ล้างไพ่ครั้งใหญ่! บัตรคนจนปี 69 ยอดฮวบเหลือ 8.45 ล้านคน คัดออกเกือบ 5 ล้านรายเพราะเกณฑ์ใหม่สุดโหด
กลายเป็นประเด็นทอล์กออฟเดอะทาวน์ที่ทำเอาคนหาเช้ากินค่ำนั่งไม่ติดเก้าอี้เลยครับ หลังจากที่ที่ประชุม ครม. เคาะไฟเขียวปัดฝุ่นโครงการ "บัตรสวัสดิการแห่งรัฐ ปี 2569" ซึ่งเป็นการเปิดลงทะเบียนและคัดกรองใหม่ครั้งแรกในรอบ 4 ปี แต่จุดที่น่าสะดุดตาที่สุดกลับไม่ใช่เรื่องวิธีลงทะเบียน แต่เป็น "ตัวเลข" ของคนที่ผ่านสิทธิเบื้องต้นที่ดิ่งฮวบลงอย่างน่าใจหาย
จากเดิมในรอบปี 2565 ที่เคยมีผู้ถือบัตรคนจนอยู่สูงถึงกว่า 13-14 ล้านราย ล่าสุดตัวเลขที่ยืนยันสิทธิสำเร็จกลับเหลืออยู่เพียง 8.45 ล้านรายเท่านั้น! เท่ากับว่ามีคนหลุดโผถูกคัดทิ้งไปเกือบ 5 ล้านคน
ตรงนี้แหละที่น่าจับตา... ทำไมกระทรวงการคลังถึงสั่งเดินหน้าล้างไพ่ครั้งใหญ่ขนาดนี้? คำตอบสั้น ๆ คือ รัฐบาลต้องการสกัด "คนจนไม่จริง" ที่แอบเนียนเข้ามาสวมสิทธิในรอบก่อน ๆ รอบนี้เขาเลยออกเกณฑ์คัดกรองใหม่ชนิดที่ว่า "โหดหิน" กว่าเดิมหลายเท่าตัว
จุดเปลี่ยนสำคัญที่ทำให้คนหลุดสิทธิกันระนาวในรอบนี้ มาจากการเชื่อมโยงข้อมูลกับเครดิตบูโรและกรมสรรพากรแบบเรียลไทม์ โดยหนึ่งในเกณฑ์ที่ทำคนตกม้าตายมากที่สุดคือเรื่อง "วงเงินสินเชื่อและหนี้สิน" ใครที่มีวงเงินกู้รวมทุกบัญชีเกิน 100,000 บาท รัฐจะมองทันทีว่าคุณมีเครดิตและสินทรัพย์พอที่จะเข้าถึงระบบธนาคารได้ จึงไม่เข้าข่ายคนจนกลุ่มเปราะบางที่สุด นอกจากนี้ยังมีการเพิ่ม "กลุ่มต้องห้าม" ใหม่ ๆ เข้ามาอุดรอยรั่วอีกเพียบ
ตารางเปรียบเทียบเกณฑ์คัดกรอง บัตรคนจน 2565 VS 2569:
| เงื่อนไขการตรวจสอบ | เกณฑ์เดิม (ปี 2565) | เกณฑ์ใหม่สุดโหด (ปี 2569) |
| สินทรัพย์ทางการเงิน | เฉลี่ยรายครอบครัว ไม่เกิน 100,000 บาท/คน | รายบุคคล เงินฝาก + สลากออมทรัพย์ ต้องไม่เกิน 100,000 บาท |
| วงเงินสินเชื่อ/หนี้สิน | บ้านไม่เกิน 1.5 ล้าน / รถไม่เกิน 1 ล้าน | รวมทุกบัญชีหนี้ต้องไม่เกิน 100,000 บาท (เกินถือว่ามีเครดิต) |
| กลุ่มต้องห้ามสิทธิ | มีเพียง 4 กลุ่มหลัก | เพิ่มเป็น 9 กลุ่ม (บล็อกนักศึกษา, คนถือหุ้น, คนมีพอร์ต, คนซื้อประกันชีวิตเบี้ยแพง) |
| ภาษีและครอบครัว | ตรวจสอบแค่รายได้รายบุคคล | ใครถูกนำชื่อไปลดหย่อนภาษี (พ่อแม่/ลูก/คู่สมรส) หมดสิทธิทันที |
บทสรุป:
เรื่องนี้ฟังดูเหมือนเป็นข่าวดีในแง่การบริหารงบประมาณของรัฐบาล เพราะสามารถประหยัดงบไปได้นับหมื่นล้านบาท และช่วยให้เงินภาษีไปถึงมือ "คนจนจริง ๆ" ที่ไม่มีใครดูแล แต่ในมุมของสังคมก็น่าคิดครับว่า คนอีกเกือบ 5 ล้านคนที่หลุดจากระบบไป พวกเขาจะไปอยู่ตรงไหน? แม้คลังจะแง้มว่ามีโครงการอย่าง "ไทยช่วยไทย พลัส" มารองรับกลุ่มนี้ แต่ความช่วยเหลือจะครอบคลุมและเยียวยาได้ทันท่วงทีกับค่าครองชีพที่สวนทางในตอนนี้หรือไม่ เป็นเรื่องที่ต้องจับตาดูกันยาว ๆ ครับ
สำหรับใครที่ตรวจสอบแล้ว "ไม่ผ่านสิทธิ" ในรอบแรกนี้ รัฐบาลยังเปิดโอกาสให้ยื่นอุทธรณ์ได้ตั้งแต่วันที่ 17 - 31 กรกฎาคม 2569 นี้ ผ่านช่องทางแอปเป๋าตัง ทางรัฐ หรือธนาคารของรัฐนะครับ รักษาสิทธิของตัวเองกันด้วย!
รอบนี้มีใครส่งชื่อไปยืนยันสิทธิแล้ว "ผ่าน" หรือ "ชวด" บ้างครับ? มองว่าเกณฑ์ห้ามมีหนี้เกินแสนหรือเกณฑ์ห้ามญาตินำชื่อไปลดหย่อนภาษีแบบนี้ ยุติธรรมดีแล้วเพื่อคัดคนจนปลอม หรือว่ามันตึงเกินไปจนทำให้คนจนจริง ๆ ต้องตกหล่น? มาแลกเปลี่ยนมุมมองกันหน่อยครับ!
(ข้อมูลอ้างอิงจากมติคณะรัฐมนตรี และแถลงการณ์กระทรวงการคลัง มิถุนายน 2569)
ที่มา: กระทรวงการคลัง / โครงการลงทะเบียนเพื่อสวัสดิการแห่งรัฐ ปี 2569
คุณสามารถศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับเกณฑ์การคัดกรองรูปใหม่ที่มีความเข้มงวดและรายละเอียดเงื่อนไขทั้ง 8 ข้อผ่านวิดีโอนี้: เจาะลึกเกณฑ์ใหม่บัตรคนจน วิดีโอนี้รายงานเจาะลึกข้อมูลเศรษฐกิจเกี่ยวกับจำนวนผู้ได้รับสิทธิบัตรสวัสดิการแห่งรัฐที่ลดลงเหลือประมาณ 9 ล้านคน พร้อมสัมภาษณ์ข้อมูลการคัดทิ้งและเกณฑ์ตรวจสอบอย่างละเอียดเพื่อให้เห็นภาพการปรับเปลี่ยนนโยบายในรอบนี้ครับ
เขียนโดย พีรพัฒน์ พีพี
| นักเขียนสาระรอบตัว•วิทยาศาสตร์ใกล้ตัว•เรื่องที่คนมองข้าม
| 900+ บทความ | 400+ Hot Topic
| เจาะลึก อ่านง่าย ใช้ได้จริง
7 จังหวัดที่คนมัก "ขับผ่าน" แต่ถ้าแวะ...อาจหลงรักจนอยากกลับไปอีก
จุดสำคัญบนทางด่วนที่หลายคนมองข้าม ทั้งที่มีไว้เพื่อความปลอดภัยของทุกคน
เปิด 9 อาชีพในตำนานที่ปัจจุบันเริ่มไม่ค่อยเห็นแล้วในไทย จากอาชีพยอดฮิตในอดีต สู่ความทรงจำของใครหลายคน
ใส่มาตั้งนาน เพิ่งรู้! ทำไมรองเท้า Converse ถึงต้องมี "รูเล็ก ๆ 2 รู" อยู่ข้างเท้า?
10 โรงแรมในตำนานของไทย ที่เคยโด่งดังแต่ปัจจุบันเหลือเพียงความทรงจำ
ใส่ซองงานแต่งเท่าไหร่ดี? ในยุคเศรษฐกิจแบบนี้
ทำไมเวลาเรา ส่องกระจก ถึงรู้สึกว่าตัวเองดูดีกว่าใน รูปถ่าย
5 เทคนิคการซื้อหวยให้ถูกบ่อย
วิธีรับมือกับเพื่อนขี้อิจฉาในห้องเรียน
วัยรุ่นยุคใหม่ต้องใส่ใจ Digital Footprint ให้มาก
ความสัมพันธ์แบบไหนเรียก Toxic
5 สถานที่อากาศบริสุทธิ์ที่สุดในประเทศไทย สูดลมหายใจได้เต็มปอด
ทำไมเวลาเรา ส่องกระจก ถึงรู้สึกว่าตัวเองดูดีกว่าใน รูปถ่าย
เปิด 9 อาชีพในตำนานที่ปัจจุบันเริ่มไม่ค่อยเห็นแล้วในไทย จากอาชีพยอดฮิตในอดีต สู่ความทรงจำของใครหลายคน
เทคนิคการซื้อหวย ลอตเตอรี่ให้ถูกบ่อยขึ้น "ไม่ได้อยู่ที่ดวงอย่างเดียว"
ทำไมหม้อลมร้อนถึงไม่ต้องใช้น้ำมัน
ความสัมพันธ์แบบไหนเรียก Toxic
ใส่ซองงานแต่งเท่าไหร่ดี? ในยุคเศรษฐกิจแบบนี้
"โบว์ เมลดา" ทัวร์ลงฉ่ำ! แค่ไม่ฟอลโลว์ "ลิซ่า" กลายเป็นประเด็นดราม่าทันที
ประกาศกรมอุตุนิยมวิทยา เรื่อง ฝนตกหนักถึงหนักมากบริเวณประเทศไทย (มีผลกระทบจนถึงวันที่ 30 กรกฎาคม 2569) ฉบับที่ 10
🇹🇭 เห็นทุกปี แต่เคยสงสัยไหม? ทำไมวันที่ 28 กรกฎาคม ถึงมี "ธงสีเหลือง" เต็มบ้านเต็มเมือง
โซเชียลไทยถล่ม "เพจสถานทูตจีน" ยับ! หลังจี้สอบปม รปภ.ใช้กำลังกับแฟนคลับจีน ทั้งๆ ที่อีกฝ่ายถีบ จนท.ก่อน

