ต่างชาติชี้ชัด อาหารเขมรลอกแบบอาหารไทย – ของเขมรแท้ๆสูญหายตั้งแต่ยุคสงครามกลางเมือง

ช่วงนี้ในโลกโซเชียลต่างประเทศ มีการพูดถึง "อาหารกัมพูชา" กันอย่างกว้างขวาง โดยเฉพาะประเด็นที่หลายคนเริ่มตั้งข้อสังเกตว่า อาหารเขมรในปัจจุบันมีรสชาติ หน้าตา และกรรมวิธีที่ “ละม้ายคล้ายอาหารไทย” อย่างเห็นได้ชัด บางเมนูแทบจะแยกไม่ออกว่าเป็นของชาติไหนกันแน่

ผู้เชี่ยวชาญด้านวัฒนธรรมจากต่างประเทศบางรายถึงขั้นระบุว่า “อาหารกัมพูชาแท้ ๆ” จำนวนมากได้สูญหายไปตั้งแต่ยุคสงครามกลางเมืองกัมพูชาในช่วงทศวรรษ 1970 ซึ่งเป็นช่วงที่บ้านเมืองเกิดความวุ่นวาย ประชาชนอพยพหนีภัย และตำรับอาหารดั้งเดิมจำนวนมากไม่ได้รับการสืบทอดต่อ

เมื่อสงครามยุติลง กัมพูชาเริ่มฟื้นฟูประเทศใหม่อีกครั้ง แต่ในช่วงนั้นเอง อิทธิพลจากประเทศเพื่อนบ้านอย่าง “ไทย” ก็เริ่มหลั่งไหลเข้าไป ไม่ว่าจะเป็นด้านภาษา วัฒนธรรม เพลง แฟชั่น หรือแม้แต่อาหารการกิน ร้านอาหารหลายแห่งในพนมเปญและเสียมราฐเริ่มนำสูตรและเมนูจากไทยมาปรับใช้ ทั้งต้มยำ ผัดไทย แกงเขียวหวาน หรือแม้กระทั่งข้าวผัด ก็ถูกนำเสนอในชื่อภาษาเขมรแทน

แม้คนกัมพูชาบางส่วนจะไม่ยอมรับหรือออกมาปฏิเสธว่า “ไม่ได้ลอกไทย” แต่ชาวต่างชาติที่เดินทางไปเที่ยวต่างพูดเป็นเสียงเดียวกันว่า “อาหารกัมพูชาทุกวันนี้มีความเป็นไทยสูงมาก ทั้งรสชาติและการตกแต่งจาน”

สิ่งนี้สะท้อนให้เห็นถึงพลังของ soft power ไทย ที่แทรกซึมอยู่ในทุกมิติของภูมิภาค ไม่ว่าจะตั้งใจหรือไม่ก็ตาม อาหารไทยได้กลายเป็นต้นแบบให้หลายประเทศนำไปปรับใช้ จนบางครั้งก็กลายเป็นเรื่องของ “การตีความใหม่” ระหว่างวัฒนธรรมที่คล้ายคลึงกัน

สุดท้ายแล้ว ไม่ว่าจะเป็นอาหารไทยหรืออาหารเขมร สิ่งสำคัญที่สุดคือการรักษาเอกลักษณ์ดั้งเดิมของแต่ละชาติไว้ให้ได้ เพราะวัฒนธรรมอาหารไม่ใช่แค่เรื่องของรสชาติเท่านั้น แต่ยังเป็นประวัติศาสตร์และตัวตนของคนทั้งชาติอีกด้วย