ปลาที่มีเนื้อนุ่มคล้ายโจ๊ก ละลายในปากเมื่อปรุงสุก หากินได้เพียงปีละครั้งเท่านั้น!!

     เมื่อใดที่ลมมรสุมตะวันออกเฉียงเหนือพัดเข้ามา ตามตลาดอาหารทะเลริมชายฝั่งภาคกลางและภาคเหนือของเวียดนาม ก็มักจะปรากฏปลาชนิดหนึ่งที่มีรูปร่างเรียวยาว ลำตัวอ่อนนุ่ม สีขาวขุ่นแซมชมพูอ่อน ซึ่งปลาชนิดนี้ คือ "ปลาควาย" เป็นปลาทะเลที่คุ้นเคยสำหรับชาวบ้านแถบชายฝั่ง  แต่กลับสร้างความประหลาดใจให้กับนักชิมในเมืองไม่น้อย

     "ปลาควาย" ยังมีชื่อเรียกตามท้องถิ่นอีกหลายชื่อ เช่น ปลาชาโอะ ปลาบ๊องควาย หรือ ปลาควายทะเล และ ลักษณะเด่นที่สังเกตได้ง่ายคือ ลำตัวยาว แทบไม่มีเกล็ด เมื่อจับจะรู้สึกลื่น นุ่ม และ เหมือนจะแตกเละแบบง่ายๆเลย

     "ปลาควาย" มักอาศัยอยู่ใกล้ชายฝั่ง บริเวณพื้นทะเลที่เป็นทรายปนโคลน ชาวประมงจึงสามารถออกเรือขนาดเล็ก ใช้อวนลากหรืออวนล้อมจับได้ไม่ยาก

     "ปลาควาย" ไม่ได้มีให้เห็นตลอดทั้งปี แต่เป็นปลาตามฤดูกาลอย่างชัดเจน ช่วงที่จับได้มากที่สุดมักเริ่มตั้งแต่เดือนสิบ [ตามปฏิทินจันทรคติ] และ ยาวไปจนถึงหลังเทศกาลตรุษจีน นอกเหนือจากช่วงเวลาดังกล่าว "ปลาควาย" แทบจะหายไปจากตลาด ทำให้ผู้ที่อยากลิ้มลอง ต้องรอให้ถึงฤดูกาล ด้วยเหตุนี้ "ปลาควาย" จึงถูกมองว่าเป็นอาหารตามฤดู ที่ผูกพันกับความทรงจำด้านรสชาติ ในช่วงวันที่ฝนตก ลมแรง และ ทะเลแปรปรวน...

     ถึงแม้ "ปลาควาย" จะมีขนาดไม่ใหญ่นัก ความยาวเพียงประมาณ 15–25 เซนติเมตร แต่ "ปลาควาย" กลับมีรสชาติที่เป็นเอกลักษณ์ เนื้อปลานุ่ม หวานละมุน กลิ่นคาวน้อย เมื่อนำไปปรุงจะละลายเข้ากับน้ำซุป ทำให้น้ำมีความข้นตามธรรมชาติ นี่จึงเป็นเหตุผลที่ "ปลาควาย" ได้รับความนิยมเป็นพิเศษสำหรับเมนูต้ม แกง โจ๊ก หรือ หม้อไฟ

     เมนูที่คุ้นเคยที่สุด คือ แกงส้มปลาควาย ปลาจะถูกทำความสะอาดอย่างเบามือ แล้วใส่ลงในน้ำซุปที่เดือดพอประมาณ พร้อมมะเขือเทศ สับปะรด มะขาม หรือ ลาเกียง [มีรสชาติเปรี้ยว] เพียงต้มให้สุกกำลังดี เนื้อปลาจะนุ่มและละลายเข้ากับน้ำแกง ให้รสหวานอ่อน สดชื่น ชามแกงปลาควายร้อนๆ มักรับประทานในวันอากาศเย็น พร้อมข้าวสวย เข้ากันอย่างยิ่ง

     สำหรับชาวบ้านริมทะเล โจ๊กปลาควาย เป็นอาหารที่ขาดไม่ได้ในวันที่ฝนตก ลมแรง ปลาควายจะถูกต้มพร้อมข้าว ระหว่างเคี่ยว เนื้อปลาจะละลายทั่วหม้อ ทำให้โจ๊กเนียนข้น มีกลิ่นหอมอ่อนๆ โดยไม่ต้องปรุงรสมาก เพียงเติมต้นหอม พริกไทย และขิง ก็ได้รสชาติกลมกล่อมแล้ว

     นอกจากนี้ หม้อไฟปลาควายรสเปรี้ยวเผ็ด ก็เป็นเมนูยอดนิยม โดยเฉพาะในจังหวัดกว๋างบิ่ง ปลาจะถูกหั่นเป็นท่อนๆ แล้วลวกอย่างรวดเร็วในน้ำซุปเดือด เพียงสุกพอดี เนื้อปลาจะนุ่ม หวาน ไม่เละ และ เมื่อรับประทานคู่กับน้ำซุปเปรี้ยวเผ็ด จะได้รสชาติที่โดดเด่นเฉพาะตัว

     นอกเหนือจากเมนูต้มและหม้อไฟ "ปลาควาย" ยังสามารถนำไปทอดกรอบหรือผัดพริกไทยได้ เมื่อนำไปทอดจะคลุกแป้งบางๆ แล้วทอดในน้ำมันร้อนจนผิวนอกเหลืองกรอบ ขณะที่ด้านในยังคงความนุ่ม ส่วนเมนูผัดพริกไทย ปลาจะถูกเคี่ยวไฟอ่อนให้ซึมซับเครื่องปรุง รสชาติเข้มข้น รับประทานกับข้าวได้อย่างเอร็ดอร่อย

     ด้วยความนุ่มละมุน ละเอียดอ่อน และ กลิ่นอายแห่งฤดูกาลทะเล "ปลาควาย" จึงไม่ใช่เพียงวัตถุดิบในการปรุงอาหารเท่านั้น แต่หากยังเป็นส่วนหนึ่งของความทรงจำ ด้านอาหารของผู้คนตามชายฝั่ง ซึ่งใครได้ลิ้มลองสักครั้ง ก็มักยากจะลืมเลือน...

อ้างอิง : https://www.saostar.vn/an-choi-kham-pha/loai-ca-thit-mem-nhu-chao-de-tan-khi-nau-la-dac-san-moi-nam-co-1-mua-202512261426311086.html