ชาวบ้านเฝ้ารอฤดูกาลทำเงินทุกต้นปี ออกล่าไข่มุกใต้ดิน ราคาสูงมาก

เรียกได้ว่าถือเป็นช่วงฤดูกาลทำมาหากินของชาวบ้านทุกๆปี ในช่วงเดือนมกราคม ถึงมีนาคม จะมีการออกหา ไข่มุกใต้ดิน หรือเรียกกันว่า ไข่เเมงมัน ตามพื้นดินธรรมชาติที่อุดมสมบูรณ์ปลอดจากยาฆ่าแมลง

สำหรับไข่แมงมัน ถือได้ว่าเป็นอาหารอันเลิศรสของชาวล้านนา สามารถนำไปปรุงอาหารได้หลายหลากเมนู เช่น ไข่แมงมันดองผักข้างเคียงที่คู่กันก็ดอกสะเรียม, ห่อหมกไข่แมงมัน, แกงไข่แมงมันใส่ยอดผักหวาน ซึ่งในฤดูกาลไข่แมงมันจะมีราคาสูงมาก 1 ซ้อนโต๊ะ ขายกันราคาถึง 50 บาท หรือ กิโลกรัมละ 2,000 บาท เเถมตัวที่เรียกว่าแม่แมงมัน ก็ะมีราคาแพงพอ ๆ กับไข่แมงมันอีกด้วย

วิธีการออกหาไข่เเมงมันของชาวบ้านั้น ไม่ใช่เรื่องง่าย ต้องสายตาดีเพราะแมงมันทั้งตัวผู้ตัวเมียมีขนาดเล็กมากตัวเท่าปลายเข็ม และที่สำคัญต้องมีความอดทนในการขุดดินหา บางครั้งโพรงแมงมันอยู่ลึกมากไม่ต่ำกว่า 1 เมตร หรือขุดตามรูเล็ก ๆ ของมันไปไกลหลายเมตร ถึงจะเจอโพรงที่วางไข่จะผสมกับดินยุ่ยและมีรากฝอยไม้เส้นเล็ก ๆ ปะปนด้วย

เมื่อพบโพรงแล้วก็ใช้ทับพีตักขึ้นมาใส่ถังอย่างทะนุถนอม แล้วนำไปกรอง หรือร่อน เอาแต่ไข่หลาย ๆ รอบจนเศษดินเศษรากไม้หมดไป จะเหลือแต่ไข่แมงมันที่เป็นสีขาวราวเหมือนไข่มุก