เคลียร์ปมร้อน! เลิกสมาคมฌาปนกิจฯ ทำไมสมาชิกขอเงินคืนไม่ได้? พม. เปิดข้อเท็จจริงที่ต้องรู้ก่อนสาย

        จากกรณีดราม่าการเลิกสมาคมฌาปนกิจสงเคราะห์ที่สร้างความกังวลใจให้แก่สมาชิกทั่วประเทศ ล่าสุด นายกันตพงศ์ รังษีสว่าง ปลัดกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) ได้ออกมาสรุปข้อเท็จจริงเพื่อชี้แจงสถานะทางการเงินและสิทธิที่พึงมีของสมาชิก โดยย้ำชัดถึงหลักการทางกฎหมายที่ระบุว่า ทรัพย์สินที่เหลือจากการชำระบัญชีไม่สามารถนำมาแบ่งคืนสมาชิกได้ เพื่อป้องกันความเข้าใจผิดที่อาจนำไปสู่ความขัดแย้งในอนาคต

ข้อเท็จจริงสำคัญที่สมาชิกและประชาชนควรทราบ มีดังนี้:

1. ทำไมถึงขอคืนเงินหรือแบ่งทรัพย์สินไม่ได้?
เหตุผลหลักคือสมาคมฌาปนกิจเป็นกิจการในลักษณะ "เพื่อนช่วยเพื่อน" เงินที่สมาชิกส่งเข้าสมาคมถือเป็น "เงินทำบุญ" เพื่อช่วยเหลือจัดการศพให้สมาชิกที่ล่วงลับไปก่อนหน้า ไม่ใช่การออมเงินหรือการลงทุนเพื่อหวังผลกำไร ตาม พ.ร.บ. การฌาปนกิจสงเคราะห์ พ.ศ. 2545 จึงระบุว่าเมื่อสมาคมเลิกกิจการ ทรัพย์สินที่เหลือจากการชำระบัญชีต้องโอนให้สมาคมอื่นที่มีวัตถุประสงค์เดียวกัน หรือนิติบุคคลเพื่อการกุศลตามข้อบังคับ หากไม่มีระบุไว้ ทรัพย์สินจะตกเป็นของแผ่นดินทันที

2. สิทธิเดียวในการได้รับเงินคืน
สมาชิกจะได้รับเงินคืนในกรณีเดียวเท่านั้น คือ "เงินสงเคราะห์ล่วงหน้า" ในส่วนที่สมาคมยังไม่ได้นำไปใช้จ่ายเป็นค่าจัดการศพให้ใคร แต่หากเงินส่วนนั้นถูกหักไปจ่ายเพื่อสงเคราะห์สมาชิกที่ตายก่อนหน้าไปแล้ว สมาชิกจะไม่สามารถเรียกร้องคืนได้ในทุกกรณี

3. อำนาจการควบคุมและช่องทางการตรวจสอบ
การสั่งเลิกสมาคมเป็นอำนาจของ "นายทะเบียนท้องที่" (เช่น นายกเทศมนตรี หรือ นายก อบต.) ซึ่งต้องมีการตรวจสอบบัญชีอย่างละเอียด ปัจจุบันมีสมาคมที่ยังดำเนินการอยู่กว่า 3,800 แห่งทั่วประเทศ ซึ่ง พม. กำลังเร่งปรับปรุงระเบียบเพื่อความโปร่งใส หากสมาชิกมีข้อสงสัยเกี่ยวกับสถานะสมาคมหรือต้องการตรวจสอบข้อมูล สามารถติดต่อได้ที่ สายด่วน พม. 1300 หรือระบบฐานข้อมูลทะเบียนการฌาปนกิจสงเคราะห์

โดยสรุปแล้ว การเป็นสมาชิกสมาคมฌาปนกิจคือการแสดงเจตนารมณ์ในการช่วยเหลือซึ่งกันและกันในวาระสุดท้ายของชีวิต เงินที่จ่ายไปจึงมีความหมายในทางกุศลมากกว่าการสะสมทรัพย์ ดังนั้น สมาชิกควรศึกษาข้อบังคับและหมั่นตรวจสอบสถานภาพสมาคมผ่านช่องทางที่รัฐกำหนด เพื่อรักษาผลประโยชน์และเข้าใจสิทธิของตนเองอย่างถูกต้องที่สุด

#สมาคมฌาปนกิจ #พม #สายด่วน1300 #กฎหมายน่ารู้ #เพื่อนช่วยเพื่อน #สิทธิสมาชิก #ฌาปนกิจสงเคราะห์