แรงงานกัมพูชาย้ายไปทำงานที่ประเทศมาเลฯ เป็นจำนวนมาก

เมื่อครู่นี้ดิฉันได้อ่านบทความหนึ่งเกี่ยวกับประเด็นแรงงานกัมพูชา ย้ายไปทำงานในมาเลเซียมากขึ้น จนทำให้หลายท่านตั้งคำถามว่า “แล้วประเทศไทยจะได้รับผลกระทบมากน้อยแค่ไหน หากแรงงานกัมพูชาหายไปจำนวนมาก” ดิฉันเห็นว่าเป็นเรื่องใกล้ตัวและเกี่ยวข้องกับเศรษฐกิจในชีวิตประจำวันของเราทุกคน จึงอยากนำมาเล่าแบ่งปันกันค่ะ

ในภาพรวม ประเทศไทยเราพึ่งพาแรงงานต่างชาติค่อนข้างมาก โดยเฉพาะงานหนัก งานเสี่ยง หรืออาชีพที่คนไทยไม่ค่อยนิยม เช่น ก่อสร้าง เกษตร ประมง แม่บ้าน โรงงาน และงานบริการต่าง ๆ ปัจจุบันมีแรงงานต่างชาติในไทยกว่า 3.8 ล้านคน ซึ่งส่วนหนึ่งจำนวนไม่น้อยคือแรงงานจากกัมพูชา

จากตัวเลขทางการก่อนเกิดความตึงเครียดระหว่างไทย–กัมพูชา มีแรงงานกัมพูชาประมาณ 520,000 คน แต่ภายหลังลดลงเหลือเพียงราว 407,000 คน ทั้งที่ความจริงแล้วเชื่อว่ามีจำนวนมากถึง “หนึ่งล้านคน” หากไทยตัดสินใจไม่ต่ออายุวีซ่าแรงงานเหล่านี้ ก็ย่อมส่งผลกระทบต่อหลายภาคส่วนแน่นอน แต่ก็ไม่ใช่เรื่องที่แก้ไม่ได้ เพราะไทยเองมีทางเลือกในการนำเข้าแรงงานจากประเทศอื่น เช่น ศรีลังกา หรือจากภูมิภาคอื่นตามความจำเป็น

ด้านมาเลเซีย แม้จะมีข่าวว่ารับแรงงานกัมพูชาเพิ่ม แต่ในความเป็นจริง ตัวเลขแรงงานกัมพูชาในมาเลเซียนั้นยังไม่สูงนัก ก่อนปี 2023 มีเพียงประมาณ 20,000 คนเท่านั้น เมื่อเทียบกับไทยแล้วถือว่าน้อยมาก อีกทั้งมาเลเซียมีกฎหมายแรงงานค่อนข้างเข้มงวด ค่าครองชีพสูง และวัฒนธรรมต่างจากกัมพูชา ทำให้แรงงานจำนวนมากยังเลือกทำงานในไทยมากกว่า

แม้ว่าค่าแรงขั้นต่ำของมาเลเซียจะสูงถึงราวเดือนละ 13,000 บาท แต่เมื่อหักค่าที่พัก ค่าอาหาร และค่าใช้จ่ายอื่น ๆ แล้ว ก็ไม่ได้ได้เปรียบเท่าที่หลายคนคิด ในขณะที่ไทยมีกฎหมายผ่อนปรนกว่า สภาพสังคมคล้ายคลึงกัน และคนไทยส่วนใหญ่ก็มีน้ำใจไมตรี

หากวันหนึ่งไทยไม่ผ่อนปรนเรื่องแรงงานกัมพูชา แน่นอนว่า ทั้งสองประเทศจะเจ็บตัวกันหมด

– สำหรับกัมพูชา จะเสียโอกาสอย่างมาก เพราะหาตลาดงานขนาด “หนึ่งล้านตำแหน่ง” มาทดแทนไทยนั้นเป็นไปได้ยาก
– ส่วนไทยเองก็ต้องหาตัวเลือกแรงงานใหม่ แต่ด้วยขนาดเศรษฐกิจและความต้องการแรงงานจากประเทศอื่น ไทยยังมีโอกาสปรับตัวได้มากกว่า

สรุปแล้ว ดิฉันเห็นว่าเรื่องนี้ไม่ใช่แค่การเมือง แต่เป็นผลกระทบต่อแรงงานและเศรษฐกิจของทั้งสองประเทศ หากไทย–กัมพูชาสามารถหันหน้าคุยกันได้อย่างสร้างสรรค์ คงเป็นผลดีต่อทุกฝ่ายมากกว่า