าผู้ทรงพระปรีชาสามารถ

สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภาฯ ประสูติเมื่อวันที่ 7 ธันวาคม พ.ศ. 2521 ณ พระที่นั่งอัมพรสถาน พระราชวังดุสิต ทรงเป็นพระราชธิดาพระองค์ใหญ่ในพระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 10 กับพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี กรมหมื่นสุทธนารีนาถ และยังทรงเป็นพระราชนัดดาพระองค์แรกในพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร รัชกาลที่ 9 กับสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง

ด้านการศึกษา พระองค์ทรงเริ่มศึกษาระดับอนุบาลจนถึงชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ที่โรงเรียนราชินี จากนั้นเสด็จไปทรงศึกษาต่อ ณ โรงเรียนฮีธฟิลด์ เมืองแอสคอต สหราชอาณาจักร ก่อนเสด็จกลับมาทรงศึกษาต่อชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 และ 6 ที่โรงเรียนจิตรลดา

ในระดับอุดมศึกษา พระองค์ทรงสำเร็จการศึกษาปริญญาตรี นิติศาสตรบัณฑิต จากมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ด้วยคะแนนเกียรตินิยมอันดับสอง และปริญญาตรี รัฐศาสตรบัณฑิต จากมหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช ด้วยคะแนนเกียรตินิยมอันดับหนึ่ง จากนั้นทรงศึกษาต่อระดับปริญญาโท สาขานิติศาสตร์ (LL.M.) และระดับปริญญาเอก สาขานิติศาสตร์ (J.S.D.) ณ มหาวิทยาลัยคอร์เนล สหรัฐอเมริกา ซึ่งเป็นหนึ่งในมหาวิทยาลัยกลุ่มไอวีลีกอันทรงเกียรติ

"เจ้าหญิงนักกฎหมาย" ผู้อุทิศพระองค์เพื่อสังคม

ด้วยพระปรีชาสามารถทางด้านกฎหมาย สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภาฯ ได้รับการขนานพระนามจากสื่อมวลชนทั้งในประเทศและต่างประเทศว่า "เจ้าหญิงนักกฎหมาย" พระองค์ทรงเข้ารับราชการในตำแหน่งอัยการผู้ช่วย สถาบันพัฒนาข้าราชการฝ่ายอัยการ สำนักงานอัยการสูงสุด ก่อนดำรงตำแหน่งรองอัยการจังหวัด และอัยการจังหวัด ตามลำดับ

นอกจากนี้ พระองค์ยังทรงดำรงตำแหน่งเอกอัครราชทูตประจำคณะกรรมาธิการแห่งสหประชาชาติว่าด้วยการป้องกันอาชญากรรมและความยุติธรรมทางอาญา ณ กรุงเวียนนา สาธารณรัฐออสเตรีย ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2555 ซึ่งแสดงให้เห็นถึงพระปรีชาสามารถในระดับนานาชาติ

พระกรณียกิจที่โดดเด่นและเป็นที่ประจักษ์แก่สาธารณชนคือ โครงการกำลังใจในพระดำริ ซึ่งพระองค์ทรงริเริ่มขึ้นเพื่อช่วยเหลือผู้ต้องขังหญิง โดยเสด็จเยี่ยมผู้ต้องขังหญิง ณ ทัณฑสถานหญิงกลาง ด้วยความสนพระทัยในสภาพชีวิตและความเป็นอยู่ของผู้ต้องขัง ทั้งยังทรงมีบทบาทสำคัญในการนำเสนอและยกร่างข้อกำหนดมาตรฐานขั้นต่ำต่อสหประชาชาติสำหรับการปฏิบัติต่อผู้ต้องขังหญิง ภายใต้ชื่อ "Enhancing Life for Female Inmates: ELFI" ซึ่งได้รับการยอมรับในระดับนานาชาติ

พระกรณียกิจด้านสาธารณสุขและมนุษยธรรม

สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภาฯ ทรงอุทิศพระองค์เพื่อการแพทย์และสาธารณสุขของไทยอย่างต่อเนื่อง ทั้งการสนับสนุนการสร้างสถานพยาบาล การช่วยเหลือผู้ประสบภัย การดูแลผู้ต้องขัง และการรณรงค์เพื่อสิทธิสตรีและเด็ก พระองค์ยังทรงเป็นองค์อุปถัมภ์ของมูลนิธิกุมาร โรงพยาบาลพระมงกุฎเกล้า มูลนิธิ ณภาฯ ในพระดำริ และกองทุนกำลังใจ

ด้านสาธารณกุศล พระองค์ทรงปฏิบัติพระกรณียกิจผ่านมูลนิธิอาสาเพื่อนพึ่ง (ภาฯ) ยามยาก สภากาชาดไทย ซึ่งมุ่งช่วยเหลือผู้ประสบภัยพิบัติและผู้ยากไร้ทั่วประเทศ

รางวัลและการยอมรับในระดับนานาชาติ

ด้วยพระปรีชาสามารถและพระจริยวัตรอันงดงาม กองทุนการพัฒนาเพื่อสตรีแห่งสหประชาชาติ (UNIFEM) สำนักงานภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ได้ทูลเกล้าฯ ถวายตำแหน่ง "ทูตสันถวไมตรี" (Goodwill Ambassador) ในการต่อต้านความรุนแรงต่อสตรีด้านหลักนิติธรรม ประจำภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ขณะที่สำนักงานป้องกันยาเสพติดและปราบปรามอาชญากรรมแห่งสหประชาชาติ (UNODC) ได้ทูลเกล้าฯ ถวายรางวัล Medal of Recognition ในฐานะที่ทรงมีบทบาทสำคัญในระดับนานาชาติ

จาก "เจ้าหญิงนักกฎหมาย" สู่ "ราชองครักษ์"

ภายหลังพระราชบิดาเสด็จเถลิงถวัลยราชสมบัติเป็นพระมหากษัตริย์รัชกาลที่ 10 เมื่อ พ.ศ. 2562 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงสถาปนาพระฐานันดรศักดิ์และเฉลิมพระนามเป็น สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภา นเรนทิราเทพยวดี กรมหลวงราชสาริณีสิริพัชร มหาวัชรราชธิดา

ต่อมาเมื่อวันที่ 3 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2564 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้พระองค์ดำรงตำแหน่ง เสนาธิการกองบัญชาการทหารมหาดเล็กราชวัลลภรักษาพระองค์ หน่วยบัญชาการถวายความปลอดภัยรักษาพระองค์ และพระราชทานพระยศเป็น พลเอกหญิง ซึ่งถือเป็นการเปลี่ยนบทบาทจาก "เจ้าหญิงนักกฎหมาย" มาสู่ "ราชองครักษ์" ในความรับรู้ของพสกนิกรชาวไทย

ความโศกเศร้าของชาติ

ข่าวการสิ้นพระชนม์ของสมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภาฯ ได้สร้างความโศกเศร้าอย่างล้นพ้นแก่พสกนิกรชาวไทยทั่วประเทศ ประชาชนจำนวนมากพากันเดินทางมาถวายสักการะและแสดงความอาลัย ณ บริเวณพระบรมหาราชวัง

สื่อมวลชนทั่วโลก ทั้ง CNN, BBC, Al Jazeera, DW และ The New York Times ต่างรายงานข่าวการสิ้นพระชนม์ของพระองค์อย่างกว้างขวาง โดยเน้นถึงพระปรีชาสามารถด้านกฎหมาย พระกรณียกิจเพื่อสิทธิมนุษยชน และบทบาทสำคัญในฐานะพระราชธิดาพระองค์ใหญ่ของพระมหากษัตริย์ไทย

คณะรัฐมนตรีมีมติให้ข้าราชการและหน่วยงานรัฐไว้ทุกข์เป็นเวลา 15 วัน เพื่อแสดงความอาลัยแด่พระองค์ ซึ่งสะท้อนถึงความสำคัญและความรักที่ชาวไทยมีต่อเจ้าฟ้าพระองค์นี้

น้อมส่งเสด็จสู่สวรรคาลัย

สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภา นเรนทิราเทพยวดี กรมหลวงราชสาริณีสิริพัชร มหาวัชรราชธิดา ทรงเป็นเจ้าฟ้าหญิงผู้เปี่ยมด้วยพระปรีชาสามารถ ทรงอุทิศพระองค์เพื่อประชาชน ทั้งในด้านกฎหมาย สิทธิมนุษยชน สาธารณสุข และสาธารณกุศล พระกรณียกิจของพระองค์จะยังคงเป็นแบบอย่างและแรงบันดาลใจให้แก่ชาวไทยและนานาชาติสืบไป

ขอน้อมส่งเสด็จสู่สวรรคาลัย ด้วยความอาลัยอย่างสุดซึ้ง พระกรณียกิจที่ทรงปฏิบัติมาตลอดพระชนม์ชีพจะยังคงอยู่ในความทรงจำของปวงชนชาวไทยตลอดไป