ไขปริศนา 7 ล้านปี! หลักฐานใหม่ยืนยัน “ชาห์แดนซิส” คือบรรพบุรุษมนุษย์คนแรกที่ “เดินสองขา”

หลังจากเป็นที่ถกเถียงกันมานานกว่า 20 ปี ในที่สุดวงการวิทยาศาสตร์ก็ได้คำตอบที่ชัดเจนเกี่ยวกับฟอสซิล “ซาเฮลแอนโธรปัส ชาห์แดนซิส” (Sahelanthropus tchadensis) ที่ถูกค้นพบในทะเลทรายของประเทศชาด เมื่อล่าสุดผลการวิจัยตีพิมพ์ในวารสาร Science Advances ได้ยืนยันสถานะของฟอสซิลนี้ว่าเป็น “บรรพบุรุษมนุษย์ที่เก่าแก่ที่สุด” เท่าที่เคยมีการค้นพบ

ทีมวิจัยนำโดย Scott Williams ผู้ช่วยศาสตราจารย์จากมหาวิทยาลัยนิวยอร์ก (NYU) ได้นำเทคโนโลยีภาพถ่าย 3 มิติขั้นสูง มาวิเคราะห์โครงสร้างกระดูกของชาห์แดนซิสใหม่อีกครั้ง โดยเปรียบเทียบกับทั้งมนุษย์ยุคปัจจุบัน ลิงชิมแปนซี และฟอสซิลชื่อดังอย่าง “ป้านูซี่” (Lucy)

ผลการวิเคราะห์เผยให้เห็นหลักฐานชิ้นสำคัญ นั่นคือ “ปุ่มกระดูกต้นขา” (Femoral tubercle) ซึ่งเป็นจุดยึดเกาะของเอ็นที่แข็งแรงที่สุดในร่างกายมนุษย์ หรือที่เรียกว่า เอ็นยึดกระดูกโคนขากับกระดูกเชิงกราน (Iliofemoral ligament)

ทำไมสิ่งนี้ถึงสำคัญ?

เอ็นชนิดนี้มีหน้าที่สำคัญในการช่วยพยุงข้อสะโพกให้มั่นคง ซึ่งเป็นกลไกที่จำเป็นอย่างยิ่งสำหรับการ “เดินสองขา” การค้นพบปุ่มกระดูกนี้จึงเป็นเครื่องยืนยันว่า ชาห์แดนซิสมีวิวัฒนาการทางสรีระที่รองรับการยืนและเดินตัวตรงแล้ว

การค้นพบครั้งนี้มีความสำคัญอย่างยิ่งต่อการเรียบเรียงประวัติศาสตร์วิวัฒนาการของมนุษย์:

• เปลี่ยนหน้าประวัติศาสตร์: จากเดิมที่เคยเชื่อว่าการเดินสองขาเริ่มเด่นชัดในยุคของ "ลูซี่" (Australopithecus afarensis) การค้นพบนี้ระบุว่ามนุษย์เริ่มเดินสองขาได้ตั้งแต่ 7 ล้านปีก่อน ซึ่งเก่าแก่กว่าลูซี่ถึง 4 ล้านปี

• วิถีชีวิตแบบผสมผสาน: แม้ชาห์แดนซิสจะมีขนาดสมองใกล้เคียงกับลิงชิมแปนซีและยังใช้เวลาส่วนใหญ่บนต้นไม้เพื่อหาอาหารหรือหลบภัย แต่โครงสร้างกล้ามเนื้อสะโพกและขานั้นพัฒนาไปคล้ายคลึงกับมนุษย์ (Hominin) มากกว่าลิง ทำให้พวกเขาสามารถเดินตัวตรงได้อย่างคล่องแคล่วเมื่อลงมาสู่พื้นดิน

สรุป: การวิจัยนี้ไม่เพียงแต่ยุติข้อโต้แย้งเรื่องการเคลื่อนที่แบบใช้หลังมือกดพื้น (Knuckle-walking) เหมือนลิง แต่ยังเป็นหลักฐานชิ้นสำคัญที่ตอกย้ำว่า "การเดินสองขา" คือก้าวแรกๆ ของวิวัฒนาการที่แยกสายพันธุ์มนุษย์ออกจากบรรพบุรุษร่วมที่คล้ายลิงในอดีต